چالش‌های وام ازدواج: سخت‌گیری بانک‌ها در برابر قوانین صریح

آمار پرداخت تسهیلات و رشد آن

بر اساس آمارهای بانک مرکزی، از ابتدای سال جاری تا ۱۵ مردادماه، شبکه بانکی ۷۳ هزار میلیارد تومان تسهیلات قرض‌الحسنه ازدواج و فرزندآوری به حدود ۳۴۰ هزار نفر از متقاضیان پرداخت کرده است. از این میزان، مبلغ ۵۹ هزار میلیارد تومان به تسهیلات ازدواج اختصاص یافته که نشان‌دهنده ۶ درصد رشد نسبت به مدت مشابه سال گذشته است.

گلایه‌های زوج‌ها از سخت‌گیری بانک‌ها

بسیاری از زوج‌های جوان از سخت‌گیری‌های بانک‌ها در زمینه معرفی ضامن گلایه‌مند هستند. این در حالی است که قانون به صراحت شرایط ضامن را مشخص کرده است. برخی از موارد گزارش شده توسط متقاضیان عبارتند از:

• درخواست دو ضامن، که یکی از آن‌ها حتماً باید کارمند رسمی باشد، در حالی که تأکید شده یک ضامن کافی است.
• درخواست نامه کسر از حقوق برای ضامن دوم، حتی پس از ارائه یک ضامن کارمند رسمی با نامه کسر از حقوق.
• سخت‌گیری در مدارک مورد نیاز، از جمله فیش و حکم حقوقی، کپی سند خانه یا مغازه یا خودرو و زمین، و اصرار بر اینکه ضامن‌ها حتماً کارمند رسمی دولت باشند.

یکی از مخاطبان ما نوشت: «برای وام ازدواج به بانک صادرات شهرستان خنج رفتم و یک ضامن کارمند رسمی بردم به همراه نامه کسر از حقوق ولی باز هم گیر دادند که برای ضامن بعدی هم باید نامه کسر از حقوق بگیری و بیاری!»

تأکید بانک مرکزی بر یک ضامن

در واکنش به این چالش‌ها، محمدرضا فرزین، رئیس کل بانک مرکزی، از مدیران عامل بانک‌ها خواست تا در پرداخت تسهیلات خرد و قرض‌الحسنه ازدواج و فرزندآوری، مطابق بخشنامه بانک مرکزی و با رعایت اعتبارسنجی، با حداکثر یک ضامن عمل کنند. وی همچنین بر نظارت مستقیم مدیران عامل بر رعایت این بخشنامه در تمامی شعب بانک‌ها تأکید کرد.

پیش از این نیز علیرضا قیطاسی، دبیرکل شورای هماهنگی بانک‌های دولتی و نیمه دولتی، اعلام کرده بود که بانک‌ها موظفند پس از اعتبارسنجی، در صورت عدم کفایت اعتبار، از متقاضیان ضامن مطالبه کنند. وی افزود که حساب یارانه یا سهام عدالت متقاضیان و بستگان درجه اول آن‌ها می‌تواند به عنوان ضامن مورد استفاده قرار گیرد.

قیطاسی همچنین اذعان داشت که با وجود بیش از ۲۰ هزار واحد بانکی در کشور، ممکن است در برخی شعب مشکلاتی بروز کند، اما تأکید کرد که بانک‌ها حق برخورد سلیقه‌ای در حوزه وام ازدواج را ندارند. متقاضیان در صورت بروز مشکل می‌توانند شکایات خود را از طریق پرتال اطلاع‌رسانی بانک‌ها ثبت کنند.

نحوه ثبت شکایات

بانک مرکزی اعلام کرده است که اگر متقاضیان برای دریافت تسهیلات با مشکل مواجه شدند، می‌توانند آن را به سامانه ۲۷۰۶ گزارش دهند.