افزایش توان کارت گرافیک RTX 5090 با بایوس غیررسمی: چالش‌ها و خطرات

بایوس جدید و محدودیت توان ۱۶۰۰ وات

در این آزمایش، فایل بایوس نسخه ROG Astral XOC کارت RTX 5090 روی یک مدل ساخت گیگابایت بارگذاری شد. این فایل که با نسخه RTX 5090D متفاوت است، به طور خاص برای کارت‌های RTX 5090 استاندارد طراحی شده و امکان افزایش محدودیت توان (Power Limit) را تا ۱۶۰۰ وات فراهم می‌کند. این رقم به حداکثر توانی اشاره دارد که از طریق نرم‌افزارهای اورکلاک قابل تنظیم است، نه مقدار واقعی دریافتی کارت از طریق اتصالات برق.

شایان ذکر است که تاکنون هیچ‌یک از مدل‌های RTX 5090 موجود در بازار از دو کانکتور ۱۶ پین بهره نمی‌برند، به جز نسخه‌ای خاص از برند GALAX که برای مدل چینی RTX 5090D با چنین پیکربندی‌ای عرضه شده است.

خطرات فلش بایوس و اهمیت بایوس دوم

فرآیند فلش کردن بایوس، پس از غیرفعال‌سازی محدودیت‌های امنیتی، پیچیدگی خاصی ندارد؛ اما ریسک بالایی را به همراه دارد، به ویژه برای کارت‌هایی که فاقد بایوس دوم هستند. وجود بایوس دوم یا همان Dual بایوس، به عنوان یک راه برگشت در صورت بروز خطا عمل می‌کند و می‌تواند از آسیب‌های جدی به کارت گرافیک جلوگیری کند. با این حال، افرادی که قصد انجام چنین تغییراتی را روی یک کارت گرافیک گران‌قیمت (۳۰۰۰ تا ۴۰۰۰ دلاری) دارند، معمولاً از سطح آگاهی فنی کافی برخوردارند.

ناسازگاری کنترلرها و مشکل فن سوم

یکی از موارد عجیب مشاهده شده در این تست، از کار افتادن یکی از فن‌ها بود. پس از بارگذاری بایوس ROG Astral روی کارت گیگابایت، یکی از فن‌ها از چرخش بازماند. دلیل این اتفاق به ناسازگاری در کنترلرهای فن بازمی‌گردد:

• سری RTX 50 از سه کنترلر فن پشتیبانی می‌کند.
• مدل ROG Astral چهار فن دارد اما تنها از دو کنترلر استفاده می‌کند.
• کارت گیگابایت از هر سه کنترلر بهره می‌برد.

از آنجا که بایوس ساخت ایسوس (ROG Astral) فقط دو کنترلر را شناسایی می‌کند، کنترلر سوم هیچ داده‌ای از EEPROM دریافت نمی‌کند و عملاً غیرفعال می‌ماند.

افزایش عملکرد با توان ۹۰۰ وات

در مرحله آزمایش، زمانی که توان کارت روی ۹۰۰ وات تنظیم شد، عملکرد آن نسبت به حالت اولیه و بدون اورکلاک حدود ۱۰.۳ درصد بهبود یافت. در حالت اورکلاک نیز، نسخه XOC حدود ۴ درصد عملکرد بهتر ارائه داد. اگرچه تنها افزایش محدودیت توان تأثیر شگرفی در عملکرد ندارد، اما با تنظیم صحیح فرکانس پردازنده گرافیکی و حافظه، نتایج بسیار بهتری حاصل می‌شود. با این حال، به دلیل رایج شدن مادهای شنت (Shunt Mod) در دنیای اورکلاک، دستیابی به رتبه‌های برتر در 3DMark بدون انجام این تغییرات تقریباً غیرممکن است.

هشدار نهایی: بایوس غیررسمی راه‌حل پیشنهادی نیست

فلش کردن فایل‌های بایوس غیررسمی و تأییدنشده روی کارت گرافیک، روشی توصیه‌شده برای بهبود عملکرد محسوب نمی‌شود. حتی اگر چنین فایل‌هایی امکان فعال‌سازی TGP بالاتر را فراهم کنند، باید به این نکته توجه داشت که کانکتور ۱۶ پین به صورت رسمی برای ۶۰۰ وات طراحی شده است. ممکن است از نظر فیزیکی توان بیشتری را منتقل کند، اما عبور از این مقدار توصیه نمی‌شود؛ مگر آن‌که یک کپسول آتش‌نشانی در کنار دست داشته باشید.

این اقدام تنها برای کاربران حرفه‌ای و با آگاهی کامل از خطرات توصیه می‌شود.