گزارش شاپرک خرداد ۱۴۰۴: پایداری شبکه پرداخت و چالش خطاهای کاربری

خطاهای کاربری: مانع اصلی تراکنش‌ها

بر اساس گزارش شاپرک، ۸۲.۷۱ درصد از خطاهای تراکنش‌ها در خرداد ۱۴۰۴ ناشی از اشتباهات کاربران بوده است. این خطاها عمدتاً شامل وارد کردن اطلاعات نادرست کارت یا رمز عبور می‌شوند. سهم سایر انواع خطاها به شرح زیر است:

• خطای پذیرنده: ۱.۳۷ درصد
• خطای شبکه شاپرک: ۰.۲۰ درصد
• خطای صادرکننده (بانک‌ها): ۱۵.۷۱ درصد
• خطای کسب‌وکار: ۰.۰۰ درصد

تسلط کارتخوان‌های فروشگاهی و رشد درگاه‌های اینترنتی

گزارش شاپرک تأیید می‌کند که کارتخوان‌های فروشگاهی (POS) همچنان ابزار اصلی پرداخت الکترونیک در ایران هستند و بخش عمده‌ای از تراکنش‌های شبکه را پردازش می‌کنند. درگاه‌های پرداخت اینترنتی (IPG) نیز با گسترش تجارت الکترونیک، جایگاه رو به رشدی دارند، اما از نظر حجم تراکنش‌ها هنوز به کارتخوان‌ها نمی‌رسند. کدهای دستوری (USSD) نیز در تراکنش‌های موبایلی نقش مهمی ایفا می‌کنند و آمار نشان می‌دهد که تعداد تراکنش‌ها در ۱۵ استان نسبت به اردیبهشت افزایش یافته است.

سهم بانک‌ها از تراکنش‌ها

در خرداد ۱۴۰۴، بانک‌های پیشرو در سهم تعداد و ارزش تراکنش‌ها به شرح زیر بوده‌اند:

• بیشترین سهم از تعداد و ارزش تراکنش‌های صادر شده: بانک ملی ایران، بانک ملت، بانک صادرات ایران و بانک سپه.
• پیشتاز در تعداد تراکنش‌های پذیرش‌شده: بانک سپه، بانک ملت، بانک ملی ایران و بانک قرض‌الحسنه مهر ایران.
• بیشترین سهم از ارزش تراکنش‌های پذیرش‌شده: بانک ملت، بانک ملی ایران، بانک صادرات ایران و بانک سپه.

عملکرد شرکت‌های خدمات پرداخت (PSP)

در بخش شرکت‌های ارائه‌دهنده خدمات پرداخت (PSP)، رقابت نزدیکی مشاهده می‌شود:

• شرکت پرداخت الکترونیک سامان: با کسب ۲۰.۹۰ درصد از تعداد تراکنش‌ها و ۲۱.۲۳ درصد از ارزش تراکنش‌ها، جایگاه نخست را به خود اختصاص داد.
• شرکت به‌پرداخت ملت: در رتبه دوم قرار گرفت و با اختلاف ۱.۴۹ درصد در تعداد تراکنش‌ها و تنها ۰.۰۵ درصد در ارزش تراکنش‌ها نسبت به پرداخت الکترونیک سامان قرار دارد.

مقایسه با گزارش اردیبهشت ۱۴۰۴ نشان می‌دهد که در شاخص سهم تعدادی تراکنش‌ها، رتبه‌بندی شرکت‌ها ثابت مانده است. اما در سهم مبلغی تراکنش‌ها، پرداخت الکترونیک سامان با یک پله صعود به جایگاه اول رسید و به‌پرداخت ملت با یک پله نزول به رتبه دوم منتقل شد. همچنین، پرداخت نوین آرین با یک پله صعود به جایگاه پنجم و پرداخت الکترونیک پاسارگاد با یک پله نزول به رتبه ششم رسیدند.