قرارداد ۴۰ توربین ایران به روسیه؛ تغییر معادلات انرژی اوراسیا

ایران با امضای قراردادی غیرمنتظره، ۴۰ توربین گازی به روسیه فروخت و معادلات انرژی اوراسیا را تغییر داد. این توافق نه‌تنها بحران انرژی کرملین را مهار کرد، بلکه تهران را به‌عنوان بازیکنی جدید در رقابت ژئوپلیتیک غرب و روسیه معرفی نمود. در سپتامبر ۲۰۲۲، پروژه‌های حیاتی انرژی روسیه به دلیل نقص فنی در توربین‌های ساخت آلمان خاموش شد و اتحادیه اروپا با تحریم فروش قطعات، مسکو را تحت‌فشار گذاشت. وقتی جنگ اوکراین آغاز شد، اروپا فکر می‌کرد با قطع فروش توربین‌های شرکت‌هایی مانند زیمنس، روسیه را در تاریکی فرو می‌برد. ایران که خود زیر شدیدترین تحریم‌های تاریخ است، حالا ادعا می‌کند با دانش بومی، توربین‌های فشارقوی می‌سازد و آماده پرکردن خلأ اروپاست. این توافق به‌عنوان نمادی از قدرت فنی ایران در نظر گرفته می‌شود و برخی منابع رسانه‌ای اعلام کردند که شرکت‌های فناوری در ایران که زیر تحریم‌ها رشد کرده‌اند، حاضرند فناوری خود را با روسیه به اشتراک بگذارند. واکنش غرب به این توافق، از تحقیر تا نگرانی متغیر بوده و برخی منابع نزدیک به وزارت خزانه‌داری آمریکا آن را «تلاشی ناامیدانه» خوانده‌اند. این قرارداد فقط درباره توربین نیست و ایران با فروش فناوری به روسیه، در حال تبدیل شدن به شریکی استراتژیک است. شاید وقت آن رسیده که واشنگتن و بروکسل از پنجره دیگری به شرق نگاه کنند، پنجره‌ای که از آن، ایران نه با برنامه هسته‌ای، بلکه با آچارهای فنی دیده می‌شود.