هشدار آذربایجان درباره کاهش شتابان سطح آب دریای خزر و پیامدهای فاجعه‌بار آن

کاهش بی‌سابقه سطح آب خزر

رئوف حاجی‌اف، معاون وزیر محیط زیست جمهوری آذربایجان، با ابراز نگرانی شدید از وضعیت کنونی، اعلام کرده است که آمارها نشان‌دهنده شتاب گرفتن روند کاهش سطح آب دریای خزر در سال‌های اخیر است. این کاهش، که پیش از این نیز مشاهده می‌شد، اکنون به یک بحران جدی تبدیل شده است.

• طی ۵ سال گذشته، سطح آب خزر ۰.۹۳ متر کاهش یافته است.
• در ۱۰ سال اخیر، این کاهش به ۱.۵ متر رسیده است.
• و در ۳۰ سال گذشته، دریای خزر ۲.۵ متر از سطح آب خود را از دست داده است.

حاجی‌اف نرخ فعلی کاهش سطح آب را بین ۲۰ تا ۳۰ سانتی‌متر در سال تخمین زده است که نشان‌دهنده سرعت بالای این پدیده است.

پیامدهای زیست‌محیطی و اقتصادی

کاهش سطح آب دریای خزر تنها یک مسئله زیست‌محیطی نیست، بلکه ابعاد گسترده‌ای در حوزه‌های اقتصادی و لجستیکی نیز دارد:

تهدید حیات دریایی

این پدیده می‌تواند خسارات فاجعه‌باری بر گونه‌های منحصر به فرد دریای خزر از جمله ماهیان خاویاری و فک‌ها وارد کند. تغییرات در اکوسیستم دریایی، زیستگاه این موجودات را به خطر انداخته و بقای آن‌ها را تهدید می‌کند.

اختلال در حمل و نقل و بنادر

معاون وزیر محیط زیست جمهوری آذربایجان تاکید کرده است که عقب‌نشینی خط ساحلی، شرایط طبیعی را تغییر داده و فعالیت‌های اقتصادی را مختل می‌کند. این وضعیت چالش‌های جدیدی را برای توسعه پایدار منطقه ایجاد کرده است.

«عقب‌نشینی خط ساحلی شرایط طبیعی را تغییر می‌دهد، فعالیت اقتصادی را مختل می‌کند و چالش‌های جدیدی را برای توسعه پایدار ایجاد می‌کند.»

به عنوان مثال، کشتی‌ها هنگام ورود و مانور در بندر باکو، پایتخت آذربایجان، با مشکلات فزاینده‌ای روبرو هستند. این امر منجر به کاهش ظرفیت بارگیری و افزایش هزینه‌های لجستیک می‌شود که تاثیر مستقیمی بر تجارت و اقتصاد منطقه دارد.

اختلاف نظر بر سر علل کاهش آب

در حالی که روسیه تغییرات اقلیمی را عامل اصلی این مشکل می‌داند، جمهوری آذربایجان دیدگاه متفاوتی دارد. باکو معتقد است که ساخت سدها توسط روسیه بر روی رودخانه ولگا، که ۸۰ درصد از آب ورودی به دریای خزر را تامین می‌کند، یکی از علل مهم و تاثیرگذار در کاهش سطح آب این دریاچه است. این اختلاف نظر، نیاز به همکاری‌های منطقه‌ای برای یافتن راه‌حل‌های جامع و پایدار را بیش از پیش برجسته می‌کند.