آیکون خبر

خبر کامل

مخالفت با سند تسهیم درآمد محتوا: چالش عدالت در زیست‌بوم دیجیتال ایران

مخالفت با سند تسهیم درآمد محتوا: نبرد بر سر عدالت در زیست‌بوم دیجیتال

با گذشت چند هفته از ابلاغ «سند تسهیم درآمد محتوا»، که نخستین گام منسجم دولت برای حمایت ساختاری از تولید محتوای بومی در فضای مجازی به شمار می‌رود، برخی شرکت‌های فعال در حوزه سریال‌سازی با ارسال نامه‌ای به رئیس‌جمهور، مخالفت خود را با اجرای این سند اعلام کرده‌اند. این اقدام با واکنش شدید فعالان سایر حوزه‌های محتوا، به‌ویژه نشر دیجیتال، مواجه شده و بحث‌های گسترده‌ای را در مورد عدالت و شفافیت در توزیع منافع محتوای دیجیتال برانگیخته است.

محدودیت حمایت‌ها و نادیده گرفتن تنوع محتوا

علی محمدپور، دبیر انجمن ناشران دیجیتال و عضو هیئت مدیره اتحادیه تولید و نشر محتوا در فضای مجازی، با تأکید بر اینکه حوزه محتوا تنها به سریال و فیلم محدود نمی‌شود، اظهار داشت: «ما در فضای مجازی با زیست‌بوم گسترده‌ای از انواع محتوا مواجه‌ایم؛ از کتاب و آموزش و بازی گرفته تا پادکست، انیمیشن و خدمات دانشی. اینکه حمایت‌های دولتی صرفاً محدود به جریان پرمخاطب و پرهزینه سریال‌سازی شود، خلاف عدالت و منطق توسعه فرهنگی است.»

وی به سال‌ها کم‌توجهی به حوزه نشر دیجیتال اشاره کرد و افزود: «ناشران دیجیتال، سال‌ها بدون حمایت دولتی و با اتکا به سرمایه بخش خصوصی و نوآوری، زیرساخت‌هایی برای نشر کتاب دیجیتال، کتاب صوتی، پادکست و بازی موبایلی و رایانه‌ای و خدمات محتوایی فارسی در فضای مجازی ایجاد کرده‌اند. این حوزه برخلاف سریال‌سازی، نه یارانه گرفته، نه بودجه حمایتی و نه تعرفه ترجیحی.»

اهمیت سند تسهیم درآمد و شفافیت مالی

محمدپور سند تسهیم درآمد محتوا را گامی مهم در جهت ایجاد تعادل، شفافیت و شناسایی زنجیره واقعی تولید محتوا دانست. او تأکید کرد که این سند باید با مشارکت تمام بازیگران زیست‌بوم محتوا و توسط تشکل‌ها و نماینده‌های بخش خصوصی اجرا شود. وی هشدار داد: «اگر فقط به بخش تصویری و آن‌هم با رویکرد بازاری نگاه شود، محتوای دانشی، تربیتی، فرهنگی، سرگرمی و آموزشی عملاً به حاشیه می‌رود.»

او همچنین به کاهش سهم محتوای بومی در سبد مصرفی جامعه، به‌ویژه در میان کودکان و نوجوانان، اشاره کرد و گفت: «بخش عمده‌ای از ذهن و وقت کودکان و نسل جوان ما با محتوای خارجی پر می‌شود. اگر همین مسیر ادامه پیدا کند، کشور در جنگ نرم و رقابت فرهنگی شکست خواهد خورد.»

پاسخ به ادعای رانت و لزوم نظارت

در واکنش به اظهارات محمد صراف، عضو هیئت مدیره انجمن وی‌اودی، مبنی بر اینکه سند تسهیم درآمد باعث ایجاد رانت می‌شود، محمدپور اظهار داشت: «عددی که آقای صراف در رسانه‌ها مطرح کرده – یعنی پرداخت سالانه ۴ هزار میلیارد تومان از سوی اپراتورها به پلتفرم‌ها – نه‌تنها شفاف نیست، بلکه حاصل سال‌ها فعالیت در چارچوب‌هایی مبهم و فاقد نظارت روشن بوده است.»

وی افزود: «این مبالغ نه از محل سرمایه‌گذاری در تولید محتوا، بلکه عمدتاً از محل گران‌فروشی اینترنت و محاسبه ترافیک با نرخ تمام‌بها از جیب مردم تأمین شده است. همین اختلاف عددی چند هزار میلیاردی (۱۵۰۰ میلیارد تا ۶ هزار میلیارد تومان)، خود نشانه‌ای از نبود شفافیت و وجود رانت در ساختار فعلی است.»

«حالا که قرار است این منابع با مکانیزمی شفاف و عادلانه ساماندهی شوند، طبیعی است که برخی از ذی‌نفعان وضع موجود، نگران منافع خود باشند. این مخالفت‌ها در واقع مهر تأییدی است بر ضرورت اجرای دقیق این سند و پایان دادن به ساختاری که سال‌ها به زیان تولیدکنندگان واقعی محتوا عمل کرده است.»

درخواست از رئیس‌جمهور برای نگاهی جامع

محمدپور در پایان از رئیس‌جمهور درخواست کرد که در اجرای این سند ملی، منافع همه فعالان زیست‌بوم محتوای دیجیتال را در نظر بگیرند و اجازه ندهند خواسته‌های پرصدای چند شرکت خاص، منجر به قربانی شدن هزاران کسب‌وکار فرهنگی دیگر شود. او تأکید کرد: «تصمیم‌گیری در این حوزه باید با نگاهی کل‌نگر، عادلانه و بر اساس واقعیت‌های میدانی صورت گیرد، نه تحت تأثیر پروپاگاندای رسانه‌ای. رشد متوازن و حمایت هدفمند، تنها راه تقویت تولید محتوای بومی و تضمین آینده فرهنگی کشور است.»

شناسنامه خبر:

درباره هوش‌مصنوعی دست‌اول:

تمامی اخبار دست‌اول توسط دستیار هوش مصنوعی «هوشنگ» پردازش، صحت‌سنجی، خلاصه و بازنویسی شده است. هوشنگ هر روز با داده‌های جدید آموزش داده می‌شود و با نظارت دقیق انسانی و سردبیری دست‌اول در حال بهتر شدن است.
شما می‌توانید از چت‌بات و سایر ابزارهای هوشنگ به صورت رایگان استفاده کنید.

دسترسی رایگان به هوشنگ ↗