پنجم مرداد: روز ایستادگی و شهادت در تاریخ اراک

قصه اولین پنج مرداد اراکی‌ها: شلمچه ۱۳۶۱

در سال ۱۳۶۱، در اوج جنگ تحمیلی، جوانان غیور اراکی در عملیات شلمچه در شرق بصره، با جانفشانی بی‌نظیر خود، اقتدار ایران را به رخ دشمن متجاوز کشیدند. این عملیات که در برابر ائتلافی از کشورهای متعدد صورت گرفت، شاهد رشادت‌هایی بود که ترس و عقب‌نشینی را در قاموس این دلیرمردان بی‌معنا می‌کرد. آنان با عبور از میادین مین گسترده و نادیده گرفتن تجهیزات پوشالی دشمن، پیشروی کردند و با شهادت خود در تاریخ ۵ مرداد ۱۳۶۱، برگ زرینی در تاریخ مقاومت ایران ثبت کردند.

حمله به کارخانه‌ها: ۵ مرداد ۱۳۶۵

چهار سال بعد، در پنجم مرداد ۱۳۶۵، دشمن با هدف قرار دادن قلب صنعتی اراک، یعنی کارخانه‌های ایرالکو، واگن‌پارس و آذرآب، سعی در تضعیف پشتیبانی جبهه‌ها داشت. با وجود شرایط دشوار اقتصادی ناشی از جنگ، کارگران این واحدها با تمام توان به فعالیت خود ادامه می‌دادند. در ساعت ۹:۳۰ صبح آن روز، صدای انفجارهای مهیب، شهر را در شوک فرو برد. دود و آتش از سمت کارخانه‌ها زبانه می‌کشید و در این حمله ناجوانمردانه، حدود ۱۰۰ کارگر به شهادت رسیدند و ۵۰۰ نفر مجروح شدند. این واقعه تلخ، روزی فراموش‌نشدنی در حافظه مردم اراک به ثبت رساند، اما هرگز اراده آنان را برای ایستادگی متوقف نکرد.

عملیات مرصاد: ۵ مرداد ۱۳۶۷

در پنجم مرداد ۱۳۶۷، در حالی که دشمن از خاک ایران عقب رانده شده بود و زمان پذیرش قطعنامه فرا رسیده بود، دسیسه‌ای دیگر با همکاری سازمان مجاهدین خلق از سمت غرب کشور چیده شد. این بار نیز مردم اراک، دوشادوش نیروهای سپاه، بسیج، ارتش و هوانیروز، در عملیات مرصاد به فرماندهی شهید سپهبد علی صیاد شیرازی، پا به میدان گذاشتند. با زمین‌گیر کردن ستون‌های زرهی دشمن و حملات کمین، مسیر پیشروی آنان مسدود شد. در این عملیات نیز، بسیاری از جوانان اراکی با خون پاک خود، مانع از دست‌درازی دشمن به کشور شدند و تاریخ ۵ مرداد ۱۳۶۷ را برای همیشه در تاریخ مقاومت ایران جاودانه ساختند.

گرامیداشت شهدای پنج مرداد ۱۴۰۴

امروز، پنجم مرداد ۱۴۰۴، با گذشت سال‌ها از آن روزهای تلخ، مردم مقاوم اراک بار دیگر گرد هم آمدند تا یاد و خاطره ۲۰۷ شهید این تاریخ را گرامی بدارند. این گردهمایی پرشور، که بسیاری از شرکت‌کنندگان آن سنشان به آن سال‌ها نمی‌رسد، نشان از انتقال غیرت و مفهوم ایستادگی از نسل‌های گذشته به امروز دارد. حضور گسترده زنان و مردان در این مراسم، مهر تأییدی بر شرافت و قدردانی از شهدا و زنده نگه داشتن نام و راه آنان است.

اگرچه این تواریخ برای اراکی‌ها معنایی از فراق و جدایی داشت، اما ایستادگی سرافرازانه آنان، امروز کشورشان را آباد و مستقل نگه داشته است تا تاریخ‌های ماندگار از تولد، ازدواج، دست‌آوردهای علمی، فرهنگی و هنری در این مرز و بوم جشن گرفته شود و لبخند، هدیه کوچکی بر لبان کودکان این سرزمین باشد.