ابداع تراشه نوری توسط دانشمند ایرانی: ۲۰ برابر سرعت بیشتر و کاهش مصرف انرژی

چالش مصرف انرژی در مراکز داده هوش مصنوعی

با گسترش روزافزون هوش مصنوعی، مراکز داده مدرن با چالش بزرگی در زمینه مصرف انرژی مواجه شده‌اند. این مراکز که ستون فقرات پردازش داده‌های هوش مصنوعی محسوب می‌شوند، نیازمند مقادیر عظیمی انرژی برای فعالیت هستند.

اکنون، تیمی از پژوهشگران در مرکز اپتیک، فوتونیک و لیزر (COPL) دانشگاه لاوال کانادا، تحت رهبری «علیرضا گراوند»، دانشمند ایرانی، راهکاری خلاقانه برای این مسئله ارائه داده‌اند.

تراشه فوتونیک: انتقال داده با نور

محققان موفق به توسعه یک تراشه فوتونیک (نوری) شده‌اند که ضخامتی به نازکی یک تار مو دارد. این تراشه به جای استفاده از الکتریسیته، از نور برای انتقال داده‌ها بهره می‌برد.

عملکرد این تراشه از جهات مختلفی قابل توجه است. این تراشه می‌تواند داده‌ها را با سرعت بی‌سابقه‌ای منتقل کند.

سرعت و بهره‌وری انرژی بی‌نظیر

علیرضا گراوند، نویسنده اصلی مقاله این پژوهش، در توضیح سرعت این تراشه می‌گوید:

این تراشه می‌تواند ۱۰۰ میلیون کتاب را در ۷ دقیقه منتقل کند.

اما نکته شگفت‌انگیزتر، مصرف انرژی این تراشه است. این دستگاه برای انجام چنین حجم عظیمی از انتقال داده، تنها به میزان ناچیزی انرژی نیاز دارد.

نوآوری در استفاده از نور

این پیشرفت چشمگیر مدیون نوآوری در استفاده از نور برای انتقال داده است. در مراکز داده امروزی که شامل هزاران پردازنده هستند، ارتباطات در فواصل طولانی اغلب کند و پرمصرف است.

گراوند توضیح می‌دهد: «شما با سیستمی مواجه می‌شوید که کیلومترها طول دارد.» اما با استفاده از این فناوری جدید، پردازنده‌ها می‌توانند به گونه‌ای با یکدیگر ارتباط برقرار کنند که گویی تنها چند متر از هم فاصله دارند. این قابلیت می‌تواند به طور موثری مشکل مصرف انرژی بالای صنعت هوش مصنوعی را برطرف کند.