خبر کامل
زمین‌لرزه ۶.۱ ریشتری بالیکسیر ترکیه؛ ۳۲ میلیون نفر لرزش را احساس کردند
زمین‌لرزه ۶.۱ ریشتری بالیکسیر ترکیه؛ ۳۲ میلیون نفر لرزش را احساس کردند
زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۶.۱ ریشتر در تاریخ ۱۰ اوت ۲۰۲۵، منطقه بالیکسیر در غرب ترکیه را لرزاند. این زمین‌لرزه که در عمق ۱۱ کیلومتری زمین رخ داد، توسط حدود ۳۲ میلیون نفر احساس شد و لرزش‌های «قوی» تا «شدید» را برای ۲۲۸ هزار نفر به همراه داشت. کانون این زلزله در ۱۱ کیلومتری جنوب‌غربی بیگادیچ، ۱۲ کیلومتری شمال‌غربی سیندرگی و ۴۸ کیلومتری جنوب‌شرقی بالیکسیر قرار داشت و خساراتی از جمله فروریختن خانه‌ها و تخریب مناره مسجد در شهرک گولجوک گزارش شده است.
زمین‌ساخت منطقه و گسل‌های فعال
منطقه بالیکسیر در غرب ترکیه، بخشی از یک پهنه بزرگ‌تر از تغییر شکل کششی است که تحت تأثیر برخورد ورقه آفریقا با قوس هلنی قرار دارد. گسل‌های با روند شرقی-غربی در این منطقه، از جمله منطقه گسلی سیندرگی، با گسلش نرمال و رژیم زمین‌ساختی کششی مشخص می‌شوند. رژیم تنش غالب در این ناحیه با امتداد شمال‌شرقی-جنوب‌غربی، با سازوکار ژرفی زلزله اخیر و زمین‌ساخت کششی کلی آناتولی غربی سازگار است.
گسل‌های اصلی مسبب زمین‌لرزه‌های بزرگ در ترکیه عبارتند از:
- گسل چپ‌گرد آناتولی شرقی: این گسل در شرق ترکیه قرار دارد.
- گسل راست‌گرد آناتولی شمالی: این گسل به دو شاخه اصلی تقسیم می‌شود:
- شاخه شمالی: مسبب زمین‌لرزه‌های ازمیت (۷.۴ Mw) و دوزجه (۷.۲ Mw) در سال ۱۹۹۹ بود. نرخ لغزش در این شاخه حدود ۱۷ میلی‌متر در سال است.
- شاخه جنوبی: مسبب زمین‌لرزه ینیس در سال ۱۹۷۲ (۷.۲ Mw) بود. نرخ لغزش در این شاخه حدود ۵ تا ۷ میلی‌متر در سال است.
نرخ لغزش کلی روی گسل شمال آناتولی در منطقه مرمره حدود ۲۰ تا ۲۵ میلی‌متر در سال تخمین زده می‌شود.
پس‌لرزه‌ها و توصیه‌های ایمنی
پس از زمین‌لرزه اصلی، منطقه شاهد پس‌لرزه‌های متعددی بود که بزرگ‌ترین آن‌ها به بزرگی ۴.۶ ریشتر رسید. در ۱۲ ساعت اول پس از رخداد، حدود ۲۷۰ پس‌لرزه با بزرگی بیش از ۳ ریشتر ثبت شد. سازمان مدیریت بحران و فوریت‌های ترکیه (AFAD) از ساکنان خواسته است که به هیچ وجه وارد ساختمان‌های آسیب‌دیده نشوند تا از خطرات احتمالی جلوگیری شود.
سابقه لرزه‌خیزی منطقه
منطقه بالیکسیر و اطراف آن دارای سابقه طولانی از زمین‌لرزه‌های بزرگ و مخرب است. برخی از مهم‌ترین زمین‌لرزه‌های تاریخی این منطقه عبارتند از:
| سال | مکان | بزرگی (ریشتر) | تلفات | توضیحات |
|---|---|---|---|---|
| ۱۸۹۸ | بالیکسیر | ۷.۰ | حدود ۵۰۰ نفر | تقریباً کل شهر ویران شد. |
| ۱۹۱۹ | آیوالیک | ۷.۰ | حدود ۳۰۰۰ نفر | - |
| ۱۹۴۴ | خلیج ادرمیت-آیواجیک | ۶.۷ | ۷۳ نفر | باعث ایجاد سونامی محلی شد. |
| ۱۹۵۳ | ینیس-گونن | ۷.۵ | بیش از ۱۰۰۰ نفر | - |
مطالعات دیرینه‌لرزه‌شناسی نشان می‌دهد که سیستم‌های گسلی محلی مانند منطقه گسل هاوران-بالیکسیر قادر به ایجاد زمین‌لرزه‌هایی تا بزرگی ۷.۲ ریشتر هستند، با فواصل بازگشت تخمینی ۱۰۰۰ تا ۲۰۰۰ سال. برخی از قطعات این گسل ممکن است در حال حاضر در وضعیت قفل‌شدگی و نبود لرزه‌ای باشند که می‌تواند نشانه‌ای از تجمع تنش باشد.
درباره هوش‌مصنوعی دست‌اول:
تمامی اخبار دست‌اول توسط دستیار هوش مصنوعی «هوشنگ» پردازش، صحت‌سنجی، خلاصه و بازنویسی شده است. هوشنگ هر روز با داده‌های جدید آموزش داده می‌شود و با نظارت دقیق انسانی و سردبیری دست‌اول در حال بهتر شدن است.
شما می‌توانید از چت‌بات و سایر ابزارهای هوشنگ به صورت رایگان استفاده کنید.