خبر کامل
چرا طرح تاکسی اینترنتی «شهرزاد» شهرداری تهران محکوم به شکست است؟
با ورود سامانه «شهرزاد» به عرصه تاکسی‌های اینترنتی تهران و ادعای مهدی چمران، رئیس شورای شهر تهران، مبنی بر قانونی بودن تنها این اپلیکیشن و غیرقانونی بودن سایر تاکسی‌های اینترنتی، فضای رقابت در این حوزه حساس‌تر شده است. در این میان، سید محمود میرلوحی، عضو پیشین شورای اسلامی شهر تهران، با نگاهی جامع به ابعاد مختلف این موضوع از جمله چالش‌های حقوقی، سهم شهرداری از درآمد، نقش دولت در حمایت از حمل‌ونقل عمومی و پیامدهای اقتصادی احتمالی، دیدگاه‌های خود را ارائه کرده است.
چالش‌های ورود شهرداری به بازار تاکسی اینترنتی
میرلوحی تأکید می‌کند که ورود شهرداری به بازار تاکسی اینترنتی نه تنها به رقابت ناسالم و افزایش هزینه‌ها منجر می‌شود، بلکه از اصل خصوصی‌سازی و حمایت از بخش خصوصی نیز دور است. به گفته او، تجربه‌های پیشین در حوزه حمل‌ونقل عمومی نیز نشان می‌دهد که ورود مستقیم دولت و نهادهای عمومی به این کسب‌وکارها اغلب ناکارآمدی به دنبال داشته و از توسعه واقعی ناوگان و کیفیت خدمات جلوگیری کرده است.
وی در پاسخ به اظهارات مهدی چمران مبنی بر غیرقانونی بودن تاکسی‌های اینترنتی به جز «شهرزاد»، به توافق سال ۱۳۹۸ شورای شهر پنجم با اسنپ و تپسی برای پرداخت عوارض به شهرداری اشاره کرد. او معتقد است که اگر شهرداری منابع و توانایی دارد، باید از ۸۰ هزار تاکسی موجود حمایت کند تا نیازی به پیوستن آنها به اپلیکیشن‌های خصوصی نباشد، نه اینکه خود وارد رقابت شود.
«اساساً دولت نباید کار بنگاه‌داری کند، شهرداری هم نهادی غیردولتی است اما نشان داده شده که توانایی انجام چنین کارهایی را ندارد. طبق وظیفه‌شان باید به حمل‌ونقل عمومی کمک‌کننده هم باشند.»
درس‌هایی از گذشته: ناکارآمدی مداخله دولتی
میرلوحی به تجربیات شکست‌خورده ورود دولت و نهادهای عمومی به کسب‌وکارهای حمل‌ونقل اشاره می‌کند و می‌گوید: «آزموده را آزمودن خطاست! متأسفانه تجربه‌های زیادی داریم. در حوزه هواپیمایی، قطار، اتوبوس همه آزموده شده است.»
وی با ذکر مثال اتوبوسرانی تهران که پس از قطع یارانه دولتی از ۷ هزار اتوبوس به حدود ۲-۳ هزار اتوبوس کاهش یافته، تأکید می‌کند که حمایت و یارانه دولت در حمل‌ونقل عمومی حیاتی است و ورود مستقیم نهادهای عمومی به این بازار معمولاً باعث افزایش هزینه‌ها و کاهش کیفیت می‌شود.
در خصوص تناقض بین ادعای غیرقانونی بودن تاکسی‌های اینترنتی و داشتن مجوز صنفی و پرداخت کمیسیون به شهرداری، میرلوحی این موضوع را نشان‌دهنده یک اختلاف و خلأ قانونی می‌داند. او بیان می‌کند که اگر بخش خصوصی این کسب‌وکارها را راه‌اندازی کرده و مجوز صنفی دارند و شهرداری هم سهمی از درآمد آنها می‌گیرد، نمی‌توان گفت که تمام این فعالیت‌ها غیرقانونی است.
آینده «شهرزاد»: شانس موفقیت نزدیک به صفر
میرلوحی با اشاره به اصل ۴۴ قانون اساسی که خصوصی‌سازی را حمایت می‌کند، وضعیت فعلی اقتصاد ایران را که ۸۵ درصد آن دولتی است، در مقایسه با کشورهایی مانند چین که ۸۵ درصد بخش خصوصی دارند، نامطلوب می‌داند. او معتقد است که برخی جریانات مانع رشد بخش خصوصی می‌شوند و این امر به عقب‌ماندگی کشور منجر شده است.
«یک درصد هم احتمال موفقیت این طرح در سامانه شهرزاد وجود ندارد. اگر پولی وجود دارد شهرداری از بخش خصوصی حمایت کند، اگر ندارد چرا شعار می‌دهد؟ مگر این کارها به این سادگی شدنی است؟ تاکسی‌ها و ماشین‌های تهران هم حاضر نمی‌شوند زیر چتر شورا و شهرداری بروند.»
او پیشنهاد می‌کند که شهرداری به جای رقابت مستقیم، نقش نظارتی و حمایتی داشته باشد و اجازه دهد بخش خصوصی رقابت کند و توسعه یابد.
راهکارهای بهبود حمل‌ونقل عمومی
میرلوحی برای بهبود وضعیت حمل‌ونقل عمومی و تاکسی‌های اینترنتی راهکارهایی ارائه می‌دهد:
- حمایت مالی: دولت و شهرداری باید به جای ورود مستقیم به کسب‌وکار، به بخش خصوصی یارانه، وام‌های کم‌بهره و حمایت‌های مالی بدهند.
- بازسازی ناوگان: این حمایت‌ها باید به بازسازی و نوسازی ناوگان تاکسی‌ها و اتوبوس‌ها کمک کند.
- تسهیل‌گری: باید مسیر را برای فعالیت سالم بخش خصوصی هموار کرد و به جای مداخله، تسهیل‌گری صورت گیرد.
وی در پایان پیش‌بینی می‌کند که ورود مستقیم شهرداری به حوزه تاکسی اینترنتی احتمالاً با شکست مواجه خواهد شد، زیرا تجربه‌های گذشته نشان داده که نهادهای دولتی و عمومی در بازارهای رقابتی ناکارآمد هستند و این کار فقط هزینه‌ها را افزایش داده و کیفیت خدمات را کاهش می‌دهد.
درباره هوش‌مصنوعی دست‌اول:
تمامی اخبار دست‌اول توسط دستیار هوش مصنوعی «هوشنگ» پردازش، صحت‌سنجی، خلاصه و بازنویسی شده است. هوشنگ هر روز با داده‌های جدید آموزش داده می‌شود و با نظارت دقیق انسانی و سردبیری دست‌اول در حال بهتر شدن است.
شما می‌توانید از چت‌بات و سایر ابزارهای هوشنگ به صورت رایگان استفاده کنید.
