آیکون خبر

خبر کامل

تحلیل استاد روابط بین‌الملل از پیامدهای فعال‌سازی مکانیزم ماشه علیه ایران

جهانبخش ایزدی، استاد روابط بین‌الملل، در گفت‌وگویی تفصیلی به بررسی ابعاد و پیامدهای فعال‌سازی «مکانیزم ماشه» (اسنپ‌بک) علیه ایران پرداخت. وی با تأکید بر اینکه رویکرد جمهوری اسلامی ایران نقش محوری در فعال شدن یا نشدن این مکانیزم دارد، به تحلیل سناریوهای مختلف و راهکارهای موجود برای مقابله با تحریم‌های احتمالی پرداخت.

پیامدهای فعال‌سازی مکانیزم ماشه

ایزدی توضیح داد که فعال شدن مکانیزم ماشه به رویکرد جمهوری اسلامی ایران بستگی دارد. اگر طرفین به سمت تعامل و امتیازدهی حرکت کنند، این مکانیزم فعال نخواهد شد. اما در صورت حرکت به سمت تقابل، رویارویی یا وقت‌کشی، فعال شدن آن اجتناب‌ناپذیر خواهد بود.

بی‌اثر بودن موازنه دیپلماتیک با چین و روسیه

این تحلیلگر مسائل بین‌الملل به این نکته اشاره کرد که برخی پیشنهاد می‌کنند ایران از ابزارهایی مانند موازنه دیپلماتیک میان چین، روسیه و اتحادیه اروپا برای وادار کردن اروپا به عقب‌نشینی استفاده کند. اما ایزدی این رویکرد را غیرعملی دانست و تأکید کرد:

  • چین و روسیه در فرآیند مکانیزم ماشه حق وتو ندارند.
  • تحریم‌ها به طور خودکار بازمی‌گردند.
  • تلاش برای بی‌اعتبار کردن اروپایی‌ها از طریق تبلیغات و دیپلماسی نیز با توجه به تسلط آن‌ها بر فضای رسانه، مؤثر نخواهد بود.

اروپا، اهرم سیاسی آمریکا

ایزدی با رد ایده ایجاد اختلاف میان اروپا و آمریکا، بیان کرد که کشورهای اروپایی در حال حاضر نقش نیابتی را برای آمریکا ایفا می‌کنند. وی افزود: «اهرم سیاسی آمریکا اکنون اروپایی‌ها هستند، همان‌طور که اهرم نظامی‌اش اسرائیل است.» بنابراین، بحث «زیستن در شکاف» میان آن‌ها شدنی نیست.

وی همچنین خاطرنشان کرد که اروپایی‌ها به دلیل قرابت جغرافیایی با ایران، از مسائل منطقه‌ای و موشکی ایران بیشتر از آمریکا متأثر می‌شوند و به دنبال یک توافق جامع هستند.

هم‌راستایی مذاکره با اروپا و آمریکا

این کارشناس ارشد سیاست خارجی تأکید کرد که مذاکره با اروپا و آمریکا در واقع یکی است و تفاوت معناداری ندارد. وی توضیح داد که یکی از شروط اصلی اروپا در مذاکرات، همان شرط آمریکاست: «یک نوع تعامل دیپلماتیک معتبر که معنای آن مذاکره با آمریکاست.»

«تفاوت گذاشتن میان مثلث آمریکا، اروپا و اسرائیل یک مثلث فرضی و دستور است، نه یک تفاوت رئال پلیتیک و واقع‌گرایانه.»

ایزدی افزود که درخواست‌هایی مانند حل مسئله ۴۰۸ کیلوگرم اورانیوم غنی‌شده با خلوص بالا و تعامل با آژانس، همان خواسته‌های اسرائیل و آمریکاست.

کاهش ابزارهای چانه‌زنی ایران

ایزدی در خصوص مذاکرات بلاتکلیف ایران و آمریکا، اظهار داشت که در سال‌های گذشته، حتی در دوره بایدن و دور اول ترامپ، شرایط برای چانه‌زنی بیشتر فراهم بود. اما اکنون، با توجه به شرایط فعلی منطقه، از جمله هدف قرار گرفتن تأسیسات هسته‌ای و جنگ ۱۲ روزه، ابزارهای لازم برای چانه‌زنی محدود شده‌اند و وضعیت اقتصادی نیز بدتر شده است.

وی ابزارهای ذکر شده در ابتدای صحبت‌هایش را ناکارآمد دانست و گفت که این ابزارها حتی در صورت پاسخگویی، در بلندمدت نتیجه می‌دهند و وضعیت فعلی را تغییر نخواهند داد. به همین دلیل، مکانیزم ماشه ابزاری برای کسب نتیجه در کوتاه‌مدت است.

تفاوت تحریم‌های بین‌المللی و ثانویه آمریکا

در پاسخ به این سوال که آیا راهی برای مقابله با تحریم‌ها وجود دارد، ایزدی توضیح داد که در صورت فعال شدن مکانیزم ماشه و عدم دستیابی به توافق جدید، تحریم‌های بین‌المللی بازخواهند گشت. وی تفاوت این تحریم‌ها را با تحریم‌های ثانویه آمریکا اینگونه بیان کرد:

  • تحریم‌های ثانویه آمریکا: فاقد بعد جهانی هستند و دور زدن آن‌ها (مانند فروش نفت) آسان‌تر است. برخی کشورها ممکن است با آمریکا همراهی نکنند.
  • تحریم‌های بین‌المللی: همه کشورها را موظف به رعایت می‌کنند و ابعاد وسیعی دارند، به ویژه قطعنامه ۱۹۲۹ که شامل تحریم‌های گسترده‌ای است.

ایزدی تنها راه خروج از این وضعیت را دستیابی به یک توافق جدید برای جلوگیری از اعاده تحریم‌های بین‌المللی دانست. وی در پایان تأکید کرد که ایران ابزار محدودی برای اعمال فشار دارد و کشورهای روسیه و چین نیز تا حد نهایی در کنار ایران نخواهند بود، زیرا منافع و قدرت در مناسبات بین‌المللی تعیین‌کننده رویکردها هستند.

شناسنامه خبر:

درباره هوش‌مصنوعی دست‌اول:

تمامی اخبار دست‌اول توسط دستیار هوش مصنوعی «هوشنگ» پردازش، صحت‌سنجی، خلاصه و بازنویسی شده است. هوشنگ هر روز با داده‌های جدید آموزش داده می‌شود و با نظارت دقیق انسانی و سردبیری دست‌اول در حال بهتر شدن است.
شما می‌توانید از چت‌بات و سایر ابزارهای هوشنگ به صورت رایگان استفاده کنید.

دسترسی رایگان به هوشنگ ↗