اختلال در گوگل ادز: آسیب جدی به اقتصاد دیجیتال و سردرگمی کسب‌وکارها

اختلال در گوگل ادز؛ تهدیدی جدی برای اقتصاد دیجیتال

آرمان باباگل، وضعیت کنونی دسترسی به گوگل ادز را بیشتر یک «اختلال» هدفمند توصیف می‌کند تا فیلترینگ کامل. او توضیح می‌دهد که این اختلال، حتی برای کاربرانی که از VPN استفاده می‌کنند، مشکلاتی ایجاد کرده است. برخی از بازدیدکنندگان گوگل، تبلیغات را نمی‌بینند و برخی دیگر پس از کلیک، به وب‌سایت مقصد هدایت نمی‌شوند. این وضعیت، آسیب جدی به کسب‌وکارهای دیجیتال وارد کرده است.

باباگل تأکید می‌کند که این کسب‌وکارها، که عمدتاً توسط قشر تحصیل‌کرده و متخصص اداره می‌شوند، سهم قابل‌توجهی در اشتغال‌زایی کشور دارند. او می‌افزاید: «این فیلترینگ هدفمند، عملاً منجر به حذف جریان درآمدی شرکت‌هایی می‌شود که در حوزه اقتصاد دیجیتال فعالیت می‌کنند. تضعیف این شرکت‌ها، به معنای ازبین‌رفتن بدنه اصلی اقتصاد دیجیتال کشور است؛ و ما داریم درباره شرکت‌هایی صحبت می‌کنیم که بعضاً بیش از ۱۰۰ نفر نیروی انسانی دارند.»

کاهش بهره‌وری و تعدیل نیرو در پی اختلالات

با وجود اختلالات، کسب‌وکارها همچنان از گوگل ادز استفاده می‌کنند، اما بهره‌وری آن‌ها به‌شدت کاهش یافته است. باباگل با ذکر مثالی توضیح می‌دهد: «اگر تا دیروز شرکتی روزانه ۲۰۰ تا ۵۰۰ میلیون تومان برای تبلیغات هزینه می‌کرد، امروز این عدد به‌شکل قابل‌توجهی کاهش یافته. شاید در ظاهر کاهش هزینه‌ها خبر خوبی به نظر برسد، اما در واقع به این معناست که ورودی وب‌سایت‌ها و شرکت‌ها به یک‌دهم رسیده است.»

این کاهش ورودی، شرکت‌هایی با زیرساخت‌های بزرگ (مانند ۵۰۰ یا ۶۰۰ نفر نیروی انسانی) را با آسیب‌های مالی جدی مواجه کرده و آن‌ها را ناچار به تعدیل نیرو می‌کند. او هشدار می‌دهد که بازگشت به وضعیت قبلی ساده نیست و شرکت‌های دیجیتال به سرعت به تغییرات درآمدی واکنش نشان می‌دهند. قطع جریان درآمدی، به‌ویژه برای شرکت‌های مبتنی بر فناوری، تهدیدی جدی است و بلافاصله به تعدیل نیرو منجر می‌شود.

سوءتفاهم حاکمیت درباره پلتفرم‌ها

باباگل به «باور نادرست حاکمیت» درباره پلتفرم‌ها اشاره می‌کند که به اقتصاد دیجیتال آسیب زده است. او معتقد است که شناخت صحیحی از ابزارهای اینترنت و پلتفرم‌ها در طول زمان شکل نگرفته است. وی تأکید می‌کند: «گوگل و گوگل ادز هر دو پلتفرم هستند و سوءاستفاده‌هایی که برخی کاربران از این پلتفرم‌ها کرده‌اند، مانند اقدام اسرائیل در یک دوره، نباید باعث جریمه شدن اقتصاد دیجیتال کشور شود.»

او توضیح می‌دهد که استفاده‌های نظامی، سیاسی و جاسوسی از گوگل، برخلاف پروتکل‌ها و دستورالعمل‌های این شرکت است و گوگل پیش‌تر نیز جلوی چنین تبلیغاتی را گرفته است. به گفته باباگل، به جای برخورد با مسبب اصلی، فشار و جریمه به سمت جریان‌های داخلی کشور وارد می‌شود که در تلاش برای ایجاد اشتغال و حفظ کسب‌وکار خود هستند.

راهکار: شناخت صحیح پلتفرم‌ها و شفافیت نهادها

مدیرعامل جیمکس ادز، شناخت درست پلتفرم‌ها توسط حاکمیت را راهکار اصلی می‌داند. او می‌گوید: «گوگل به عنوان یک پلتفرم، اشتباهی نکرده و اگر سوءاستفاده‌ای در داخل آن رخ داده، باید فرد خاطی مورد بازخواست قرار گیرد. ضعف فنی مسئولان در درک حدود مسئولیت افراد در فضای دیجیتال، علت اصلی این تصمیمات نادرست است.»

باباگل به مکاتبات با نهادهایی چون نصر تهران، معاونت علمی ریاست جمهوری و وزارت ارتباطات اشاره می‌کند. او می‌گوید این نهادها شرایط را درک کرده و با بازگشت وضعیت به حالت قبل موافق بوده‌اند، اما هرکدام از خود سلب مسئولیت کرده‌اند. این تعدد نهادهای ذی‌ربط و عدم شفافیت، باعث سردرگمی کسب‌وکارها شده است.

«یکی از ایرادهای جدی که دقیقاً هم‌اکنون با آن مواجه‌ایم، این است که نمی‌دانیم مشکل‌مان را باید از کدام نهاد پیگیری کنیم. همین عدم شفافیت، خودش آسیب‌زاست. شاید اگر می‌دانستیم کدام نهاد باعث این مشکل شده، می‌توانستیم با توضیح مسئله یا رفع سوءتفاهم آن را حل کنیم. اما چون اصلاً مشخص نیست کجا باید دنبال پاسخ بگردیم، این موضوع به‌تنهایی نگرانی بزرگی ایجاد کرده و مستقل از همه مسائل دیگر، به‌نظرم بسیار آسیب‌زاست.»

این وضعیت، علاوه بر مشکلات اقتصادی، نگرانی‌های جدی در مورد آینده کسب‌وکارهای دیجیتال و فضای کلی اقتصاد کشور ایجاد کرده است.