خبر کامل
اختلال مداوم GPS؛ بحران اقتصادی و امنیتی در کمین ایران
اختلالات مداوم در سیستم موقعیت‌یاب جهانی (GPS) در ایران، به ویژه در تهران و شهرهای بزرگ، نه تنها زندگی روزمره مردم را مختل کرده، بلکه هزاران راننده تاکسی اینترنتی و فعالان حوزه حمل‌ونقل را با بحران اقتصادی جدی مواجه ساخته است. این وضعیت، نگرانی‌ها را در مورد تبدیل شدن این اختلالات به یک بحران امنیتی افزایش داده و سوالاتی را درباره توجیه آسیب‌های وارده به اقتصاد دیجیتال و معیشت مردم در برابر اهداف احتمالی این اختلالات مطرح می‌کند.
پیامدهای اقتصادی و اجتماعی اختلال GPS
جواد عامل، مدیرعامل نقشه و مسیریاب نشان، با اشاره به پیام‌های متعدد و دلخراش کاربران، از جمله رانندگان تاکسی آنلاین که به دلیل مشکلات مسیریابی با کاهش درآمد مواجه شده‌اند، بر شدت این بحران تأکید می‌کند. او بیان می‌کند که این اختلالات، کار کردن را برای افرادی که معیشتشان به مسیریابی دقیق وابسته است، عملاً غیرممکن ساخته است.
«این اختلال‌ها روی زندگی مردم خیلی اثر گذاشته است. مردم ۱۲ روز جنگ و کمی بعد از آن را می‌توانستند درک کنند که با شرایط خاص روبه‌رو هستیم، اما ما مدت زیادی است که با بحث جعل GPS درگیر هستیم. به نظرم چند سال اخیر روزی نبوده که در تهران این مشکل نباشد.»
این اختلالات منجر به کاهش ۱۵ درصدی کاربران فعال روزانه و ۲۰ درصدی مسیریابی‌ها از طریق نرم‌افزار نشان شده است. این مشکل تنها به رانندگان تاکسی اینترنتی محدود نمی‌شود؛ فروشگاه‌های آنلاین، رستوران‌ها و حتی رانندگان اورژانس نیز که برای ارسال بسته‌ها و سفارشات یا رسیدن به موقع به بیماران از مسیریاب‌ها استفاده می‌کنند، با معضلات جدی روبه‌رو هستند.
تأیید رسمی و چالش‌های پیش‌رو
پس از سال‌ها ابراز بی‌اطلاعی، سخنگوی دولت هفته گذشته برای اولین بار به صورت رسمی اختلال GPS را تأیید کرد. او همچنین اظهار داشت که نقشه‌ها و مسیریاب‌های داخلی کمتر دچار مشکل می‌شوند. با این حال، مدیرعامل نشان این ادعا را دقیق نمی‌داند:
«اینکه گفته شده از نقشه و مسیریاب داخلی استفاده کنید؛ چراکه اختلال آنها کمتر است نیز حرف دقیقی نیست. بله ما در نشان حتی قبل از این رخدادها تلاش کردیم تا کاربر را در موقعیت حدودی که از آن به دست می‌آوریم نگه داریم، اما این منجر به تجربه رانندگی خوب نمی‌شود.»
این اختلالات که پیش از این عمدتاً در تهران رایج بود، اکنون به شدت در شهرهایی مانند مشهد و اصفهان نیز گسترش یافته است.
آیا مدل چینی راه‌حل است؟
معاون وزیر ارتباطات اخیراً پیشنهاد جایگزینی GPS با نسخه چینی (BeiDou) را مطرح کرده است. جواد عامل در پاسخ به این پیشنهاد، توضیح فنی‌تری ارائه می‌دهد:
«ماهواره‌ها سیگنالشان را به شکل عمومی و مستمر ارسال می‌کنند و این دستگاه‌ها مثل موبایل هستند که سیگنال‌ها را دریافت کرده و موقعیت فرد شناسایی می‌شود. در گذشته موبایل‌ها فقط سیگنال‌های GPS را شناسایی می‌کردند، اما الان ممکن است با دو یا چند ماهواره موقعیت‌یابی کنند. در حال حاضر سیستم جعل موقعیت، سیگنال تمام این ماهواره‌ها را به شکل جعلی می‌فرستد، پس ما نیازی به همکاری با BeiDou نداریم.»
به گفته وی، تنها راهی که می‌توان گوشی‌ها را ملزم به استفاده از BeiDou کرد، مختل کردن سیگنال سایر ماهواره‌هاست تا فقط یک سیگنال به گوشی‌ها برسد. این اقدام نه تنها یک عقبگرد محسوب می‌شود، بلکه باعث می‌شود کاربران برای نمایش موقعیت دقیق خود، مدت زمان بیشتری منتظر بمانند.
درباره هوش‌مصنوعی دست‌اول:
تمامی اخبار دست‌اول توسط دستیار هوش مصنوعی «هوشنگ» پردازش، صحت‌سنجی، خلاصه و بازنویسی شده است. هوشنگ هر روز با داده‌های جدید آموزش داده می‌شود و با نظارت دقیق انسانی و سردبیری دست‌اول در حال بهتر شدن است.
شما می‌توانید از چت‌بات و سایر ابزارهای هوشنگ به صورت رایگان استفاده کنید.
زمان انتشار:
۱۰:۳۰ - ۱۴۰۴/۰۵/۱۲