کشف معمای مرگ میلیاردها ستاره دریایی: باکتری «ویبریو پکتنیسیدا» عامل فاجعه

پس از یک دهه تحقیق و بررسی، دانشمندان سرانجام موفق به شناسایی عامل اصلی «بیماری زوال ستاره دریایی» (SSWD) شدند؛ اپیدمی اسرارآمیزی که از سال ۲۰۱۳ میلیاردها ستاره دریایی را از مکزیک تا آلاسکا نابود کرده بود. این کشف مهم، گامی حیاتی در جهت احیای اکوسیستم‌های دریایی آسیب‌دیده و حفاظت از این گونه‌های ارزشمند محسوب می‌شود.

فاجعه‌ای بی‌سابقه در اقیانوس آرام

در سال ۲۰۱۳، یک اپیدمی ناشناخته به نام «بیماری زوال ستاره دریایی» (SSWD) در سواحل اقیانوس آرام، از مکزیک تا آلاسکا، گسترش یافت. این بیماری با سرعت خیره‌کننده‌ای، میلیاردها ستاره دریایی را ظرف چند روز به توده‌ای بی‌شکل تبدیل کرد. این رویداد به عنوان بزرگ‌ترین اپیدمی ثبت‌شده در میان گونه‌های دریایی وحشی شناخته شد و برای یک دهه به عنوان یکی از ۱۰ معمای بزرگ اقیانوس‌ها باقی ماند.

شناسایی عامل بیماری: باکتری «Vibrio pectenicida»

اکنون، تیمی بین‌المللی از محققان برجسته از دانشگاه بریتیش کلمبیا، دانشگاه کورنل و چندین مؤسسه پژوهشی دیگر، پس از پنج سال تحقیق میدانی و آزمایشگاهی فشرده، موفق به شناسایی عامل این فاجعه شده‌اند. عامل اصلی، یک سویه جدید از باکتری «Vibrio pectenicida» است که پیش‌تر در لارو صدف و خرچنگ مشاهده شده بود.

این باکتری که به گرمای آب علاقه دارد، با تغییرات اقلیمی و افزایش دمای اقیانوس‌ها فرصت رشد بیشتری پیدا کرده است.

پیامدهای زیست‌محیطی گسترده

نتایج این پژوهش نشان می‌دهد که تقریباً شش میلیارد ستاره دریایی خورشیدی، که بزرگ‌ترین گونه این جانوران محسوب می‌شوند، در اثر این بیماری از بین رفته‌اند. نابودی این شکارچیان طبیعی، پیامدهای مخربی برای اکوسیستم‌های دریایی به همراه داشته است:

• انفجار جمعیت توتیاهای دریایی: با حذف ستاره‌های دریایی به عنوان شکارچیان اصلی، جمعیت توتیاهای دریایی به شدت افزایش یافته است.
• تخریب جنگل‌های کِلوپ: توتیاهای دریایی با تغذیه بی‌رویه از جلبک‌های کِلوپ، باعث تخریب گسترده این جنگل‌های زیرآبی شده‌اند.
• تبدیل اکوسیستم‌ها به «بیابان‌های توتیا»: این تغییرات، اکوسیستم‌های غنی ساحلی را به مناطقی عاری از تنوع زیستی تبدیل کرده است.

امید به احیای اکوسیستم‌های دریایی

محققان تأکید می‌کنند که شناسایی دقیق عامل بیماری، گام نخست و حیاتی برای مقابله با این فاجعه زیست‌محیطی است. این کشف، راه را برای اقدامات آتی هموار می‌کند:

• توسعه آزمایش‌های تشخیصی: امکان تشخیص زودهنگام بیماری و جلوگیری از گسترش آن.
• برنامه‌های پرورش گونه‌های مقاوم: پرورش ستاره‌های دریایی مقاوم در برابر این باکتری.

دانشمندان امیدوارند با این اقدامات، ستاره‌های دریایی مقاوم دوباره به بستر دریا بازگردند و تعادل از دست‌رفته جنگل‌های کِلوپ احیا شود تا اکوسیستم‌های دریایی به وضعیت طبیعی خود بازگردند.