چالش‌ها و راهکارهای حوزه پرستاری در ایران: گزارشی از معاونت پرستاری وزارت بهداشت

معاون پرستاری وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، در نشستی خبری به مناسبت هفته دولت، گزارشی جامع از وضعیت پرستاری در کشور ارائه داد. این گزارش به بررسی چالش‌های موجود در این حوزه، از جمله کمبود نیروی انسانی، مطالبات معوقه، و مسائل مربوط به نگهداشت پرستاران پرداخت.

وضعیت مطالبات و اضافه کاری پرستاران

در ابتدای دولت چهاردهم، مطالبات کادر سلامت به طور میانگین ۱۲ ماه معوقه بود که با تلاش‌های صورت گرفته، این میزان به ۶ ماه کاهش یافته است. همچنین، فرمول اضافه کاری پرستاران اصلاح شده و به ۲.۵ برابر در ساعت افزایش یافته است تا بخشی از مشکلات معیشتی این قشر زحمتکش جبران شود.

کمبود نیروی پرستاری و چالش‌های نگهداشت

عباس عبادی با تأکید بر وجود کمبود ۱۰۰ هزار نفری نیروی پرستاری در کشور، به «پارادوکس نیروی پرستاری» اشاره کرد؛ به این معنا که هم با کمبود نیرو مواجه هستیم و هم پرستاران بیکار وجود دارند. این وضعیت ناشی از توزیع نامتوازن نیروها در استان‌های مختلف است که به نابرابری در عدالت منجر شده است.

«هزینه تربیت یک نیروی پرستاری عدد بسیار بزرگی است و اگر نصف این هزینه به حقوق همکاران اضافه کنیم، دلیلی برای مهاجرت و ترک کار نداریم.»

وی همچنین به هدررفت نیروی انسانی و ضعف در نگهداشت پرستاران اذعان کرد. معاون پرستاری وزارت بهداشت، نقش پرستاران در احساس امنیت روانی مردم را بسیار مهم دانست و بر لزوم ایجاد جاذبه‌های لازم برای ماندگاری نیروها در سراسر کشور تأکید کرد.

راهکارهای پیشنهادی برای بهبود وضعیت

• تأمین مسکن: طرحی برای حل مشکل اسکان نیروهای پرستاری در دستور کار شورای معاونین وزارت بهداشت قرار دارد.
• رفع مشکلات معیشتی: حل مشکلات مسکن و معیشت به بهبود کلی شرایط پرستاری در کشور کمک خواهد کرد.
• جذب پرستار آقا: کمبود پرستار آقا نسبت به خانم، یکی دیگر از چالش‌هاست که در برخی مناطق منجر به کمبود نیرو شده است.

مخالفت با مدارس بهیاری و آمار بازنشستگی

معاونت پرستاری وزارت بهداشت با توسعه مدارس بهیاری مخالف است، اما شاکله وزارتخانه برای جبران کمبود پرستار، موافق توسعه این مدارس است. سال گذشته ۱۹۰۰ نفر بازنشسته و ۲۰۵۰ نفر از حرفه پرستاری خارج شدند که نشان می‌دهد با تعداد استخدام‌های فعلی، مشکل کمبود نیرو حل نخواهد شد.

مهاجرت و خشونت‌های شغلی

در حوزه پرستاری، شاهد کاهش ۳۵ درصدی تقاضا برای مهاجرت بوده‌ایم که دلایل مختلفی دارد. همچنین، عبادی به خشونت‌های شغلی در مراکز درمانی، به ویژه بیمارستان‌های خصوصی، اشاره کرد و برخوردهای نامناسب مدیران با نیروها را نکوهیده دانست.

سیاست‌های معاونت پرستاری

وظیفه اصلی معاونت پرستاری، ارتقای کیفیت خدمات پرستاری از طریق توانمندسازی نیروها است. وی تأکید کرد که موضوعات صنفی بر عهده سازمان نظام پرستاری و انجمن‌های پرستاری است و معاونت به دنبال ارتقای سطح کیفی خدمات پرستاری است.

در حال حاضر، ۲۱۳ هزار نفر پرستار در بالین مشغول به کار هستند و پرداخت فوق‌العاده خاص به گروه‌هایی تعلق می‌گیرد که از استرس و فشار کاری بیشتری برخوردارند.