ترامپ: معمای سیاسی و چالش‌های اقتصادی برای شرکا و رقبا

چالش‌های اقتصادی و تجاری ترامپ

تجربه نشان داده است که حتی شرکای نزدیک آمریکا نیز نتوانسته‌اند مدل رفتاری قابل اتکایی در قبال ترامپ بیابند. این موضوع زمانی اهمیت بیشتری پیدا می‌کند که کشورهای عضو اتحادیه اروپا و حوزه نفتا (شامل مکزیک و کانادا)، که زمانی بزرگ‌ترین حامیان مالی و تجاری آمریکا بودند، اکنون بیشترین تهدیدات اقتصادی و تجاری را از ناحیه ترامپ تجربه می‌کنند.

• تعرفه‌های سنگین: اعمال تعرفه‌های ۲۵ تا ۵۰ درصدی بر تجارت خارجی با مکزیک، کانادا و اتحادیه اروپا، نه تنها بر اقتصاد جهانی تأثیر جدی گذاشته، بلکه مناسبات قدرت در سیاست بین‌الملل را نیز دگرگون کرده است.
• تغییر مناسبات قدرت: این اقدامات، روابط تجاری و اقتصادی بین‌المللی را به شدت تحت تأثیر قرار داده و به تغییر در دینامیک‌های قدرت جهانی منجر شده است.

ماهیت ایدئولوژیکی و رفتاری ترامپ

هدف اصلی این تحلیل، تبیین ماهیت ایدئولوژیکی و گفتمانی ترامپ در عرصه سیاست جهانی است. ترامپ به عنوان یک «بازیگر آشوب‌ساز» در روابط بین‌الملل عمل می‌کند، که این رفتار ناشی از ویژگی‌های زیر است:

• غیرقابل پیش‌بینی بودن: یکی از مهم‌ترین ابعاد پازل رفتاری ترامپ، غیرقابل پیش‌بینی بودن اوست.
• نقش قهرمان اسطوره‌ای: او خود را یک قهرمان اسطوره‌ای می‌پندارد که دارای عقلانیت مطلق اقتصادی است.
• مدل رفتاری بیزینسی: تناقض در ذهن و رویه عملی ترامپ، از بهره‌گیری او از مدل رفتاری بیزینسی و دلالی و اعمال آن در سپهر سیاست نشأت می‌گیرد.

با وجود این رویکرد آشوب‌ساز، ترامپ در پس‌زمینه ذهنی خود تصور می‌کند که کنشگری سیاسی‌اش در راستای تحکیم صلح و امنیت بین‌المللی است.

ناکامی‌های رویکرد ترامپ

رفتار و کنش‌ورزی ترامپ، چه در دور اول ریاست جمهوری و چه در دوره اخیر، نشان داده که از پیچیدگی‌های سیاست به دور بوده و بر همین اساس، در اهداف و رویکردهای کلان سیاسی‌اش با بن‌بست و ناکامی مواجه شده است. از جمله این ناکامی‌ها می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

• تنش‌زدایی با کره شمالی
• پایان دادن به جنگ اوکراین
• تنازع تجاری با قدرت‌های بزرگ
• طرح توافق عادی‌سازی روابط رژیم صهیونیستی با کشورهای عربی منطقه

از منظر ترامپ، قدرت اقتصادی و تجاری آمریکا می‌تواند همه قدرت‌ها را به تعظیم در برابر واشنگتن وادارد. این در حالی است که در سیاست، پرستیژ و حیثیت سیاسی جایگاه اساسی دارد و اقتصاد در خدمت گفتمان و ایدئولوژی سیاسی هر کشوری است. ترامپ برخلاف این باور، همه چیز را در قدرت اقتصادی و اهرم زور می‌داند و تصور می‌کند با ارعاب اقتصادی و تجاری می‌تواند به اهداف و جاه‌طلبی‌های سیاسی خود برسد.