محمد هاشمی رفسنجانی: ثبات و تعامل، راهکار بهبود شرایط کشور

تغییرات اخیر و چشم‌انداز اقتصادی

هاشمی رفسنجانی در پاسخ به این پرسش که آیا تغییرات اخیر، از جمله تغییر دبیر شورای عالی امنیت ملی و زمزمه‌های مذاکره با FATF و آمریکا، نشانه‌ای از آغاز مسیری عملی برای تغییرات در کشور است یا صرفاً تاکتیکی کوتاه‌مدت، اظهار داشت که تغییرات رخ داده چندان گسترده نیستند. او تأکید کرد که پیشینه علی لاریجانی بیشتر سیاسی و اجتماعی است و تغییرات احتمالی نیز در همین راستا خواهد بود تا اقتصادی.

وی با اشاره به پیچیدگی مسئله اقتصاد و سه مولفه اصلی آن – سرمایه دولتی، سرمایه بخش خصوصی و جذب سرمایه خارجی – بیان کرد که هیچ‌کدام از این مسیرها چندان وابسته به دبیرخانه شورای عالی امنیت ملی نیستند. هاشمی افزود:

• تأمین سرمایه دولتی: دولت از محل فروش یا صادرات نفتی تأمین سرمایه می‌کند، اما بازار کنونی برای تأمین همه نیازهای سرمایه‌گذاری فعال نیست.
• سرمایه بخش خصوصی: بخش خصوصی توانایی لازم برای تأمین سرمایه پروژه‌های تولیدی را ندارد.
• جذب سرمایه خارجی: با توجه به شرایط سیاسی فعلی، افق روشنی برای جذب سرمایه خارجی وجود ندارد، هرچند دبیرخانه شورای عالی امنیت ملی می‌تواند در این بخش مؤثر باشد.

به گفته وی، تنها دو مورد جذب سرمایه خارجی و تقویت صادرات (نفتی و غیرنفتی) افق روشن‌تری دارند و در صورت تحقق، می‌توانند تأثیر زیادی بر اقتصاد داشته باشند.

تأثیر تغییرات بر جامعه و بازگشت چهره‌های سیاسی

در خصوص تأثیر تغییرات بر انتظارات، سرمایه‌گذاری و بازارها، هاشمی رفسنجانی معتقد است که پس از جنگ، شرایط به سمت آرامش پیش می‌رود. او همچنین به این نکته اشاره کرد که با توجه به تجربه اسرائیل و آمریکا، ریسک ورود مجدد به جنگ کاهش یافته است.

وی در پاسخ به این سوال که آیا تحولات اخیر سیگنالی برای بازگشت چهره‌هایی مانند سیدمحمد خاتمی، علی‌اکبر ناطق نوری و حسن روحانی به عرصه فعال سیاست است، گفت:

«در یک جامعه، عوامل متعددی وجود دارد، نه یک عامل. یکی از مهم‌ترین‌ها، ثبات در سیاست‌های اقتصادی، سیاسی و اجتماعی است. این خودش موجب دلشادی و رونق می‌شود. یکی دیگر، تعامل گروه‌های داخل با مردم و تعامل کشور با دیگر کشورها، به‌ویژه منطقه، است که در رونق اجتماعی و اقتصادی بسیار مؤثر است.»

هاشمی رفسنجانی با مقایسه روحیه نظامی دبیر سابق شورای عالی امنیت ملی با پیشینه سیاسی-فرهنگی و تجربه ۱۰ ساله ریاست مجلس شورای اسلامی دکتر لاریجانی، تأکید کرد که این پیشینه می‌تواند در رویکرد دبیرخانه شورای عالی امنیت ملی مؤثر باشد و هویت آن را تقویت کند.

او در پایان افزود که بازگشت هر شخصیتی به صحنه سیاست به حوزه نفوذ، نقش، و کارنامه کاری او بستگی دارد و نمی‌توان هیچ دو شخصیتی را با هم مقایسه کرد، اما هر شخصیتی می‌تواند در اعتمادسازی نقش‌آفرین باشد.