تالاب بندعلی‌خان؛ کانون جدید گرد و غبار سمی تهران

به عقیده یکی از اعضای هیأت‌مدیره انجمن آب و خاک پایدار ایران، پساب مناطق صنعتی که با گرد و غبار تهران بلند می‌شود، سمی و حاوی سیانور است.

با عنایت به آخرین

تالاب بندعلی‌خان؛ کانون جدید گرد و غبار سمی تهران

حسن موسوی خوانساری، عضو هیأت‌مدیره انجمن آب و خاک پایدار ایران در سخنانی تأکید کرد که تالاب بندعلی‌خان در جنوب ورامین به‌طور کامل خشک شده و یکی دیگر از کانون‌های اصلی گرد و غبار است. وضعیت این تالاب، به دلیل عدم مدیریت صحیح منابع آب و ورودی پساب‌های صنعتی به شدت نگران‌کننده است. بر اساس این گزارش، پساب‌های مناطق صنعتی مانند چرمشهر ورامین به طور مستقیم وارد این تالاب می‌شود و همین موضوع باعث شده است گرد و غبار ناشی از آن سمی و حاوی موادی خطرناک نظیر آرسنیک و سیانور باشد.

این وضعیت نه تنها تهدیدی برای محیط زیست به شمار می‌رود، بلکه خطرات جدی را برای سلامت عمومی ساکنان مناطق اطراف نیز به دنبال دارد. گرد و غباری که از این کانون‌های آلوده به‌ویژه به سمت مناطق مسکونی حرکت می‌کند، می‌تواند موجب بروز مشکلات ریوی، حساسیت‌های پوستی و سایر عوارض جدی سلامتی شود.

موسوی در ادامه افزود که گرد و غبار در تهران ناشی از سه منشأ اصلی است. به گفته وی، منشأ خارجی گرد و غبار به ویژه از کشورهایی مانند عراق و سوریه به این شهر وارد می‌شود که عمدتاً به دلیل شرایط آب و هوایی و کمبود بارش در این مناطق است. دومین منشأ گرد و غبار، تالاب صالحیه است که با تغییرات اقلیمی و کمبود آب مواجه شده و به‌ تدریج به یک منبع سمی از گرد و غبار تبدیل شده است.

منشأ سوم، دریاچه نمک قم است که به گفته موسوی خوانساری، احداث این دریاچه در اثر تغییرات اقلیمی و عدم تأمین حقابه‌های زیست‌محیطی از رودخانه‌های جاجرود، کرج، شور و قره‌چای در سال‌های اخیر، خشک شده و به یک منبع دیگر گرد و غبار تبدیل شده است. این پدیده به ویژه در شهرهای جنوب‌غربی تهران، نظیر اسلامشهر و واوان، و حتی در کرج تأثیرات قابل توجهی داشته است.

دریاچه نمک قم در معرض خطر

وی همچنین افزود که گرد و غباری که در چند روز اخیر در تهران مشاهده شده، عمدتاً ناشی از خشک شدن دریاچه نمک قم است و این امر تا حد زیادی به نادرستی مدیریت منابع آب و نادیده گرفتن نیازهای زیست‌محیطی این اکوسیستم‌ها ارتباط دارد. به گفته این عضو هیأت‌مدیره انجمن آب و خاک پایدار ایران، برای کنترل و کاهش اثرات گرد و غبار بر کیفیت هوای تهران، نیاز فوری به مدیریت جامع منابع آب، احیای تالاب‌ها و پایش مستمر وضعیت زیست‌محیطی مناطق آلوده وجود دارد.

در ادامه وی تأکید کرد که این کاهش آب در گام اول منجر به خشک شدن تالاب صالحیه شده و در پی آن، تعدادی از تالاب‌های دریاچه نمک قم نیز به تدریج به همین سرنوشت دچار شده‌اند. بر این اساس، می‌توان گفت گرد و غباری که در چند روز گذشته در مناطق کرج، قزوین، قم و تهران مشاهده شده، عمدتاً از خشک شدن دریاچه نمک قم ناشی می‌شود و نه تنها از تالاب صالحیه.