ارتباط استفاده بیش از حد از صفحه‌نمایش با بیماری‌های قلبی و متابولیک در کودکان

ارتباط زمان صفحه‌نمایش با سلامت قلب و متابولیسم

مطالعه‌ای که در «مجله انجمن قلب آمریکا» منتشر شده، نشان می‌دهد کودکانی که ساعات طولانی را صرف استفاده از گوشی، کنسول بازی، تلویزیون یا سایر دستگاه‌های دارای نمایشگر می‌کنند، ممکن است در معرض خطر افزایش فشار خون، کلسترول بالا و مقاومت به انسولین باشند. این ریسک‌های کاردیومتابولیک از سنین پایین آغاز می‌شوند؛ به‌طوری‌که طبق گزارش انجمن قلب آمریکا در سال ۲۰۲۳، تنها ۲۹ درصد از کودکان و نوجوانان ۲ تا ۱۹ ساله در آمریکا دارای پروفایل قلبی-متابولیک سالم بوده‌اند.

دکتر «دیوید هورنر»، پژوهشگر COPSAC دانشگاه کپنهاگ، در این باره اظهار داشت:

«کنترل زمان استفاده غیراجباری از صفحه‌نمایش در دوران کودکی و نوجوانی می‌تواند به حفظ سلامت قلب و سوخت‌وساز بدن در بلندمدت کمک کند. مطالعه ما نشان می‌دهد که این پیوند خیلی زود شروع می‌شود و نشان‌دهنده اهمیت تنظیم یک برنامه روزانه متعادل است.»

جزئیات و نتایج کلیدی تحقیق

این تحقیق بر پایه داده‌های بیش از هزار شرکت‌کننده از دو مطالعه دانمارکی استوار است. اطلاعات شامل زمان استفاده از صفحه‌نمایش برای تماشای تلویزیون، فیلم، بازی و استفاده تفریحی از گوشی، تبلت یا کامپیوتر بود. پژوهشگران با محاسبه یک امتیاز ترکیبی کاردیومتابولیک بر اساس معیارهای زیر، میزان ریسک کلی هر شرکت‌کننده را ارزیابی کردند:

• اندازه دور کمر
• فشار خون
• کلسترول HDL
• تری‌گلیسیرید
• قند خون

نتایج حاکی از آن بود که هر ساعت اضافه در تماشای صفحه‌نمایش، امتیاز کاردیومتابولیک را در کودکان ۱۰ ساله ۰.۰۸ و در نوجوانان ۱۸ ساله ۰.۱۳ نسبت به معیار افزایش می‌دهد. این بدان معناست که سه ساعت تماشای بیشتر نمایشگر می‌تواند خطر قلبی-متابولیک را تا نیم نمره بالاتر از معیار ببرد. این تغییر، هرچند در ظاهر اندک، اما در بلندمدت می‌تواند چشمگیر باشد.

تأثیر خواب بر ریسک‌های کاردیومتابولیک

مدت و زمان خواب نیز در این رابطه نقش تشدیدکننده داشت؛ کمبود خواب یا دیرتر خوابیدن، خطر ناشی از تماشای طولانی صفحه‌نمایش را افزایش می‌داد. تحلیل‌های پیشرفته با یادگیری ماشینی نیز اثر بیولوژیکی تماشای صفحه‌نمایش را با شناسایی یک اثر انگشت متابولیک در خون تأیید کردند و نشان دادند که تغییرات متابولیک مرتبط با استفاده از صفحه‌نمایش می‌تواند نشانه‌های اولیه خطر بلندمدت قلبی باشد.

توصیه‌ها و تحقیقات آتی

متخصصان توصیه می‌کنند، تمرکز بر خواب و ایجاد روتین سالم، و همچنین راهنمایی کودکان در استفاده هوشمندانه از صفحه‌نمایش، نقش مهمی در کاهش این خطرات دارد. این تحقیق ماهیت مشاهداتی داشته و فقط رابطه همبستگی را نشان می‌دهد و علت و معلول مستقیم را اثبات نمی‌کند. با این حال، کاهش زمان صرف‌شده پای صفحه‌نمایش، به‌ویژه پیش از خواب، می‌تواند راهکاری مؤثر برای کاهش خطرات کاردیومتابولیک در نوجوانان و جوانان باشد.

دکتر هورنر اشاره کرد که در تحقیقات بعدی می‌توان با محدودسازی زمان استفاده از نمایشگر توسط نوجوانان قبل از خواب، بررسی کرد که آیا کاهش اثر نور صفحه بر ریتم شبانه‌روزی بدن و جلوگیری از اختلال‌های احتمالی در خواب، می‌تواند به کاهش ریسک‌های کاردیومتابولیک کمک کند یا خیر.