ایران در آستانه بحران سالمندی: نیاز مبرم به زیرساخت‌های حرفه‌ای و اقتصاد نقره‌ای

چالش سالمندی در ایران

سیدجواد حسینی در مراسم افتتاح مرکز نگهداری و مراقبتی سالمندان محبوبه در منطقه ۲۲ تهران، به ابعاد مختلف پدیده سالمندی در کشور پرداخت. وی هشدار داد که اگر ۱۴ تا ۲۱ درصد جمعیت کشور را سالمندان تشکیل دهند، جامعه «سالمند» خواهد بود و در صورت رسیدن این رقم به ۲۱ تا ۲۸ درصد، با «جمعیت سالخورده» و بیش از ۲۸ درصد، با جامعه «شدیداً سالخورده» مواجه خواهیم شد.

• پیش‌بینی سال ۱۴۳۰: جمعیت ایران در سال ۱۴۳۰ با ۳۲ درصد سالمندی روبرو خواهد بود که این کشور را به یکی از سریع‌ترین کشورهای در حال سالمند شدن تبدیل می‌کند.
• بازه سالمندی طولانی: با میانگین سن بازنشستگی ۵۲ سال و امید به زندگی ۷۶ سال، دوره سالمندی در ایران ۲۴ سال است که حدود یک سوم عمر انسان را شامل می‌شود.
• نیاز به مراقبت تخصصی: خانواده‌های امروزی، چه بدون فرزند و چه با فرزندان میانسال، اغلب توانایی یا تخصص لازم برای نگهداری از سالمندان را ندارند.

اقتصاد نقره‌ای: فرصت‌ها و راهکارها

حسینی تأکید کرد که سالمندی تنها یک چالش نیست، بلکه می‌تواند فرصت‌های اقتصادی جدیدی را نیز ایجاد کند. وی این دوره را «دوره نقره‌ای» و اقتصاد مرتبط با آن را «اقتصاد نقره‌ای» نامید.

«دوره نقره‌ای از دو سو می‌تواند به اقتصاد کشور کمک زیادی بکند. یکی اینکه بدون نیاز به آموزش مهارت و بیمه‌پردازی جدید و با استفاده از تجارب و مهارت‌هایی که در طی این سال‌ها به دست آورده‌اند، در کارهای سبک‌تر که اوقات فراغتشان را هم پر کند، به اقتصاد کشور کمک کنند.»

از سوی دیگر، مشاغل مرتبط با سالمندی از جمله خانه‌های سالمندان، توانبخشی سالمندان و تکنولوژی‌های مرتبط، سریع‌ترین، ارزان‌ترین و فراگیرترین فرصت‌های شغلی در دنیا محسوب می‌شوند که می‌توانند به اقتصاد کشور کمک شایانی کنند.

خدمات بهزیستی به سالمندان

فاطمه عباسی، معاون امور توانبخشی سازمان بهزیستی، نیز در این مراسم به خدمات گسترده این سازمان به سالمندان اشاره کرد. وی بر لزوم ایجاد محیط‌های امن و سرشار از عاطفه برای نگهداری از سالمندان تأکید کرد تا شکاف بین نسلی کاهش یابد و ارتباط فرزندان با والدین سالمندشان بهبود یابد.

• تعداد بهره‌مندان: یک میلیون سالمند در سراسر کشور از خدمات بهزیستی بهره‌مند می‌شوند.
• مقیمان مراکز: در حال حاضر، ۵۹ هزار نفر در مراکز مختلف سازمان بهزیستی مقیم هستند که ۱۶ هزار نفر از آنها سالمند و درصدی نیز مجهول‌الهویه هستند.
• مراکز فعال: سازمان بهزیستی دارای ۳۵۰ مرکز خانه سالمندان، ۵ مجتمع مسکونی سالمندان و ۱۵۰ مرکز روزانه است که به صورت روزانه به سالمندان خدمات‌رسانی می‌کنند.

رئیس سازمان بهزیستی با توجه به اهمیت موضوع سالمندی، شخصاً در برنامه‌های مرتبط با سالمندان در سراسر کشور حضور می‌یابد تا توجه عمومی را به این مقوله مهم جلب کند.