کشف ابزارهای چندمنظوره نئاندرتال‌ها از استخوان شیر غارنشین در بلژیک

کشف بی‌سابقه در غار اسکلادینا

این ابزارهای استخوانی در غار اسکلادینا در بلژیک کشف شده‌اند؛ محوطه‌ای که پیش از این نیز به دلیل یافتن اسکلت یک کودک نئاندرتال شهرت داشت. یافته‌های جدید حاکی از آن است که نئاندرتال‌های ساکن این منطقه، علاوه بر رویارویی با شکارچیان بزرگ، از بقایای آن‌ها برای ساخت ابزار استفاده می‌کردند.

پژوهشگران این کشف را در مقاله‌ای جدید، بی‌سابقه و استثنایی توصیف کرده‌اند. قطعات استخوانی یافت شده از شیر غارنشین، که برای ساخت ابزارهایی موسوم به «ترمیم‌کننده» به کار رفته‌اند، قدیمی‌ترین شواهد شناخته شده از استفاده انسان‌های پیشاتاریخ از استخوان این جانور محسوب می‌شوند.

شکار گربه‌سانان بزرگ: موردی نادر در باستان‌شناسی

شواهد باستان‌شناسی مبنی بر شکار گربه‌سانان بزرگ بسیار نادر است. یکی از نمونه‌های معدود به غار گران دولینا در اسپانیا بازمی‌گردد، جایی که نیاکان نئاندرتال‌ها حدود ۳۰۰ هزار سال پیش گونه‌ای از شیرهای اولیه را شکار کرده بودند. همچنین، نئاندرتال‌های ساکن آلمان در دوره‌های بعدی از پوست شیر غارنشین برای پوشش استفاده می‌کردند.

اما کشف اسکلادینا نکته متفاوتی را آشکار می‌سازد. این احتمال وجود دارد که برخی گروه‌های نئاندرتال، شیرهای غارنشین را نه لزوماً برای گوشت یا پوست، بلکه به دلیل استخوان‌های محکم و مناسبشان برای ساخت ابزار شکار می‌کردند. شواهدی مشابه نیز از استفاده آن‌ها از استخوان خرس‌های غارنشین به همین منظور وجود دارد که نشان‌دهنده جسارت این نئاندرتال‌ها در برخورد با حیوانات بزرگ است.

ابزارهای چندمنظوره از استخوان شیر

چهار قطعه ابزار استخوانی از شیر در غار اسکلادینا کشف شده که همگی در دسته «ترمیم‌کننده» قرار می‌گیرند. این ابزارها برای تیز کردن لبه ابزارهای سنگی به کار می‌رفتند. بررسی‌ها نشان می‌دهد که این قطعات پیش از استفاده به عنوان ترمیم‌کننده، احتمالاً کاربردهای دیگری نیز داشته‌اند. به عنوان مثال، یکی از آن‌ها در یک انتها به گونه‌ای تراش خورده که می‌تواند نشان‌دهنده استفاده از آن به عنوان اسکنه باشد؛ ابزاری دستی که عمدتاً برای شکل دادن و تراشیدن چوب استفاده می‌شود.

پژوهشگران به شباهت فرآیند ساخت این ابزارها با ابزارهای ساخته شده از استخوان خرس اشاره کرده‌اند. این شباهت نشان می‌دهد که نئاندرتال‌های اسکلادینا، برخلاف برخی فرهنگ‌های بعدی، نگاه نمادین یا مقدسی به حیواناتی مانند شیر یا خرس نداشتند و صرفاً استخوان‌های مناسب را بر اساس کارکردشان انتخاب می‌کردند.

انتخاب آگاهانه استخوان درشت‌نی

نئاندرتال‌ها برای ساخت ابزار از شیر غارنشین، به طور خاص استخوان درشت‌نی یا تیبیا را انتخاب کرده بودند. این استخوان بزرگ، محکم و از نظر هندسی برای ساخت ابزار بسیار مناسب است. به گفته نویسندگان مقاله، این انتخاب نشان‌دهنده تصمیم‌گیری آگاهانه و مبتنی بر کارکرد است، نه انتخابی تصادفی یا نمادین. این موضوع می‌تواند گواهی بر درک پیشرفته نئاندرتال‌ها از مواد اولیه و طراحی ابزار باشد و توانایی‌های شناختی آن‌ها را بیش از پیش نمایان سازد.