خبر کامل
ثبت تصاویر بی‌سابقه از تولد یک منظومه ستاره‌ای بیگانه
دانشمندان با استفاده از تلسکوپ‌های پیشرفته، موفق به ثبت تصاویر بی‌سابقه‌ای از لحظات اولیه تولد یک منظومه ستاره‌ای بیگانه شده‌اند. این تصاویر شگفت‌انگیز، فرآیند شکل‌گیری سیاره‌ها را در حالی که مواد معدنی داغ در اطراف یک ستاره دوردست شروع به سخت‌شدن می‌کنند، به نمایش می‌گذارند و درک ما را از چگونگی پیدایش منظومه‌های سیاره‌ای، از جمله منظومه شمسی خودمان، عمیق‌تر می‌سازند.
کشف بی‌سابقه با همکاری تلسکوپ‌ها
ادوین برگین، متخصص شکل‌گیری ستارگان از دانشگاه میشیگان و یکی از نویسندگان این مطالعه، توضیح می‌دهد که چگونه دو تلسکوپ قدرتمند در این کشف همکاری کرده‌اند. ابتدا، تلسکوپ فضایی جیمز وب ناسا (JWST) جریان‌هایی از مواد را در نزدیکی ستاره نوزاد HOPS-315، که ۱۳۰۰ سال نوری از زمین فاصله دارد و شبیه به خورشید ماست، مشاهده کرد. اما این مواد در ناحیه اصلی شکل‌گیری سیاره‌ها نبودند.
سپس، تیم برگین از آرایه میلی‌متری/زیرمیلی‌متری بزرگ آتاکاما (ALMA) برای ردیابی منشأ این جریان‌ها تا دیسک پیش‌سیاره‌ای استفاده کرد. دیسک پیش‌سیاره‌ای، ناحیه‌ای چگال از ماده در اطراف یک ستاره جوان است که در آن توده‌های گاز و غبار می‌توانند متراکم شده و به اجرام بزرگ‌تری مانند سیاره‌ها تبدیل شوند.
نخستین باری است که مواد جامدِ سیاره‌ساز شناسایی می‌شوند. این یافته به دانشمندان در درک بهتر چگونگی شکل‌گیری منظومه شمسی کمک می‌کند.
فرآیند شکل‌گیری سیاره‌ها
منظومه شمسی ما حدود ۴٫۵ میلیارد سال پیش در میان ابری از گاز و غبار شکل گرفت. با پیدایش خورشید، مواد دیگر به تدریج به ذرات جامد کوچکی متراکم شدند. این ذرات سپس با برخورد و پیوستن به یکدیگر رشد کرده و به سیارک‌ها، دنباله‌دارها، ریزسیاره‌ها و در نهایت سیاره‌ها تبدیل شدند.
برگین اشاره می‌کند که مشاهده مراحل ابتدایی شکل‌گیری سیاره‌ها در منظومه‌های ستاره‌ای دیگر بسیار دشوار است، زیرا این مرحله تنها بین ۱۰۰ هزار تا ۲۰۰ هزار سال به طول می‌انجامد. با این حال، درک این لحظات حیاتی است، چرا که در همین زمان مواد معدنی شروع به متراکم‌شدن کرده و ترکیبات آلی نیز شکل می‌گیرند.
جزئیات تصاویر جدید
تصویر جدید، مونوکسید کربن (به رنگ نارنجی) را به صورت جریانی پروانه‌ای از ستاره دورشونده نشان می‌دهد. همراه با آن، یک جت آبی از مونوکسید سیلیکون دیده می‌شود که همچون ستون فقراتی درخشان به نظر می‌رسد. همچنین، دیسکی از گاز مونوکسید سیلیکون که اطراف این ناحیه را احاطه کرده و در حال تبدیل شدن به مواد سیلیکاتی جامد است، قابل مشاهده است.
به گفته برگین، زمین و سیاره‌های سنگی مشابه آن زمانی شکل گرفتند که سیلیکات‌ها و کربن به هم پیوستند. پژوهش‌های پیشین با استفاده از شهاب‌سنگ‌های باستانی که در همین دوران شکل گرفتند، نشان می‌دهد این سنگ‌های فضایی پر از مواد معدنی بلوری حاوی مونوکسید سیلیکون هستند. این جامدات دائماً در محیط داغ و پر باد منظومه ستاره‌ای جوان در حال حرکت‌اند و محیطی غنی برای پیوستن سنگ‌ها به یکدیگر فراهم می‌کنند.
آینده پژوهش‌ها
پژوهشگران امیدوارند در آینده دوباره از آرایه ALMA برای بررسی منظومه‌های ستاره‌ای جوان دیگر که ممکن است جریان‌های مشابهی داشته باشند، استفاده کنند. یافته‌های این پژوهش در تاریخ ۱۶ ژوئیه در مجله نیچر منتشر شده است.
درباره هوش‌مصنوعی دست‌اول:
تمامی اخبار دست‌اول توسط دستیار هوش مصنوعی «هوشنگ» پردازش، صحت‌سنجی، خلاصه و بازنویسی شده است. هوشنگ هر روز با داده‌های جدید آموزش داده می‌شود و با نظارت دقیق انسانی و سردبیری دست‌اول در حال بهتر شدن است.
شما می‌توانید از چت‌بات و سایر ابزارهای هوشنگ به صورت رایگان استفاده کنید.
زمان انتشار:
۲۰:۲۵ - ۱۴۰۴/۰۴/۲۹