خبر کامل
روایت نوبیتکس از مدیریت بحران حمله امنیتی ۱۰۰ میلیون دلاری

صبح روز ۲۸ خرداد، پلتفرم نوبیتکس هدف یک حمله امنیتی گسترده قرار گرفت که منجر به اختلال در خدمات و نگرانی کاربران شد. این حادثه، که در بحبوحه شرایط حساس کشور و پس از حملات مشابه به نهادهای مالی دیگر رخ داد، چالشهای بیسابقهای را برای تیم روابط عمومی و فنی نوبیتکس به همراه داشت. این یادداشت، روایت حدیث خسروی، مدیر ارتباطات و روابط عمومی نوبیتکس، از مدیریت بحران و درسآموختههای این رویداد است.
آغاز بحران: ارور ۵۰۳ و اعلام رسمی
در ساعات اولیه صبح ۲۸ خرداد، پیش از ساعت ۸، با مشاهده ارور ۵۰۳ در وبسایت نوبیتکس، تیم متوجه بروز یک مشکل جدی شد. این وضعیت به سرعت به گروه ارتباطات بحران اطلاع داده شد و معاون فنی نیز تأیید کرد که در حال بررسی هستند. در همان لحظات ابتدایی، برای تیم روابط عمومی مشخص شد که این یک شایعه نیست و نوبیتکس واقعاً هک شده است.
در مواجهه با این بحران، تصمیم بر این شد که در ۴۰ دقیقه اول، با شفافیت کامل، اختلال در پلتفرم و بررسی وضعیت توسط تیم فنی به اطلاع عموم رسانده شود. این رویکرد بر پایه این اصل بود که «اگر چیزی را نمیدانیم، بگوییم که نمیدانیم» و از سکوت که معمولاً راهکار نیست، پرهیز شود.
اطلاعیههای گامبهگام و پذیرش مسئولیت
کمتر از دو ساعت پس از بروز مشکل، نوبیتکس رسماً اعلام کرد که هدف حمله امنیتی قرار گرفته است. با وجود عدم اطلاعات دقیق از ابعاد حادثه، تیم روابط عمومی با دقت کلمهبهکلمه اطلاعیهها را با دغدغههای کاربران تطبیق میداد. این رویکرد منجر به انتشار سه اطلاعیه در روز اول شد که نشاندهنده پیگیری مستمر وضعیت بود.
در آخرین اطلاعیه روز اول، با وجود اینکه مبلغ دقیق خسارت مشخص نبود، نوبیتکس مسئولیت جبران خسارتها را بر عهده گرفت و در نهایت، رقم تقریبی ۱۰۰ میلیون دلار خسارت اعلام شد. این اقدام، پذیرش یکی از بزرگترین خسارتهای بخش خصوصی در تاریخ معاصر ایران بود.
با قطعی اینترنت در ایران، انتشار اطلاعیه بعدی که شامل تشریح شرایط و وعده انتشار ویدئوی مدیرعامل بود، با دشواریهایی همراه شد. اهمیت داشت که در ساعات اولیه روز با مخاطب صحبت شود تا از گمانهزنیها جلوگیری شود.
ویدئوی مدیرعامل: بازگرداندن اعتماد
تیم نوبیتکس با تلاش فراوان، مدیرعامل را برای ضبط یک پیام ویدئویی آماده کرد. هدف اصلی این ویدئو، که قرار بود ۴۸ ساعت پس از حادثه منتشر شود اما به دلیل قطعی اینترنت به شنبه موکول شد، ایجاد اطمینان برای کاربران بود. مدیرعامل با چهرهای انسانی و ادبیاتی سادهتر، با کاربران همدلانه صحبت کرد و تضمین داد که داراییهایشان بازگردانده خواهد شد.
دادههای مانیتورینگ نشان داد که ۲۴ ساعت پس از انتشار ویدئو، نگرانی کاربران ۳۵ درصد کاهش یافت. این امر نشاندهنده تأثیرگذاری ارتباط انسانی و شفافیت در مدیریت بحران بود.
نگاه جهانی و ارتباطات دوزبانه
حمله به نوبیتکس در بحبوحه جنگ و حملات سایبری به بانکها، توجه رسانههای بینالمللی را نیز به خود جلب کرد. نوبیتکس به تیتر اول بسیاری از رسانههای دنیا تبدیل شد و برخی از آنها نسبت به توانایی بازگشت این پلتفرم ابراز تردید میکردند.
برای جلوگیری از ترجمههای نادرست و ارائه اطلاعات دقیق، تصمیم گرفته شد که اطلاعیهها از همان روز اول به صورت دوزبانه (فارسی و انگلیسی) منتشر شوند. این اقدام به نوبیتکس کمک کرد تا صدای خود را به گوش رسانههای خارجی برساند و ابهامات بینالمللی را کاهش دهد.
اطلاعیههای اولیه نوبیتکس در ۲۴ ساعت اول، در تلگرام یک میلیون بار، در روبیکا دو میلیون بار و در توییتر ۶۰۰ هزار بار دیده شدند که نشاندهنده گستردگی پوشش و نیاز کاربران به اطلاعات بود.
پشتیبانی در بحران: تراپی جمعی
در شرایطی که پشتیبانی نوبیتکس به مدت ۴۸ ساعت به طور کامل قطع بود، تیم روابط عمومی تصمیم گرفت به تمامی کامنتها و سوالات کاربران در شبکههای اجتماعی پاسخ دهد. این اقدام نه تنها برای اطلاعرسانی، بلکه برای مدیریت روانی و احساسات کاربران اهمیت داشت.
یک تیم چهار نفره به صورت نفر به نفر به سوالات و نگرانیها در توییتر، لینکدین و اینستاگرام پاسخ میداد. در ۲۴ ساعت اول، یک میلیون و ۲۰۰ هزار کامنت دریافت شد که پاسخگویی به این حجم کار سادهای نبود. همچنین، پشتیبانی حضوری به سرعت راهاندازی شد تا کاربران احساس کنند برند زنده و در دسترس است.
برای جلوگیری از خطا و حفظ یکپارچگی اطلاعرسانی، سند پرسشهای متداول (FAQ) روزانه بهروزرسانی میشد. این سند مرجع اصلی برای تیمهای پشتیبانی تلفنی و شبکههای اجتماعی بود و از ۴ تیرماه، پس از در دسترس قرار گرفتن مجدد وبسایت، بهروزرسانی آن به بیش از یک بار در روز رسید.
چالشهای درونی و هماهنگی تیمی
یکی از بزرگترین چالشها، هماهنگی دقیق بین تیمهای مختلف فنی، محصول و امنیت بود که درگیر حل مسائل حیاتی کسبوکار بودند. مدیر روابط عمومی با وجود نیاز به تعامل مستمر، تلاش میکرد فشار زیادی بر آنها وارد نکند.
در این شرایط، مدیرعامل، یکی از همبنیانگذاران و یک شخصیت کلیدی در تیم محصول، بار انتقال اطلاعات را بر دوش داشتند. روابط عمومی نیز به عنوان نماینده صدای کاربران، هر اطلاعاتی را چندین بار بررسی میکرد تا از صحت آن اطمینان حاصل کند و از انحراف تصمیمگیری تحت فشار جلوگیری شود.
درسآموختههای میلیون دلاری از بحران
این حادثه، درسهای ارزشمندی را برای نوبیتکس به همراه داشت:
- اعتماد و شفافیت: حتی در شرایط عدم قطعیت، گفتن «نمیدانم اما پیگیر هستم» یک قدرت است.
- اهمیت تیم: تیمی که پیش از بحران تمرین کرده باشد، در زمان طوفان متلاشی نمیشود.
- تصمیمگیری مبتنی بر داده: فشار میتواند تصمیمگیری را منحرف کند؛ مانیتورینگ واقعی دادهها و احساسات کاربران، راه مقابله با خطای ذهن است.
- شبکههای اجتماعی: این پلتفرمها صدای جامعه کاربران هستند و باید به تمامی آنها پاسخ داد تا حس زنده بودن برند منتقل شود.
- هویت برند: ارزشهای برند باید در دل بحران نشان داده شوند، در غیر این صورت، هرگونه تبلیغات بعدی بیاعتبار خواهد بود.
این تجربه برای نوبیتکس شبیه صعود به یک قله پرخطر بود، اما اکنون، تیم نوبیتکس معتقد است که حتی در صورت بروز بحرانهای مشابه در آینده، راه عبور را بلد است.
درباره هوشمصنوعی دستاول:
تمامی اخبار دستاول توسط دستیار هوش مصنوعی «هوشنگ» پردازش، صحتسنجی، خلاصه و بازنویسی شده است. هوشنگ هر روز با دادههای جدید آموزش داده میشود و با نظارت دقیق انسانی و سردبیری دستاول در حال بهتر شدن است.
شما میتوانید از چتبات و سایر ابزارهای هوشنگ به صورت رایگان استفاده کنید.
