آیکون خبر

خبر کامل

ابهام در سرنوشت ۲۰۰۰ اثر هنری؛ وعده موزه سهراب و فروغ به کجا رسید؟

ابهام در سرنوشت ۲۰۰۰ اثر هنری؛ وعده موزه سهراب و فروغ به کجا رسید؟

ماجرای پرحاشیه جمع‌آوری بیش از ۲۰۰۰ اثر هنری از ۷۰۰ هنرمند به بهانه تأسیس موزه سهراب سپهری و فروغ فرخزاد، وارد فاز جدیدی شده است. با خروج «علیرضا عزیزی»، فردی که وعده تأسیس این موزه را داده بود، از کشور و عدم شفاف‌سازی معاونت هنری وزارت ارشاد، سرنوشت این آثار در هاله‌ای از ابهام قرار گرفته است.

آغاز ماجرا: وعده موزه و جمع‌آوری آثار

داستان از آذرماه سال گذشته آغاز شد؛ زمانی که علیرضا عزیزی در نشست خبری نمایشگاه بزرگداشت فروغ فرخزاد در خانه هنرمندان، از طرح برپایی موزه سهراب سپهری و فروغ فرخزاد سخن گفت. این وعده، هنرمندانی را که سال‌ها چشم‌انتظار تشکیل چنین موزه‌ای بودند، به تکاپو انداخت. عزیزی طی یک فرآیند چندساله و برنامه‌ریزی‌شده، با وعده تأسیس موزه دائمی، بیش از ۲۰۰۰ اثر از ۷۰۰ هنرمند را جمع‌آوری کرد. این آثار با نیت فرهنگی و پاسداشت دو شخصیت برجسته ملی، به موزه‌ای اهدا شدند که قرار بود توسط او راه‌اندازی شود، نه به شخص او.

ورود رسانه‌ها و بیانیه هنرمندان

پس از انتشار گزارش‌های رسانه‌ای و ابراز تردیدها درباره تحقق وعده‌های عزیزی، هنرمندان فرصت یافتند تا مطالبه خود را برای ایجاد موزه پیگیری کنند. دی‌ماه سال گذشته، جمعی از هنرمندان در خانه هنرمندان ایران تجمع کرده و با انتشار بیانیه‌ای، خواستار بازپس‌گیری آثارشان شدند. در بخشی از این بیانیه که به نهادهای مختلف از جمله وزیر ارشاد رونوشت شده بود، آمده است:

«ما هنرمندان عرصه تجسمی... متقاعد شدیم تا آثاری را جهت شکل‌گیری یک مجموعه دائمی و موزه در پاسداشت «سهراب سپهری» و «فروغ فرخزاد» که غیر قابل فروش باشد، اهدا نماییم... در حال حاضر طبق اعلام رسمی مسئول این اتفاق، بیش از ۲۰۰۰ اثر، از بیش از ۷۰۰ هنرمند، در این مجموعه جمع‌آوری شده است که... ایشان رسماً اعلام کرده‌اند که مالکیت و کپی‌رایت تمامی آثار مجموعه، متعلق به شخصِ ایشان و موسسه‌ای تحت مدیریتشان است و موزه‌ای هم در کار نخواهد بود.»

این بیانیه، سوءاستفاده از حسن نیت هنرمندان و روش‌های غیرمتعارف اعتمادسازی را برای دستیابی به مالکیت یک مجموعه عظیم هنری، محکوم کرد.

نقش معاونت هنری و تعلل در پیگیری

در پی این اتفاقات، معاونت هنری وزارت ارشاد با هدف بازپس‌گیری آثار یا راه‌اندازی موزه، اقدام به تشکیل کارگروه حقوقی با مدیریت وحید آگاه کرد. جلساتی نیز با حضور نمایندگان هنرمندان برگزار شد و قرار بر پیگیری مسالمت‌آمیز پرونده بود. با این حال، با گذشت حدود شش ماه از وعده انتشار بیانیه‌ای از سوی کارگروه حقوقی در اسفند ۱۴۰۳، هیچ خبری از آن نیست. این تعلل، نه تنها بلاتکلیفی هنرمندان را طولانی‌تر کرده، بلکه امید و اعتماد آنها را نسبت به حمایت معاونت هنری به شدت کاهش داده است.

خروج علیرضا عزیزی از کشور و ابهامات جدید

در این میان، علیرضا عزیزی که در روز نشست خبری با آمبولانس و برانکارد در خانه هنرمندان حاضر شده بود، از کشور خارج و راهی آمریکا شد. این خروج، عملاً دسترسی به او را از بین برده و کارگروه حقوقی را که قرار بود با حضور نماینده او و هنرمندان از حقوق مالکیت فرهنگی دفاع کند، بی‌اثر ساخته است. این وضعیت، شائبه خروج آثار جمع‌آوری شده از کشور را نیز تقویت می‌کند.

مطالبات هنرمندان و نیاز به شفاف‌سازی

اکنون، افکار عمومی و جامعه هنری خواستار شفاف‌سازی درباره سرنوشت این آثار هستند. سوالات اساسی مطرح است: اگر قرار است موزه‌ای راه‌اندازی شود، مکان و زمان آن کجاست؟ و اگر نه، تکلیف حقوق مالکیت هنری این هنرمندان چه خواهد شد؟ این پرونده نیازمند مداخله جدی نهادهای مسئول برای جلوگیری از تضییع حقوق هنرمندان و بازگرداندن آثار به صاحبان اصلی‌شان است.

شناسنامه خبر:

درباره هوش‌مصنوعی دست‌اول:

تمامی اخبار دست‌اول توسط دستیار هوش مصنوعی «هوشنگ» پردازش، صحت‌سنجی، خلاصه و بازنویسی شده است. هوشنگ هر روز با داده‌های جدید آموزش داده می‌شود و با نظارت دقیق انسانی و سردبیری دست‌اول در حال بهتر شدن است.
شما می‌توانید از چت‌بات و سایر ابزارهای هوشنگ به صورت رایگان استفاده کنید.

دسترسی رایگان به هوشنگ ↗