قم؛ قطب فرهنگی ایران و تدوین سند جامع اولویت‌های فرهنگی استان

محمدرضا سوقندی، مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی قم، در جلسه شورای فرهنگ عمومی این استان، به تشریح ظرفیت‌های گسترده فرهنگی قم و برنامه‌های آتی برای توسعه و اثربخشی آن‌ها پرداخت. وی با تأکید بر لزوم پیوند فعالیت‌های فرهنگی با بدنه جامعه، از تدوین سند اولویت‌های فرهنگی استان با مشارکت ۱۲ نهاد مهم خبر داد.

ظرفیت‌های فرهنگی قم: یک نگاه جامع

قم با برخورداری از زیرساخت‌ها و نهادهای فرهنگی متعدد، به یکی از قطب‌های فرهنگی کم‌نظیر کشور تبدیل شده است. سوقندی در این باره اظهار داشت:

• ۷۰۰ مؤسسه فرهنگی فعال در استان
• ۵۱۲ کانون فرهنگی هنری مساجد
• ده‌ها ناشر فعال در حوزه مجلات تخصصی، علمی و دینی

این آمار نشان‌دهنده پتانسیل عظیم قم در تولید و ترویج محتوای فرهنگی است.

پیوند فرهنگ با جامعه: رمز اثربخشی

سوقندی تأکید کرد که صرف وجود این ظرفیت‌ها کافی نیست؛ آنچه آن‌ها را مؤثر و کارآمد می‌سازد، پیوند ناگسستنی‌شان با بدنه اجتماعی و تحولات واقعی جامعه است. وی هشدار داد که اگر جریان فرهنگی از بطن زندگی مردم فاصله بگیرد، اثربخشی آن کاهش یافته و به حاشیه رانده خواهد شد.

طرح فرهنگی «طوبی»: بومی‌سازی و مشارکت نخبگان

مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی قم به اجرای طرح فرهنگی «طوبی» در استان اشاره کرد و توضیح داد که این طرح:

• نه به‌صورت صوری و کلیشه‌ای، بلکه با بهره‌گیری از نظرات نخبگان
• با رویکرد بومی‌سازی و بازطراحی
• متناسب با ویژگی‌های فرهنگی مردم قم اجرا شده است.

وی همچنین به موضوع «زیست عفیفانه» اشاره کرد و آن را یک مطالبه ملی دانست که تحققش نیازمند زبان مفاهمه و اقتضائات محلی است.

نقش هنرمندان در تحولات اجتماعی

سوقندی به حضور پررنگ هنرمندان قم در تحولات اجتماعی اخیر اشاره کرد و گفت: «جامعه هنری قم در جریان جنگ اخیر، به‌سرعت واکنش نشان داد و ظرف کمتر از دو هفته، مجموعه‌ای از آثار تجسمی، رسانه‌ای و نمایشگاه‌های تخصصی با محوریت مقاومت و پایداری تولید و عرضه شد.» این واکنش سریع، به گفته وی، نشان از زنده بودن و پای کار بودن هنر متعهد در قم دارد.

تدوین «سند اولویت‌های فرهنگی استان قم»

یکی از مهم‌ترین اقدامات در دست اجرا، تدوین «سند اولویت‌های فرهنگی استان قم» است. این سند با همکاری ۱۲ نهاد مؤثر فرهنگی در حال تهیه است که از جمله آن‌ها می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

• دفتر تبلیغات اسلامی
• مسجد مقدس جمکران
• حوزه‌های علمیه
• صدا و سیما
• دانشگاه‌ها

این سند قرار است نقشه راه آینده فرهنگی استان را ترسیم کند. سوقندی در پایان تصریح کرد که رویکرد در تدوین این سند، مشارکت‌محور و مبتنی بر اجماع ظرفیت‌های بومی استان است، چراکه تنها با هم‌افزایی نهادهای فرهنگی می‌توان مسیر تحولات پایدار فرهنگی را هموار ساخت.