جکی چان در لوکارنو: از بازآفرینی اکشن تا چالش‌های هالیوود

جکی چان، اسطوره سینمای اکشن، روز شنبه در جشنواره لوکارنو سوئیس، جایزه معتبر «پاردو آلا کاریرا» را به پاس یک عمر دستاورد حرفه‌ای دریافت کرد. این مراسم با حضور پرشور تماشاگران و سخنان تحسین‌آمیز مدیر هنری جشنواره، نازارو، همراه بود که چان را «نابغه واقعی» خواند و تاکید کرد که او به معنای واقعی کلمه، فیلم اکشن را از نو خلق کرده است.

نازارو اظهار داشت: «در فیلم اکشن یک دوره قبل از جکی چان و یک دوره بعد از آن وجود دارد.» این سخنان نشان‌دهنده تاثیر عمیق و ماندگار چان بر ژانر اکشن است.

از بدلکاری تا کارگردانی: مسیر پرفراز و نشیب یک ستاره

جکی چان در مستر کلاسی که در لوکارنو برگزار کرد، به آغاز مسیر حرفه‌ای خود اشاره کرد و آن را «ماجرایی مفصل و طولانی» توصیف کرد. او با شوخی اعتراف کرد که در جوانی «تنبل و شیطان» بوده و علاقه‌ای به درس خواندن نداشته، به همین دلیل پدرش او را به مدرسه هنرهای رزمی فرستاده است. چان با خنده افزود که مدرسه را دوست داشته، زیرا می‌توانسته به معلم لگد بزند و بقیه را زیر مشت بگیرد!

چان کار خود را به عنوان بدلکار آغاز کرد و در فیلم‌هایی چون «مشت خشم» بروس لی حضور یافت و سپس به بازیگری روی آورد. او در این مراسم، نقش خود را در فیلم «اژدها وارد می‌شود» بروس لی بازسازی کرد و با صداقت گفت: «من سوپرمن نیستم. من هم می‌ترسم و هر بار قبل از بدلکاری، می‌پرسم؛ آیا این بار قرار است بمیرم؟»

او همچنین از علاقه خود به یادگیری فیلمسازی از صفر سخن گفت و اینکه چگونه خودش را گریم می‌کرده تا به کارگردانان نشان دهد که به اندازه کافی خوب است. چان تاکید کرد که تصمیم گرفته وظایف کارگردانی را نیز بر عهده بگیرد و به فیلمسازان امروزی توصیه کرد: «اگر فقط یاد بگیرید که چگونه کارگردانی کنید، کافی نیست. تماشاگران از باران یا اینکه تهیه‌کننده کیست یا اینکه بودجه کاهش یافته، خبر ندارند. آنها فقط یک فیلم خوب می‌خواهند. این آویزه گوش من است و سعی می‌کنم هر صحنه را بی‌نقص بسازم.»

چالش‌های هالیوود و بازگشت به ریشه‌ها

جکی چان با نگاهی به گذشته، از دوران «پادشاه آسیا» بودن خود یاد کرد و چالش‌های ورود به هالیوود را بازگو کرد: «آن زمان، من پادشاه آسیا بودم و فکر می‌کردم قرار است آمریکا را فتح کنم، بنابراین به آنجا رفتم و گفتم؛ «من جکی چان هستم.» گفتند: «جکی چی؟ کی؟ یک بروس لی دیگر؟» هیچ‌کس من را نمی‌شناخت. آنها حتی به مهارت‌های مبارزه من هم اهمیتی نمی‌دادند. آنها می‌خواستند من یک مشت بزنم، مثل کلینت ایستوود. اما من کلینت ایستوود نیستم!»

این تجربه او را به هنگ‌کنگ بازگرداند تا با ساخت فیلم‌هایی مانند «داستان پلیس» توانایی‌های خود را ثابت کند. او سرانجام با فیلم «ساعت شلوغی» در نقش یک افسر پلیس هنگ‌کنگی در آمریکا به موفقیت رسید و توانست «پلی فرهنگی بین چین و آمریکا و حالا سوئیس» باشد.

فلسفه فیلمسازی و آینده جکی چان

چان بر اهمیت فیلمنامه به عنوان مهم‌ترین عنصر تاکید کرد و گفت که صحنه‌های مبارزه در مرحله بعد قرار می‌گیرند. او از اکشن‌های غیرمنطقی در برخی فیلم‌ها انتقاد کرد: «من فیلم‌های آمریکایی و حتی فیلم‌های چینی می‌بینم، که شخصیت‌ها با هم می‌جنگند و سپس… آنها پرواز می‌کنند. چرا؟ چون شخصیت‌های اول و دوم با یکدیگر موافق نیستند. خوب یعنی آنها ابرقهرمان هستند؟! این نوع اکشن من را عصبانی می‌کند.»

او با تاکید بر انسجام فیلم‌هایش، افزود که همیشه به تغییر فکر می‌کند و حتی از خواندن آواز هم نمی‌ترسد، زیرا «آسان‌تر از جنگیدن است.» چان خود را بازیگری می‌داند که می‌تواند بجنگد، نه فقط یک ستاره اکشن. او با اشاره به عمر کوتاه ستاره‌های اکشن، گفت که ۱۵ سال پیش تصمیم گرفته «رابرت دنیرو آسیایی» باشد و به همین دلیل این جایزه را دریافت کرده است.

جکی چان در پایان، خاطره‌ای از پدرش را بازگو کرد که از او پرسیده بود: «آیا وقتی ۶۰ ساله شوی هنوز می‌توانی بجنگی؟» چان در آن زمان جوابی نداشت، اما اکنون در ۷۱ سالگی با افتخار می‌گوید: «اما حالا ۷۱ سالم است و هنوز می‌توانم بجنگم.»