دوراهی بازار خودرو: وارداتی کارکرده یا چینی صفر کیلومتر؟

خدمات پس از فروش: چالش اصلی وارداتی‌ها و مونتاژی‌ها

خدمات پس از فروش، چه برای خودروهای وارداتی و چه برای مونتاژی، یکی از بزرگترین دغدغه‌های خریداران در ایران است. تجربه نشان داده که تأمین قطعات یدکی با انتظارهای طولانی (۲ تا ۱۱ ماه) و هزینه‌های گزاف همراه است. به عنوان مثال، تعویض گیربکس تویوتا ممکن است تا ۱۸۰ میلیون تومان هزینه داشته باشد و حتی پس از تأمین، قطعات گاهی با خودرو ناسازگار هستند.

طبق ماده ۸ قانون حمایت از مصرف‌کنندگان خودرو، شرکت‌های مونتاژکار موظف به تأمین قطعات تا پنج سال پس از فروش خودرو هستند. با این حال، رئیس اتحادیه صنف فروشندگان لوازم یدکی خودرو و ماشین‌آلات تهران اذعان داشته که این قانون به درستی اجرا نمی‌شود و حتی قیمت برخی قطعات خودروهای چینی از نمونه‌های مشابه ژاپنی یا اروپایی گران‌تر است.

با وجود این چالش‌ها، گزارش‌ها حاکی از آن است که کیفیت خدمات‌دهی برای خودروهای وارداتی (مانند مرسدس و هیوندای) نسبتاً بهتر از محصولات مونتاژی (مانند چری و ام‌وی‌ام) است، هرچند هزینه تعویض قطعات وارداتی بالاتر است. با این حال، هزینه کلی تأمین قطعات برای خودروهای مونتاژی چینی حدود ۴۰ تا ۶۰ درصد پایین‌تر از وارداتی‌ها گزارش شده است.

مزیت خرید اقساطی: برگ برنده مونتاژی‌ها

یکی از برتری‌های قابل توجه خودروهای مونتاژی نسبت به وارداتی‌ها، امکان خرید اقساطی آن‌هاست. طرح‌های فروش اقساطی خودروهای چینی ممکن است تا ۶۰ ماه ادامه یابد. در حالی که خرید اقساطی خودروهای وارداتی به ندرت و تنها از طریق برخی نمایشگاه‌داران خاص امکان‌پذیر است، شرکت‌های مونتاژکار بزرگی مانند بهمن‌موتور، مدیران‌خودرو و کرمان‌موتور ماهانه حداقل یک طرح فروش اقساطی برای محصولات چینی خود برگزار می‌کنند.

سن فرسودگی خودرو: عاملی مهم در انتخاب

سن فرسودگی خودرو یکی دیگر از عوامل تعیین‌کننده در انتخاب بین خودروی وارداتی کارکرده و چینی صفر کیلومتر است. طبق قانون، خودروهای شخصی که ۱۵ سال از عمر آن‌ها گذشته باشد، فرسوده محسوب می‌شوند و با محدودیت‌هایی نظیر ممنوعیت تردد در شهرهای بزرگ، عدم تمدید معاینه فنی و ممنوعیت نقل و انتقال مالکیت مواجه خواهند شد.

از سوی دیگر، یکی از شروط واردات خودروهای کارکرده این است که نباید بیش از پنج سال از زمان تولید آن‌ها گذشته باشد. این بدان معناست که یک خودروی تولید سال ۲۰۲۰ نهایتاً تا سال ۲۰۳۵ امکان تردد قانونی خواهد داشت و پس از آن فرسوده تلقی شده و مشمول جریمه و توقیف خواهد شد. (البته در صورتی که خودروی وارداتی قدیمی بتواند استانداردهای آلایندگی و معاینه فنی را پاس کند، ممکن است از این قاعده مستثنی شود.)