خبر کامل
ارتباط نگران‌کننده داروهای کاهش وزن با افزایش خطر سکته چشمی
پژوهشی جدید ارتباط نگران‌کننده‌ای میان داروهای محبوب کاهش وزن و دیابت، از جمله اوزمپیک و مونجارو، و افزایش خطر ابتلا به بیماری‌های جدی چشمی، به‌ویژه عارضه نادر و خطرناک «سکته چشمی» را آشکار ساخته است. این یافته‌ها، هرچند نیازمند تحقیقات بیشتر هستند، اما زنگ خطری برای مصرف‌کنندگان این داروها به شمار می‌روند و بر لزوم نظارت دقیق پزشکی تأکید دارند.
سکته چشمی: عارضه‌ای نادر اما جدی
یکی از نگران‌کننده‌ترین یافته‌های این پژوهش، به بیماری نادر «نوروپاتی ایسکمیک قدامی عصب بینایی غیرشریانی» (NAION) مربوط می‌شود که به آن سکته چشمی نیز می‌گویند. در این عارضه، جریان خون به عصب بینایی مسدود شده و منجر به ازدست‌دادن ناگهانی و بدون درد بینایی در یک چشم می‌شود که در اکثر موارد غیرقابل بازگشت است.
نتایج متناقض مطالعات: نیاز به تحقیقات بیشتر
دو مطالعه جدید در این زمینه نتایج متفاوتی را ارائه داده‌اند:
- مطالعه اول: با بررسی ۱.۵ میلیون نفر از بیماران مبتلا به دیابت نوع ۲، نشان داد که مصرف داروهای GLP-1 (مانند اوزمپیک، سماگلوتاید یا تیرزپاتید) با افزایش خطر ابتلا به NAION همراه بوده است. نرخ ابتلا در این گروه حدود ۱ در هر ۲۵۰۰ نفر گزارش شده است.
- مطالعه دوم: بر روی ۱۸۵ هزار نفر انجام شد و ارتباط معنادار زیادی میان مصرف این داروها و افزایش خطر NAION پیدا نکرد.
این نتایج متناقض نشان می‌دهد که ارتباط دقیق میان این داروها و سکته چشمی هنوز به‌طور کامل درک نشده و نیازمند تحقیقات گسترده‌تر و دقیق‌تری است.
تأثیر بر رتینوپاتی دیابتی
این پژوهش‌ها همچنین به بررسی تأثیر داروهای کاهش وزن بر رتینوپاتی دیابتی (آسیب به رگ‌های خونی شبکیه به دلیل قند خون بالا) پرداختند. نتایج در این بخش نیز پیچیده و دوگانه بود. یکی از مطالعات، افزایش جزئی در بروز اولیه رتینوپاتی دیابتی را در میان مصرف‌کنندگان این داروها نشان داد. کارشناسان معتقدند این پدیده ممکن است به دلیل کاهش سریع و ناگهانی قند خون باشد که می‌تواند رگ‌های خونی شکننده شبکیه را بی‌ثبات کند.
مکانیسم احتمالی و توصیه‌های پیشگیرانه
دانشمندان هنوز مکانیسم دقیق این ارتباط را نمی‌دانند، اما فرضیه اصلی این است که این داروها با افزایش جریان خون، ممکن است بر روی عروق ظریف چشم تأثیر بگذارند. بااین‌حال، کارشناسان بر چند نکته مهم تأکید می‌کنند:
- این مطالعات رابطه «علت و معلولی» قطعی را اثبات نمی‌کنند.
- عواملی مانند ژنتیک و وضعیت اجتماعی-اقتصادی که می‌توانند بر خطر بیماری تأثیرگذار باشند، در این تحلیل‌ها لحاظ نشده‌اند.
با وجود تمام این ابهامات، محققان بر نظارت و پیشگیری تأکید دارند. آنها توصیه می‌کنند که:
تمام بیماران مبتلا به دیابت که از این داروهای کاهش وزن استفاده می‌کنند، صرف نظر از اینکه از قبل بیماری چشمی دارند یا خیر، باید به‌طور منظم تحت غربالگری و نظارت چشم‌پزشکی قرار گیرند.
همچنین افرادی که دارای عوامل خطر شناخته‌شده برای NAION هستند، باید با احتیاط بیشتری این داروها را مصرف کنند. از عوامل خطر می‌توان به آپنه خواب، فشار خون بالا و دیابت اشاره کرد.
درباره هوش‌مصنوعی دست‌اول:
تمامی اخبار دست‌اول توسط دستیار هوش مصنوعی «هوشنگ» پردازش، صحت‌سنجی، خلاصه و بازنویسی شده است. هوشنگ هر روز با داده‌های جدید آموزش داده می‌شود و با نظارت دقیق انسانی و سردبیری دست‌اول در حال بهتر شدن است.
شما می‌توانید از چت‌بات و سایر ابزارهای هوشنگ به صورت رایگان استفاده کنید.
