آزمایش ژنتیکی جدید: پیش‌بینی خطر چاقی در کودکان و کمک به والدین

امتیاز چند ژنی (PGS)؛ ابزاری برای پیش‌بینی

این آزمایش که توسط تیمی متشکل از محققان بین‌المللی توسعه یافته، با نام «امتیاز چند ژنی» یا PGS شناخته می‌شود. این امتیازها برای دسته‌بندی تغییرات ژنتیکی و پیش‌بینی یک ویژگی خاص، در این مورد شاخص توده بدنی، به کار می‌روند. این ابزار جدید می‌تواند به طور قابل توجهی به تشخیص زودهنگام و پیشگیری از مشکلات مرتبط با وزن کمک کند.

عملکرد امتیاز ژنتیکی

رولوف اسمیت، اپیدمیولوژیست ژنتیک از دانشگاه کپنهاگ دانمارک می‌گوید: «قدرت این امتیاز در توانایی آن برای پیش‌بینی احتمال چاقی یک کودک در بزرگسالی، حتی قبل از پنج سالگی است.»

این پیش‌بینی مدت‌ها قبل از آنکه سایر عوامل خطر در دوران کودکی بر وزن تأثیر بگذارند، انجام می‌شود. به گفته اسمیت، مداخله در این مقطع می‌تواند تأثیر بسیار زیادی در سلامت آینده کودک داشته باشد.

با این حال، باید توجه داشت که این آزمایش کاملاً بی‌نقص نیست. ژنتیک تنها بخش نسبتاً کوچکی از خطر BMI بالا را تشکیل می‌دهد. همچنین، تحقیقات فزاینده‌ای نشان می‌دهند که بهتر است از BMI به عنوان تنها معیار سنجش چاقی و سلامت عمومی فاصله بگیریم. با این وجود، محققان ادعا می‌کنند که آزمایش PGS جدید تا دو برابر دقیق‌تر از نمونه‌های مشابه خود است.

دقت پیش‌بینی خطر چاقی در کودکان

این ابزار بر اساس یک پایگاه داده عظیم از اطلاعات ژنتیکی بیش از ۵.۱ میلیون نفر ساخته شده است. محققان پس از تکمیل آزمایش، آن را روی چندین پایگاه داده سلامت مجزا که صدها هزار نفر را پوشش می‌دادند، امتحان کردند. در این مجموعه‌های داده، هم اطلاعات ژنتیکی و هم BMI افراد در طول زمان ثبت شده بود.

نتایج نشان داد که امتیازهای PGS بالاتر با افزایش وزن بیشتر در بزرگسالی مرتبط است. دقت این امتیاز در پیش‌بینی تغییرات BMI به سن و نژاد بستگی داشت:

• در سن ۵ سالگی، امتیاز PGS توانست ۳۵ درصد از تغییرات BMI در سن ۱۸ سالگی را توضیح دهد.
• برای اروپایی‌های میانسال، این رقم ۱۷.۶ درصد بود.
• در گروه‌های دیگر مانند اوگاندایی‌های روستایی، این درصد بسیار پایین‌تر و تنها ۲.۲ درصد بود که احتمالاً به دلیل تنوع ژنتیکی بیشتر در جمعیت‌های آفریقایی است.

نکته جالب دیگر این بود که افرادی که استعداد ژنتیکی قوی‌تری برای BMI بالا داشتند، در سال اول برنامه‌های کاهش وزن، وزن بیشتری از دست دادند. البته همین افراد احتمال بیشتری برای بازگشت وزن در آینده داشتند.

محققان تأکید می‌کنند که این یافته‌ها نشان می‌دهد استعداد ژنتیکی غیرقابل تغییر نیست و افراد در معرض خطر ممکن است به تغییرات سبک زندگی پاسخ بهتری بدهند.