وردیج تهران؛ الگوی ملی در حفاظت آب و خاک با جلوگیری از هدررفت ۵۲۰ هزار مترمکعب آب

احیای اکوسیستم و صرفه‌جویی در مصرف آب

غلامرضا گل‌محمدی در بازدید از طرح‌های تحقیقی-ترویجی در منطقه وردیج استان تهران، به اقدامات چشمگیر پژوهشکده حفاظت خاک و آبخیزداری در این منطقه اشاره کرد. وی اظهار داشت که در حوزه آبریز وردیج، با اجرای طرح‌های آبخیزداری و سدهای زیرزمینی، اکوسیستم منطقه به صورت علمی و فناورانه احیا شده و از هدررفت سالانه بیش از ۵۲۰ هزار مترمکعب آب جلوگیری به عمل آمده است.

آب ذخیره‌شده در این طرح‌ها کاربردهای متعددی دارد:

• آبیاری درختان منطقه: بخش قابل توجهی از آب برای حفظ و توسعه پوشش گیاهی استفاده می‌شود.
• تزریق به سفره‌های زیرزمینی: بخشی از آب به سفره‌های زیرزمینی تزریق شده و به تقویت منابع آبی زیرسطحی کمک می‌کند.
• ذخیره‌سازی در استخرها: آب در استخرها و بستر زیرزمینی ذخیره‌سازی شده و به توسعه پوشش گیاهی منطقه یاری می‌رساند.

نقش آبخیزداری در مقابله با سیل و گرد و غبار

رئیس سازمان تات در ادامه سخنان خود به اهمیت اجرای صحیح طرح‌های آبخیزداری پرداخت و گفت: «اجرای صحیح طرح‌های آبخیزداری از یک‌سو موجب جلوگیری از سیلاب‌های مخرب و فرسایش خاک می‌شود، و از سوی دیگر با بهبود پوشش گیاهی، نقش مهمی در مقابله با پدیده گرد و غبار و حفظ منابع پایه ایفا می‌کند.» این اقدامات نه تنها به حفظ محیط زیست کمک می‌کنند، بلکه از خسارات اقتصادی و اجتماعی ناشی از بلایای طبیعی نیز می‌کاهند.

وردیج؛ الگویی ملی برای توسعه پایدار

گل‌محمدی با اشاره به ظرفیت بالای منطقه وردیج، خاطرنشان کرد که این منطقه پتانسیل تبدیل شدن به یک الگوی ملی در بهره‌برداری پایدار از منابع طبیعی را دارد. وی افزود: «این منطقه می‌تواند با حمایت و سرمایه‌گذاری بخش خصوصی، به یک مقصد گردشگری طبیعی و علمی برای مردم تبدیل شود.»

وی تأکید کرد که اگر چنین طرح‌هایی در سراسر کشور به درستی اجرا شوند، نتایج گسترده‌ای به همراه خواهند داشت:

• جلوگیری از هدررفت آب: میلیون‌ها متر مکعب آب در سطح کشور حفظ خواهد شد.
• مصونیت از خسارات: کشور از خسارات ناشی از سیل و فرسایش خاک مصون خواهد ماند.

رویکرد سازمان تات: پژوهش مسئله‌محور

غلامرضا گل‌محمدی بر رویکرد سازمان تات مبنی بر «تحقیق برای توسعه و پژوهش مسئله‌محور» تأکید کرد و منطقه وردیج را نمونه عینی این رویکرد دانست. وی بیان کرد: «در این منطقه، علم و فناوری در خدمت حفاظت از منابع آب و خاک کشور قرار گرفته‌اند.»

در ادامه این بازدید، گل‌محمدی و هیئت همراه در جلسه‌ای با رئیس، مدیران گروه‌ها، اعضای هیئت علمی و محققان پژوهشکده حفاظت خاک و آبخیزداری حضور یافتند و به بحث و تبادل نظر در خصوص طرح‌ها، پروژه‌ها و چالش‌ها پرداختند. وی همچنین از کارگاه شبیه‌ساز مدل‌های مهندسی رودخانه و حفاظت سواحل و طرح‌های تحقیقی-ترویجی این کارگاه بازدید کرد.