جام جهانی باشگاه‌ها؛ چالش‌های پیش رو و سودای برگزاری دوسالانه

جام جهانی باشگاه‌ها با فرمت جدید ۳۲ تیمی، با وجود موفقیت نسبی در جلب رضایت فیفا و باشگاه‌ها، با چالش‌های متعددی روبرو است که نیازمند اصلاحات جدی است. مسائلی نظیر فشردگی تقویم بازی‌ها، گرمای هوا در کشورهای میزبان، سیستم انتخابی تیم‌ها و مهم‌تر از همه، انتخاب میزبان دوره بعدی در سال ۲۰۲۹، از جمله موضوعاتی هستند که آینده این تورنمنت را تحت تاثیر قرار می‌دهند.

فشردگی تقویم و سلامت بازیکنان

یکی از اصلی‌ترین نگرانی‌ها، تاثیر این تورنمنت بر سلامت بازیکنان است. اتحادیه‌های بازیکنان معتقدند که با توجه به حجم بالای مسابقات باشگاهی و ملی، زمان کافی برای استراحت بازیکنان وجود ندارد و این موضوع می‌تواند منجر به آسیب‌دیدگی‌های بیشتر شود. هرچند فوتبال باشگاهی در سطح فیفا بخش کوچکی از کل فعالیت‌های فوتبالی را تشکیل می‌دهد، اما همین میزان نیز برای به صدا درآوردن زنگ خطر کافی است.

رضایت باشگاه‌ها و سود مالی هنگفت

در مقابل نگرانی‌های مربوط به سلامت بازیکنان، باشگاه‌ها از سود مالی قابل توجه این تورنمنت رضایت دارند. تقسیم یک میلیارد دلار سود مالی بین باشگاه‌های شرکت‌کننده، انگیزه‌ای قوی برای آن‌ها ایجاد کرده است. همین موضوع باعث شده تا برخی تیم‌های قدرتمند، ایده برگزاری جام جهانی باشگاه‌ها را هر دو سال یک‌بار مطرح کنند. فیفا تاکنون تنها برگزاری دوره بعدی در سال ۲۰۲۹ را تایید کرده، اما بررسی پیشنهاد برگزاری دوسالانه را رد نکرده است.

سیستم انتخابی و فرصت دوباره برای بزرگان

سیستم انتخابی فعلی باعث شده تا برخی تیم‌های بزرگ مانند بارسلونا، لیورپول و منچستریونایتد نتوانند به این دوره از مسابقات صعود کنند. فیفا تغییر در این سیستم را برای دادن فرصت دوباره به این تیم‌ها رد نکرده است. راه‌حل‌های احتمالی شامل برگزاری پلی‌آف‌های مقدماتی یا تغییر محدودیت تعداد تیم‌ها از هر کشور است که در دوره اخیر به ضرر بارسلونا و به نفع سالزبورگ تمام شد.

چالش انتخاب میزبان ۲۰۲۹

انتخاب میزبان دوره بعدی در سال ۲۰۲۹ یکی دیگر از مسائل مهم است. فیفا به دلیل زیرساخت‌های آماده و نفوذ ناصر الخلیفی، رئیس انجمن باشگاه‌های اروپا، به میزبانی قطر تمایل دارد. این انتخاب به معنای برگزاری تورنمنت در زمستان خواهد بود که تغییراتی در تقویم ایجاد می‌کند و می‌تواند جنجال‌برانگیز شود، مشابه آنچه در جام جهانی ۲۰۲۲ رخ داد. کشورهای دیگری نظیر برزیل، اسپانیا، مراکش و ایالات متحده نیز برای میزبانی ابراز علاقه کرده‌اند. اینفانتینو، رئیس فیفا، برای مقابله با گرمای هوا در زمان برگزاری تورنمنت، استفاده بیشتر از استادیوم‌های سرپوشیده را مطرح کرده است.

موفقیت نسبی و نیاز به بهبود

با وجود چالش‌ها، این تورنمنت آزمایشی با میانگین بیش از ۴۰ هزار تماشاگر، مخاطبان تلویزیونی خوب در سطح جهانی و تاثیر اقتصادی ۱.۷۸ میلیارد دلار درآمد (۲۶ میلیون دلار به ازای هر بازی) موفقیت‌آمیز بوده است. جام جهانی باشگاه‌ها برای ماندن طراحی شده، اما برای تثبیت جایگاه خود نیازمند بهبود و حل چالش‌های موجود است. این امر البته به شرطی محقق خواهد شد که اختلافات و رقابت‌های پنهان بین سازمان‌های فوتبالی مختلف (فیفا، یوفا، فیف‌پرو، لیگ‌ها و غیره) اجازه دهند.