عملکرد متناقض بورس در سال نخست دولت پزشکیان: رشد شاخص در کنار خروج سرمایه

عملکرد متناقض بورس در دولت پزشکیان

بررسی عملکرد بازار سرمایه در سال نخست دولت پزشکیان، تصویری متناقض را ارائه می‌دهد. در حالی که شاخص کل ۲۸ درصد رشد داشته، همزمان بیش از ۶۰ هزار میلیارد تومان سرمایه حقیقی از بورس خارج شده است. میانگین ارزش معاملات روزانه نیز به حدود پنج هزار میلیارد تومان رسیده که رقمی بسیار اندک محسوب می‌شود. این رشد عمدتاً بر پایه تحرکات سهام بزرگ و شاخص‌ساز استوار بوده، در حالی که بسیاری از نمادهای کوچک حتی از صندوق‌های درآمد ثابت نیز عقب مانده‌اند.

شوک‌های متوالی سیاسی-امنیتی، از جمله ترور اسماعیل هنیه، تنش‌های منطقه‌ای و جنگ ۱۲ روزه با اسرائیل، در کنار تصمیمات ناپایدار اقتصادی دولت، بی‌اعتمادی سرمایه‌گذاران را تشدید کرده است. مداخلات مقطعی مانند محدودیت دامنه نوسان نیز نتوانست مانع خروج نقدینگی شود و تنها وابستگی بورس به تحولات فرابازاری را پررنگ‌تر کرد. این شرایط، ضعف ساختاری در سیاست‌گذاری پایدار بازار سرمایه را به چالشی جدی برای دولت تبدیل کرده است.

کارنامه بورسی دولت از نگاه کارشناسان

در گفت‌وگو با کارشناسان بازار سرمایه، فردین آقابزرگی و امیرعلی امیرباقری، عملکرد یک‌ساله دولت پزشکیان در قبال بورس مورد بررسی قرار گرفته است.

آمار و ارقام ناامیدکننده

فردین آقابزرگی، کارشناس بازار سرمایه، با بررسی آماری وضعیت بازار سهام در سال نخست دولت چهاردهم اظهار داشت: «اگر بخواهیم بر اساس آمار و ارقام قضاوت کنیم، نتایج دولت پزشکیان تاکنون موفقیت‌آمیز نبوده است.»

• از ابتدای سال جاری تا اردیبهشت، شاخص کل ۲۰ درصد و شاخص هم‌وزن ۲۵ درصد بازدهی داشت.
• در حال حاضر، شاهد بازدهی منفی هستیم.

آقابزرگی تاکید کرد که نابسامانی‌های بورس نتیجه عملکرد کلی دولت و سایر نهادهای اقتصادی است و سازمان بورس مسئول نوسانات قیمت نیست. وی افزود: «در دوره دولت پزشکیان، شاهد تنش‌های مختلفی از جمله ناترازی‌ها، جنگ ۱۲ روزه و مسائل ناخواسته دیگر بودیم. اما این توجیه‌کننده وضعیت نامطلوب بورس نیست. مشکلاتی مانند ناترازی انرژی، نظام بانکی و سایر بخش‌ها نیز در این وضعیت بی‌تاثیر نبوده‌اند.» او در پایان گفت: «صادقانه بگویم، کارنامه دولت در حوزه بورس متاسفانه رضایت‌بخش نبوده است.»

نقش سیاست‌های کلان اقتصادی

امیرعلی امیرباقری، دیگر کارشناس بازار سرمایه، در تشریح عملکرد دولت پزشکیان در بورس بیان کرد: «برای ارزیابی عملکرد بازار سرمایه، باید به شاخص‌های کلان اقتصادی توجه کنیم، نه صرفا معیارهای رایج میان فعالان بازار. این شاخص‌ها باید با توجه به تحولات اخیر تعدیل و سپس تحلیل شوند.»

وی افزود: «وضعیت بازار سرمایه پیش از آنکه به معاملات روزانه وابسته باشد، به سلامت اقتصاد کلان گره خورده است. اگر دیدگاه دولت به رشد اقتصادی مثبت باشد و نقش بخش خصوصی پررنگ شود، ابزارهایی مانند تعرفه‌ها، مقررات گمرکی و سیاست‌های مالیاتی می‌توانند محرک سرمایه‌گذاری باشند.»

قوانین تشویقی و رشد بلندمدت

امیرباقری ادامه داد: «در بورس نیز همین منطق حاکم است. وقتی دولت با قوانین تشویقی، منافع نهایی را به بخش خصوصی برساند، شرکت‌ها انگیزه بیشتری برای سرمایه‌گذاری مستقیم و غیرمستقیم پیدا می‌کنند و این روند در بلندمدت به رشد شاخص‌ها منجر می‌شود.»

چالش‌های ساختاری و ناترازی بودجه

این کارشناس بازار سرمایه با اشاره به موانع پیش روی بورس هشدار داد: «دولت با کسری بودجه و ناترازی‌های گسترده روبه‌روست که بخش عمده‌ آن، میراث گذشته است. این نبود تعادل‌، هم در عملکرد شرکت‌ها و هم در بازار مالی تاثیر منفی گذاشته است. برای مثال، برخی شرکت‌های تولیدکننده انرژی با وجود سرمایه‌گذاری‌های کلان، از دسترسی به منابع خود محروم مانده‌اند.»

مسئولیت مشترک نوسانات بورس

نباید تمام مسئولیت نوسانات بازار را به دولت پزشکیان نسبت داد. ریسک‌های سیاسی، ابهامات ژئوپلیتیک و عوامل خارجی نیز بر بورس فشار وارد می‌کنند. مجموعه این عوامل نقدشوندگی بازار را کاهش داده و انقباض اقتصادی، حاشیه سود شرکت‌ها را تحت تاثیر قرار داده است.

او در پایان گفت: «برای بهبود وضعیت بورس، نیازمند مدیریت ناترازی‌ها، کاهش نااطمینانی‌ها و سیاست‌گذاری شفاف هستیم. اگر این اصلاحات صورت گیرد، می‌توان برای بازگشت رونق به بازار سرمایه امیدوار بود.»