آرژانتین: ثبات ارزی میلی و موج ورشکستگی شرکت‌ها

با وجود کاهش چشمگیر تورم سالانه در آرژانتین به ۳۶.۶ درصد در ماه ژوئیه، که پایین‌ترین میزان از دسامبر ۲۰۲۰ است، تورم ماهانه با ۰.۳ واحد درصد افزایش به ۱.۹ درصد رسید. این افزایش عمدتاً ناشی از نوسانات شدید نرخ ارز و کاهش بیش از ۱۲ درصدی ارزش پزو در برابر دلار بوده است. در حالی که دولت خاویر میلی، رئیس‌جمهور لیبرتارین، به دنبال مهار تورم است، این نوسانات ارزی و حذف کنترل‌ها، ثبات را به بازار ارز بازگردانده اما موجی از ورشکستگی را در میان شرکت‌های وابسته به اوراق قرضه دلاری با نرخ بهره پایین به راه انداخته است.

تصویر تورم در ماه ژوئیه

بر اساس آخرین آمارهای رسمی، تورم سالانه آرژانتین در ماه ژوئیه به ۳۶.۶ درصد رسید که کمترین میزان از دسامبر ۲۰۲۰ محسوب می‌شود. این رقم نسبت به تورم سالانه ماه ژوئن، ۲.۸ واحد درصد کاهش یافته است. با این حال، تورم ماهانه با ۰.۳ واحد درصد افزایش نسبت به ژوئن، به ۱.۹ درصد رسیده است. دولت میلی تلاش می‌کند تورم ماهانه را زیر ۲ درصد نگه دارد و رقم ژوئیه به این سقف بسیار نزدیک شده است.

• خوراکی‌ها و نوشیدنی‌های غیرالکلی: از ۰.۶ درصد در ژوئن به ۱.۹ درصد افزایش یافت.
• حمل‌ونقل: از ۱.۶ درصد در ژوئن به ۲.۸ درصد رسید.
• ارتباطات: از ۱.۸ درصد در ژوئن به ۲.۳ درصد افزایش یافت.

در مقابل، سرعت افزایش قیمت در برخی بخش‌ها کندتر شده است:

• پوشاک و کفش: از ۰.۵ درصد در ژوئن به منفی ۰.۹ درصد در ژوئیه رسید.
• آموزش، مسکن، خدمات عمومی و بهداشت و درمان: سرعت افزایش تورم کاهش یافته است.

تعهدات و نوسانات ارزی

یکی از دلایل اصلی افزایش تورم ماهانه، نوسانات نرخ ارز در ماه ژوئیه بوده است. در این ماه، ارزش پزو در برابر دلار بیش از ۱۲ درصد کاهش یافت. این امر به دلایل متعددی از جمله کاهش چشمگیر محدودیت‌های ارزی توسط دولت میلی پس از توافق ۲۰ میلیارد دلاری با صندوق بین‌المللی پول صورت گرفت.

در شرایطی که ذخایر بانک مرکزی برای کنترل نرخ ارز به شدت کاهش یافته بود، کاهش کنترل‌های ارزی می‌توانست از بحران منابع بانک مرکزی بکاهد. با این حال، یکی از تعهدات آرژانتین در توافق با صندوق بین‌المللی پول، افزایش ذخایر بین‌المللی بود. بانک مرکزی برای جمع‌آوری دلار، پزو به بازار تزریق کرد که منجر به افزایش قیمت دلار شد. در آخرین روز ژوئیه، قیمت هر دلار آمریکا به ۱۳۷۱ پزو رسید که به سقف کریدور بانک مرکزی (۱۴۰۰ پزو) بسیار نزدیک بود. بانک مرکزی پیشتر اعلام کرده بود که در صورت رسیدن قیمت دلار به ۱۴۰۰ پزو، از طریق نرخ بهره مداخله خواهد کرد.

بررسی‌ها نشان می‌دهد که قیمت خوراکی‌ها و نوشیدنی‌ها بیش از سایر اقلام تحت تأثیر نوسانات ارز قرار گرفته‌اند. با این حال، از ابتدای ماه اوت، قیمت دلار روند نزولی داشته و در روز گذشته به ۱۲۹۹ پزو رسیده است.

تبعات حذف شکاف ارزی و ورشکستگی شرکت‌ها

اصلاحات خاویر میلی، با وجود بازگرداندن ثبات به بازار ارز و جلب تحسین سرمایه‌گذاران، موجی از ورشکستگی را در میان شرکت‌ها به دنبال داشته است. شرکت‌هایی که درآمدشان به پزو است، با افزایش شدید هزینه‌های استقراض محلی مواجه شده‌اند. پس از لغو اغلب محدودیت‌های ارزی، بسیاری از شرکت‌های خصوصی با جریان نقدینگی محدود و بدهی‌های سنگین دست و پنجه نرم می‌کنند.

پیش از روی کار آمدن میلی، شرکت‌های آرژانتینی از ترفند مالی انتشار اوراق قرضه دلاری با تسویه به پزو (اوراق مرتبط با دلار) استفاده می‌کردند. این استراتژی به آنها امکان می‌داد با نرخ بهره بسیار پایین یا حتی منفی وام بگیرند، زیرا سرمایه‌گذاران برای محافظت از سرمایه خود در برابر تورم و کاهش ارزش پزو، حاضر به خرید این اوراق بودند.

با حذف کنترل‌های ارزی و از بین رفتن شکاف بین نرخ رسمی و بازار آزاد دلار، این ترفند دیگر کارایی ندارد. سرمایه‌گذاران نیازی به خرید این اوراق برای محافظت از سرمایه خود ندارند و این ابزار مالی از کار افتاده است. در نتیجه، شرکت‌هایی که به این روش تامین مالی وابسته بودند، با مشکلات جدی مواجه شده و ورشکسته می‌شوند.

«اگر آرژانتین می‌خواهد از مشکلات کلان اقتصادی عبور کند، باید نوعی «تخریب خلاقانه» در سطح خرد اتفاق بیفتد. در نهایت، تغییرات رژیم سیاسی همواره برنده‌ها و بازندگانی دارد.»
اسکیئل فرناندز، رئیس تحقیقات اعتباری و سهام در Balanz Capital

امسال، بیش از شش شرکت، از جمله شرکت خدماتی Grupo Albanesi، یا ورشکسته شده‌اند یا وارد مذاکرات بدهی شده‌اند. سیاست‌های ارزی میلی این شرکت‌ها را در حالی غافلگیر کرد که از قبل در وضعیت مالی ضعیفی قرار داشتند. اسکیئل فرناندز پیش‌بینی می‌کند که این فشارها ادامه خواهد داشت و بخش‌هایی مانند کشاورزی، انرژی و تولید از هم‌اکنون نشانه‌هایی از فشار مالی را نشان می‌دهند.