پایان جهان در ۳۳٫۳ میلیارد سال آینده؛ پیش‌بینی جدید دانشمندان

پایان جهان در ۳۳٫۳ میلیارد سال آینده

بر اساس داده‌های حاصل از پروژه‌های نجومی مهمی مانند «پیمایش انرژی تاریک» و «ابزار طیف‌سنجی انرژی تاریک» (DESI)، پژوهشگران مدلی را توسعه داده‌اند که پیش‌بینی می‌کند جهان ما حدود ۳۳٫۳ میلیارد سال دیگر با پدیده‌ای موسوم به «فروپاشی بزرگ» به پایان خواهد رسید.

با توجه به اینکه سن کنونی جهان تقریباً ۱۳٫۸ میلیارد سال است، این پیش‌بینی حدود ۲۰ میلیارد سال دیگر به ما فرصت می‌دهد. این مدل، فرضیه رایج انبساط ابدی جهان را به چالش می‌کشد.

نقش انرژی تاریک و ثابت کیهانی منفی

کلید درک این سناریو در ماهیت انرژی تاریک نهفته است؛ نیروی مرموزی که حدود ۷۰ درصد از جهان را تشکیل می‌دهد و عامل انبساط شتاب‌دار آن محسوب می‌شود. در گذشته تصور می‌شد که انرژی تاریک مانند یک ثابت کیهانی عمل کرده و فضا را به طور یکنواخت و برای همیشه منبسط می‌کند.

با این حال، مشاهدات اخیر نشان می‌دهند که انرژی تاریک ممکن است پویاتر از آنچه قبلاً تصور می‌شد، باشد. پژوهشگران مدلی را پیشنهاد کرده‌اند که در آن ذره‌ای فوق‌سبک به نام «اکسیون» در ترکیب با چیزی موسوم به ثابت کیهانی منفی نقش ایفا می‌کند.

برای درک بهتر، می‌توان جهان را به یک کش لاستیکی بزرگ تشبیه کرد. در ابتدا، جهان مانند این کش منبسط می‌شود، اما در نهایت، نیروی کشسانی قوی‌تر شده و باعث بازگشت همه چیز به هم می‌شود.

مراحل انبساط و انقباض

بر اساس مدل جدید، جهان با سرعتی کاهنده به انبساط ادامه می‌دهد تا به حداکثر اندازه خود برسد. پیش‌بینی می‌شود که جهان در حدود ۷ میلیارد سال آینده، حدود ۶۹ درصد بزرگ‌تر از امروز خواهد بود. پس از آن، انقباض تدریجی آغاز می‌شود، زیرا نیروهای گرانشی و ثابت کیهانی منفی کنترل را به دست گرفته و در لحظات پایانی به فروپاشی سریع منجر می‌شوند.

عدم قطعیت‌ها و امکان آزمایش فرضیه

لازم به ذکر است که پیش‌بینی پژوهشگران با عدم قطعیت‌های قابل توجهی همراه است. آن‌ها اذعان دارند که مدلشان به دلیل محدودیت داده‌های مشاهداتی، حاشیه خطای زیادی دارد. ثابت کیهانی منفی که اساس این پیش‌بینی است، هنوز بسیار فرضی است و سناریوهای جایگزین مانند انبساط ابدی همچنان محتمل هستند.

جهان در حدود ۷ میلیارد سال آینده، ۶۹ درصد بزرگ‌تر از امروز خواهد بود.

با این حال، دلیل هیجان‌انگیز بودن این پژوهش، صرفاً پیش‌بینی آینده جهان نیست، بلکه امکان آزمایش این فرضیه است. چندین پروژه نجومی بزرگ که در سال‌های آینده آغاز به کار می‌کنند، اندازه‌گیری‌های بسیار دقیق‌تری از رفتار انرژی تاریک ارائه خواهند داد که ممکن است سناریوی «فروپاشی بزرگ» را تأیید، اصلاح یا رد کند.

مقیاس زمانی و اهمیت کشف

حتی در صورت تأیید این سناریو، شمارش معکوس ۲۰ میلیارد ساله هرگز یک بحران فوری محسوب نمی‌شود. برای درک بهتر، حیات پیچیده روی زمین تنها حدود ۶۰۰ میلیون سال قدمت دارد. ۲۰ میلیارد سال بازه زمانی بسیار وسیعی است؛ آن‌قدر گسترده که خورشید پیش از آغاز هر فروپاشی کیهانی خواهد مرد و کهکشان ما نیز مدت‌ها قبل از آن با آندرومدا برخورد خواهد کرد.

با این حال، پژوهش جدید نمایانگر دستاوردی شگفت‌انگیز در درک ما از کیهان است. برای اولین بار، دانشمندان پیش‌بینی مشخص و قابل آزمایشی درباره سرنوشت نهایی همه چیز ارائه کرده‌اند و جدول زمانی مشخصی برای دراماتیک‌ترین رویداد ممکن، یعنی پایان خود جهان، به ما داده‌اند.