مقدمه

طبیعت استان سیستان و بلوچستان در اواسط تیرماه جاری، چهره‌ای متضاد از خود به نمایش گذاشت؛ در حالی که بارش‌های رگباری و موسمی در مناطق جنوبی و مرکزی استان، رودخانه‌های فصلی را پس از مدت‌ها خشکی زنده کرد و منجر به سیلاب و مسدود شدن برخی جاده‌ها شد، در شمال استان، وزش بادهای ۱۲۰ روزه و طوفان گرد و خاک، شرایط دشواری را برای ساکنان منطقه سیستان ایجاد کرده است.

هشدار هواشناسی: بارش‌های رگباری و تشدید طوفان

اداره کل هواشناسی سیستان و بلوچستان با صدور هشدار سطح نارنجی، نسبت به افزایش ناپایداری‌های همرفتی و موسمی در مناطق جنوبی و مرکزی استان از سه‌شنبه تا جمعه (۱۷ تا ۲۰ تیر) هشدار داد. این مناطق شامل شهرستان‌های سرباز، راسک، قصرقند، نیکشهر، مهرستان، سراوان، سیب و سوران، ایرانشهر، خاش و تفتان بودند.

پیش‌بینی هواشناسی شامل رشد ابرهای همرفتی، رگبار شدید باران، رعد و برق، وزش باد شدید و موقتی و بارش تگرگ بود که می‌توانست منجر به سیلاب و آبگرفتگی معابر شود.

همچنین، هواشناسی از تداوم وزش بادهای ۱۲۰ روزه و وقوع گرد و خاک و طوفان محلی در مناطق شمالی استان تا دوشنبه هفته آینده (۲۳ تیر) خبر داد و اعلام کرد که افزایش غبار در زاهدان و نواحی مرکزی و جنوب استان نیز در این مدت دور از انتظار نیست.

طغیان رودخانه‌های فصلی و مسدود شدن جاده‌ها

باران‌های رگباری از اواسط هفته جاری تاکنون سبب جاری شدن سیلاب در برخی از رودخانه‌های فصلی و محلی مناطق مرکزی و جنوبی استان شده است. بارش شدید باران به‌همراه طوفان از شامگاه سه‌شنبه تا پنجشنبه، رودخانه‌های فصلی بخش ایرندگان شهرستان خاش را طغیان داد.

فرشاد گرگیچ، فرماندار خاش، روز پنجشنبه (۱۹ تیر) از وقوع بارش‌های تند و سیل‌آسا و طغیان رودخانه‌های مهران، کارواندر و ایرندگان در جنوب خاش خبر داد و متاسفانه اعلام کرد که سیلاب سبب جان باختن یک نفر از ساکنان بخش ایرندگان شده است.

جاری شدن سیلاب در این مناطق، راه ارتباطی ۱۵ نقطه عشایری و سخت‌گذر بخش ایرندگان را در ۲ روز اخیر مسدود کرد.

علاوه بر این، جاده‌های مهرستان به ایرانشهر و ایرانشهر به سه‌راهی خیرآباد به‌دلیل طغیان رودخانه‌های فصلی بسته شد. همچنین ۴۰ کیلومتری محور ایرانشهر-خاش به‌دلیل آسیب به پل ارتباطی مسدود شده بود که با تلاش راهداران بازگشایی شد.

افزایش سرعت باد و طوفان گرد و خاک در شمال استان

در حالی که مناطق مرکزی و جنوبی استان با سیلاب مواجه بودند، طوفان و بادهای ۱۲۰ روزه در شمال استان شدت گرفت. روز پنجشنبه، شهرستان زابل با بیشینه سرعت ۱۰۱ کیلومتر بر ساعت درنوردیده شد که شعاع میدان دید افقی در ایستگاه فرودگاهی زابل را به ۴۵۰۰ متر کاهش داد. در شهرستان زهک نیز سرعت باد به ۸۳ کیلومتر بر ساعت رسید و میدان دید افقی تا ۷۰۰ متر کاهش یافت.

در این شرایط، بر استفاده از ماسک و احتیاط در رانندگی در زمان غبارآلود بودن هوا تاکید شده است.

خسارات به زیرساخت‌ها

وزش باد، باران شدید و جاری شدن سیلاب در برخی از مناطق مرکزی و جنوب سیستان و بلوچستان سبب وارد شدن خسارت به زیرساخت‌های مختلف شد. مدیر امور برق شهرستان ایرانشهر اعلام کرد که بر اثر باد و باران شدید، ۱۶ اصله پایه شبکه توزیع برق و ۱۵۵۰ متر شبکه فشار متوسط دچار خسارت به میزان حدود ۲۸ میلیارد ریال شده‌اند. کارکنان امور برق برای اصلاح شبکه اقدام کرده‌اند و در حال حاضر همه خطوط برق منطقه پایدار است.

امدادرسانی هلال احمر

معاون امداد و نجات جمعیت هلال احمر سیستان و بلوچستان از امدادرسانی به ۱۱۱ نفر در قالب ۳۱ خانوار آسیب‌دیده از سیلاب و آبگرفتگی در چهار روستای استان از ۱۷ تا ۱۹ تیر خبر داد.

حسن مصفا گفت که ۵۳ نیروی هلال احمر در قالب هفت تیم به آسیب‌دیدگان امدادرسانی کردند و ۵۸ فرد آسیب‌دیده در قالب ۱۶ خانوار در چادر اسکان داده شدند.

اقلام توزیع شده شامل ۱۶ دستگاه چادر امدادی، ۵۴ تخته موکت، ۱۵۶ تخته پتو، ۶۵ کیلوگرم نایلون، ۳۰۱ قوطی کنسرو و ۹۹ بسته اقلام زیستی بوده است.

بیشترین بارش‌ها و هشدار مدیریت بحران

مدیرکل ستاد مدیریت بحران استانداری سیستان و بلوچستان با اشاره به فعالیت سامانه مونسون و وقوع بارش‌های قابل توجه در جنوب و مرکز استان، از جاری شدن سیل و مسدود شدن برخی از جاده‌ها خبر داد.

مجید محبی افزود که بیشترین میزان بارندگی در شهرستان‌های خاش (حوزه ایرندگان و کارواندر)، مهرستان، سرباز و کلات ثبت شده است. وی همچنین به طوفان ناگهانی و بارش شدید در ایرانشهر اشاره کرد که منجر به سیل و مسدود شدن چند جاده ارتباطی شد.

محبی با اشاره به آسیب دیدن پل کیلومتر ۴۰ محور ایرانشهر به خاش و مسدود شدن محور ایرانشهر به مهرستان (که بازگشایی شد) و محور فرعی ایرانشهر به خیرآباد (که همچنان بسته است)، بر آماده‌باش کامل دستگاه‌های اجرایی عضو ستاد مدیریت بحران تاکید کرد.

وی به شهروندان توصیه کرد که جوانب احتیاط را رعایت کرده و از ترددهای غیرضروری در مسیرهای ارتباطی، اسکان در بستر رودخانه‌ها و پایین دست سدها خودداری کنند.