تحلیل اقتصاددان برجسته: سیاست‌های بنزینی دولت، واکنشی و کوتاه‌مدت است

تصمیمات واکنشی و کوتاه‌مدت دولت

سرزعیم با اشاره به تصمیمات اقتصادی اخیر، این اقدامات را بیشتر واکنشی و مقطعی دانست تا بخشی از یک برنامه منسجم و از پیش طراحی‌شده. او توضیح داد که مسئولان تنها زمانی دست به تغییر می‌زنند که دیگر قادر به ادامه مسیر غلط گذشته نباشند. این تصمیمات، که او آن‌ها را شبیه به وضعیت جنگی توصیف می‌کند، تحت فشار شدید منابع و محدودیت‌های جدی اتخاذ می‌شوند و فاقد اثر پایداری هستند.

«این اصلاحات کوتاه‌مدت هستند و نه به گذشته ربطی دارند و نه اثر پایداری خواهند داشت. در واقع، کاری بی‌فایده است. اینکه مثلاً یک صفر را کم یا زیاد کنیم باز معنایی دارد مردم با تومان کار می‌کنند اما الان حذف چهار صفر به چه کار ما می‌آید؟ چیزی که مشاهده می‌کنیم بیشتر شبیه درمان موقت است، نه یک اصلاح ساختاری واقعی.»

چرا دولت اصلاح ساختاری را نمی‌پذیرد؟

در پاسخ به این پرسش که چه پیش‌شرط‌هایی برای اصلاح قیمت بنزین لازم است، سرزعیم آزادسازی قیمت‌ها را اولین و مهم‌ترین گزینه دانست. او تاکید کرد که آغاز این مسیر نشان‌دهنده قصد واقعی دولت برای اصلاح است، اما چنین طرحی نیازمند یک نقشه راه جامع است تا اقتصاد دچار آشفتگی نشود.

او به برنامه کوچک‌سازی دولت اشاره کرد و گفت: «اگر برنامه کوچک کردن دولت در دستورکار باشد این پرسش به وجود می‌آید که چرا چهار میلیون نفر کارمند باید برای دولت کارکنند؛ مثلا یک و نیم میلیون نفر کارمند کافی است. پس بقیه باید از چرخه خارج شوند. بیمه بیکاری بگیرند و کار جدید پیدا کنند این یعنی اصلاح ساختاری. اما دولت چنین اصلاحی را نمی‌پذیرد یا نمی‌خواهد انجام دهد، چون پیامدهای اجتماعی و سیاسی دارد و حکومت نیز همراهی لازم را نمی‌کند.»

گرانی بنزین، عامل تورمی نیست

سرزعیم در مورد افزایش قیمت بنزین و تبعات اجتماعی آن، معتقد است که هیچ پیش‌شرط اقتصادی برای این افزایش وجود ندارد، اما میزان افزایش قیمت اهمیت دارد. او با اشاره به نیاز دولت به واردات چهار میلیارد دلار بنزین و کمبود منابع مالی، افزایش قیمت را راهی برای کاهش مصرف و تامین منابع واردات دانست.

«از وقتی این تصور ایجاد شد که قیمت بنزین عامل تورم است، مسئولان فکر کردند قیمت بنزین را کم کنند تورم هم پایین می‌ماند. دولت در حال حاضر نمی‌تواند به مردم بگوید پول ندارد بنزین وارد کند پس باید قیمت را ببرد بالاتر یک پولی جمع شود تا بتواند دوباره واردات انجام دهد و در کنار آن انگیزه مصرف هم کم شود.»

بنزین ۱۲ هزار تومانی: راهکار و مدیریت شوک اجتماعی

این اقتصاددان، عددی در حدود ۱۲ هزار تومان را برای بنزین واقع‌بینانه و موثر در تغییر رفتار مصرفی دانست. با این حال، برای جلوگیری از اعتراضات اجتماعی، او افزایش تدریجی قیمت را بهترین راهکار پیشنهاد کرد. او به تجربه سال ۹۸ اشاره کرد و گفت اگر روند تدریجی طی می‌شد، احتمالاً آن اعتراضات شکل نمی‌گرفت.

سرزعیم تاکید کرد که جامعه امروز آگاه‌تر است و می‌فهمد که قیمت بنزین باید اصلاح شود. او افزود: «البته دولت باید همزمان سیاست‌های رفاهی و جبرانی برای خانواده‌های آسیب‌پذیر در نظر بگیرد و سیاست‌های دوگانه‌ای برای حمایت از این خانواده‌ها باشد. این تنها راهی است که هم اقتصاد کشور را از فشار خارج می‌کند و هم مانع آسیب جدی به مردم می‌شود.»