ایران در لبه دانش جهانی مهندسی بافت: خودکفایی در تولید آلوگرفت انسانی

شرکت دانش‌بنیان «فرآورده بافت ایرانیان»، از اعضای فعال منطقه بین‌المللی نوآوری ایران، با بهره‌گیری از دانش فنی روز دنیا، موفق به تولید محصولات آلوگرفت انسانی شده است. این دستاورد نه تنها کشور را در این حوزه به خودکفایی رسانده، بلکه ایران را در رده کشورهای پیشرو منطقه قرار داده است. آلوگرفت به بافت‌هایی از بدن انسان (فرد فوت‌شده یا زنده) اطلاق می‌شود که برای پیوند به فردی دیگر برداشت و فرآوری می‌شوند.

فرآیند تولید و محصولات پیشرفته

امیرحسین توکلی، مدیرعامل شرکت فرآورده بافت ایرانیان، در تشریح محصولات این مجموعه اظهار داشت که فرآورده‌ها شامل بافت‌هایی نظیر استخوان، غضروف، پوست، دریچه‌های قلب و قرنیه هستند. این بافت‌ها پس از فرآوری در شرایط کاملاً استریل، قابلیت پیوند به بیماران را بدون نیاز به داروهای سرکوب‌کننده سیستم ایمنی و بدون نگرانی از دفع پیوند فراهم می‌کنند.

مسیر تولید محصولات آلوگرفت به دو بخش اصلی تقسیم می‌شود:

• فراهم‌آوری (tissue procurement): مرحله برداشت بافت از اهداکننده.
• فرآوری (tissue processing): مرحله آماده‌سازی و استریل‌سازی بافت برای پیوند.

بومی‌سازی و توسعه فناوری

توکلی افزود که این فناوری، که با انتقال دانش از اروپا به ایران آغاز شد، اکنون به مرحله‌ای رسیده است که کشورمان در این حوزه نه تنها خودکفا شده، بلکه در رده کشورهای پیشرو منطقه قرار گرفته است. شرکت فرآورده بافت ایرانیان با توسعه فضای تولید و بهره‌گیری از واحد R&D پیشرفته، تمامی مراحل فرآوری بافت‌ها را بومی‌سازی کرده و هم‌اکنون در حال توسعه خطوط تولید جدید و ارتقاء کیفی محصولات است.

این مجموعه با کمک متخصصان داخلی و مشاوران علمی، ضمن اخذ مجوزهای رسمی از سازمان غذا و دارو، محصولاتی را تولید کرده که برای طیف گسترده‌ای از کاربردهای درمانی قابل استفاده هستند، از جمله:

• ارتوپدی
• جراحی ستون فقرات
• دندان‌پزشکی
• ترمیم و بازسازی

به‌عنوان نمونه، پودر استخوانی تولید شده توسط این شرکت، راه‌حل مؤثری برای پیوندهای فکی، بازسازی استخوان‌های آسیب‌دیده و درمان تومورهای استخوانی فراهم کرده است.

اهمیت فرهنگ اهدای عضو و بافت

مدیرعامل شرکت فرآورده بافت ایرانیان با اشاره به اهمیت فرهنگ اهدای عضو و بافت، بیان کرد که در کمتر از دو دقیقه و با ثبت اطلاعات اولیه، می‌توان کارت اهدای عضو و بافت دریافت کرد. وی تأکید کرد که این فرهنگ در کنار دانش فنی، زیرساخت تولید فرآورده‌هایی را فراهم کرده که امروز به طور مستقیم در جان بیماران اثر می‌گذارد.

توکلی همچنین به نقش مهم خانواده‌های اهداکننده اشاره کرد و گفت: «تصمیم خانواده‌ها برای اهدای بافت عزیز از دست‌رفته‌شان، به معنی نجات جان چندین بیمار است. ما در مجموعه خود به این افراد و خانواده‌ها احترام می‌گذاریم و خود را در کنار آنان می‌دانیم.»

چشم‌انداز و آینده

این شرکت که در منطقه به‌عنوان یکی از معدود تولیدکنندگان فناوری‌های پیشرفته پیوند بافت انسانی شناخته می‌شود، برنامه‌هایی برای توسعه صادرات و همکاری‌های علمی و فناورانه با شرکت‌ها و دانشگاه‌های خارجی دارد.

توکلی در پایان ابراز امیدواری کرد که با رفع موانع قانونی در حوزه‌هایی مانند سلول‌درمانی، مسیر توسعه فناوری‌های درمانی در کشور بیش از پیش هموار شود، چرا که امروز ایران در حوزه مهندسی بافت در لبه دانش جهانی حرکت می‌کند.