نگاه امنیتی مجلس به هوش مصنوعی: مانعی بر سر راه توسعه و مشارکت بخش خصوصی

نگاه امنیتی به هوش مصنوعی: مانعی بر سر راه توسعه

«محمدباقر سجادی»، نایب‌رئیس کمیسیون هوش مصنوعی و داده سازمان نصر تهران، در گفت‌وگو با «دیجیاتو» به تفصیل درباره پیشنهادات مرکز پژوهش‌های مجلس بر کلیات طرح ملی هوش مصنوعی توضیح داده است. او به شدت از رویکرد امنیتی حاکمیت و مسئولان نسبت به فناوری‌های پیشرفته انتقاد می‌کند.

«در زمان ورود هر فناوری جدید به کشور برچسب امنیتی بر آن زده و تحت‌الشعاع همین امنیت باقی مسائل و ابعاد مرتبط با این فناوری بررسی می‌شود. همین نگاه مانع بزرگی در مسیر توسعه هوش مصنوعی می‌شود. مرکز پژوهش‌های مجلس هم کلیات طرح هوش مصنوعی را با همین نگاه اصلاح کردند و این طرح را از حالت کارشناسی به حالت غیر کارشناسی تغییر داده است.»

سجادی تأکید می‌کند که مسائل مرتبط با هوش مصنوعی، حتی ابعاد امنیتی آن، باید به صورت کارشناسی و فنی بررسی شوند. او معتقد است که شورای امنیت ملی به تنهایی نمی‌تواند ابعاد فنی این فناوری را بررسی کند و نیاز به گزارش‌های کارشناسی از سوی تیم‌های متخصص هوش مصنوعی و فناوری اطلاعات دارد.

به باور وی، به جای تمرکز بر نگاه امنیتی به خود هوش مصنوعی، باید بر تقویت امنیت سامانه‌ها و زیرساخت‌های ارتباطی تمرکز کرد. او خاطرنشان می‌کند که رعایت مسائل امنیتی برای زیرساخت‌ها و ابزارهای هوش مصنوعی یک اولویت فرعی است که در حال حاضر به یک اولویت اصلی تبدیل شده است.

نقش کمرنگ بخش خصوصی و صندوق توسعه هوش مصنوعی

یکی از مهم‌ترین انتقادات مطرح شده، نقش کمرنگ بخش خصوصی در اصلاحیه مرکز پژوهش‌های مجلس بر کلیات طرح هوش مصنوعی است. مرکز پژوهش‌ها، تأسیس صندوق خصوصی ۱۰ همتی توسعه این فناوری را مغایر با قانون اساسی دانسته و معتقد است که برای تدوین دستورالعمل تأمین تجهیزات، نیازی به مشارکت بخش خصوصی نیست.

سجادی در این باره می‌گوید:

• برای تعیین متولی صندوق توسعه هوش مصنوعی، باید به تخصص و دغدغه‌مندی توجه شود.
• سازمان ملی هوش مصنوعی تخصص لازم را دارد و می‌تواند متولی این صندوق باشد.
• اما تنها بخش خصوصی است که می‌تواند دغدغه‌مندی واقعی برای توسعه این فناوری را به خوبی برعهده بگیرد.

او تأکید می‌کند که برای کارایی و موفقیت صندوق توسعه هوش مصنوعی، مشارکت بخش خصوصی در کنار سازمان هوش مصنوعی در ساختار مدیریتی صندوق ضروری است. همچنین، باید مکانیزم شفاف و مشخصی برای مشارکت عمومی در توسعه هوش مصنوعی در نظر گرفته شود تا موفقیت صندوق در فضایی غیررانت و عاری از فساد تضمین شود.