نیروگاه‌های خورشیدی پشت‌بامی؛ راهکاری نوین برای تأمین انرژی و کاهش محدودیت‌های برق

تولید برق پشت‌بامی؛ راهکاری مؤثر برای پایداری شبکه

عباس علی‌آبادی، وزیر نیرو، بر اهمیت تشویق مردم به تأمین برق خود از طریق نیروگاه‌های خورشیدی پنج کیلوواتی تأکید کرده است. وی این اقدام را هم به دلیل تولید پراکنده و هم به دلیل اطمینان‌بخشی به مصرف‌کننده در تأمین نیازهایش، بسیار مثبت ارزیابی می‌کند.

امیر دودابی‌نژاد، معاون برنامه‌ریزی و نوآوری سازمان انرژی‌های تجدیدپذیر و بهره‌وری انرژی برق (ساتبا)، نیز تولید برق پشت‌بامی یا پراکنده را روشی بسیار مؤثر برای کمک به فعالیت اقتصادی مردم و پایداری شبکه در شرایط محدودیت برق می‌داند. این روش به ویژه برای واحدهای تجاری، صنفی، مسکونی، مزارع کشاورزی و کارگاه‌های کوچک مناسب است تا بخشی از نیاز برق خود را از طریق نصب سلول‌های خورشیدی تأمین کنند.

سودآوری و تسهیلات برای سرمایه‌گذاری

با توجه به کاهش هزینه‌های تولید برق خورشیدی و تجهیزات مربوط به آن، نرخ‌های جذاب خرید تضمینی برق خورشیدی که در اواخر سال گذشته ابلاغ و به‌روز شد، باعث شده است این فعالیت از سودآوری خوبی برخوردار باشد. این امر به تأمین برق کل مردم و واحدهای مصرف‌کننده‌ای که اقدام به این کار می‌کنند، کمک شایانی می‌کند.

برای گسترش این طرح، تلاش‌هایی برای تأمین تجمیعی تجهیزات مورد نیاز برای مصرف‌کنندگان صورت گرفته تا دسترسی به آنها آسان‌تر شود. همچنین، مذاکراتی با پلتفرم‌های فروش و ارائه خدمت آغاز شده تا این تجهیزات همراه با نصب و راه‌اندازی به شکل گسترده در اختیار مردم قرار گیرد. علاوه بر این، رایزنی با سرمایه‌گذاران برای تسهیل تأمین مالی مردم در این فرآیند در حال نهایی شدن است.

مدل‌های سرمایه‌گذاری و بازگشت سرمایه

معاون ساتبا به سه مدل مطرح شده توسط وزیر نیرو اشاره کرد:

• مدل اول: مولدهای خورشیدی با قابلیت اتصال به شبکه که تاکنون حدود ۲۰۰ مگاوات از آنها در حال بهره‌برداری است. نرخ خرید برق در این مدل حدود ۴ هزار تومان است که بازگشت سرمایه حدود چهار ساله را برای سرمایه‌گذاری محقق می‌سازد.
• مدل دوم: سازوکارهای فنی و اجرایی در حال نهایی شدن هستند که به مصرف‌کنندگان امکان می‌دهند در صورت قطعی برق، از تجهیزات نصب شده خود استفاده کنند.
• مدل سوم: مصرف‌کنندگان می‌توانند با استفاده از باتری، بخشی از برق مازاد تولیدی را ذخیره کرده و در زمان عدم تابش خورشید از این برق ذخیره‌شده استفاده کنند.

افزایش تولید برق و کاهش خاموشی‌ها

جعفر محمدنژاد سیگارودی، معاون سرمایه‌گذاری ساتبا، بر اهمیت طرح مشارکت مردم برای احداث نیروگاه‌های مقیاس کوچک ۵ کیلوواتی تأکید کرد. امکان احداث نیروگاه‌های خورشیدی انشعابی برای متقاضیان غیرحمایتی (مردم عادی) نیز فراهم شده است. وزیر نیرو دستور داده‌اند که مدل‌هایی برای سرمایه‌گذاری مردم در این زمینه فراهم شود تا آنها از مشارکت خود انتفاع مالی داشته باشند.

تولید برق از این نیروگاه‌ها به شبکه محلی تزریق می‌شود و این اقدام می‌تواند در کوتاه‌مدت به کاهش محدودیت‌های برق و خاموشی‌ها کمک کند. از لحاظ اقتصادی، مردم در روستاها برق را از وزارت نیرو با قیمت ۴۰ تا ۶۰ تومان به ازای هر کیلووات ساعت خریداری می‌کنند، در حالی که برق تولیدی از سمت مشترکان در قالب نیروگاه انشعابی با قیمت ۳۸۲۰ تومان خریداری می‌شود. این تفاوت قیمت، انگیزه مالی قوی برای مردم ایجاد می‌کند.

مدل‌های مختلفی برای این کار پیش‌بینی شده است:

• متقاضیان می‌توانند به طور مستقیم تجهیزات را از بازار خریداری کرده و از قرارداد ۲۰ ساله استفاده کنند.
• مدل دیگری در دست بررسی است که در آن شرکت‌های پروژه‌ها، نیروگاه‌های متمرکزی را احداث کرده و مردم به بضاعتی که دارند، سهام این نیروگاه‌ها را خریداری کنند.

با توجه به محدودیت‌های برق و نیاز به سرمایه‌گذاری در نیروگاه‌های خورشیدی، این طرح می‌تواند مورد توجه بیشتری قرار گیرد. اعتمادسازی برای مردم در زمینه سودآوری این پروژه‌ها، آنها را به مشارکت در تولید برق و بهره‌مندی از منافع اقتصادی ترغیب خواهد کرد. هر چقدر تولید برق در کشور افزایش یابد، محدودیت‌های کمتری برای مردم ایجاد خواهد شد.

آینده‌ای پایدار با نیروگاه‌های پشت‌بامی

نیروگاه‌های پنج کیلوواتی پشت‌بامی نماد یک تحول در صنعت انرژی هستند. با بهره‌گیری از این فناوری، می‌توان به سمت یک آینده پایدارتر و سبزتر حرکت کرد. این نیروگاه‌ها نه تنها به تأمین انرژی مورد نیاز کمک می‌کنند، بلکه فرصتی برای حفاظت از محیط زیست و کاهش هزینه‌های انرژی فراهم می‌آورند. با حمایت‌ها و سرمایه‌گذاری‌های لازم، این مسیر می‌تواند به یکی از ارکان مهم تأمین انرژی در آینده تبدیل شود.