روایت مظفرالدین‌شاه از دیدار با پادشاه بلژیک و اهدای قالی ایرا…

دیدار تاریخی مظفرالدین‌شاه با پادشاه بلژیک: روایتی از سفرنامه فرنگ

در روزنوشت‌های سفر نخست مظفرالدین‌شاه قاجار به فرنگ، جزئیات خواندنی از دیدارهای دیپلماتیک و مشاهدات او از شهرهای اروپایی به چشم می‌خورد. یکی از این رویدادهای مهم، ملاقات او با پادشاه بلژیک در شهر اوستند است که با تشریفات خاص و گفت‌وگوهایی پیرامون فرهنگ و هنر ایران همراه بود.

ورود پادشاه بلژیک و استقبال رسمی

صبح روز پنجشنبه، ۲۶ ربیع‌الثانی ۱۳۱۸ ه.ق (یکم شهریور ۱۲۷۹ شمسی)، مظفرالدین‌شاه در شهر ساحلی اوستند بلژیک به سر می‌برد. پس از گشت‌وگذار صبحگاهی در کنار دریا، خبر ورود پادشاه بلژیک به گوش رسید. پادشاه بلژیک که از فرانسه می‌آمد، قرار بود در منزل دختر خود پیاده شود. مظفرالدین‌شاه با پوشیدن نشان و حمایل دولت بلژیک که از زمان ولیعهدی داشت، تا جلوی پله‌ها به استقبال پادشاه رفت. این دیدار با مراسم کمال وداد و اتحاد همراه بود و پس از دست دادن، هر دو پادشاه وارد اتاق شده و به گفت‌وگو پرداختند.

شخصیت پادشاه بلژیک و معرفی وزرا

مظفرالدین‌شاه در توصیف پادشاه بلژیک می‌نویسد: «مردی هستند بلندقامت با ریش بلند سفید و آثار کمال نجابت و بزرگی و حسن اخلاق و محبت از سیمای ایشان پیداست، چندین زبان خارجه را در کمال خوبی حرف می‌زنند.» پس از حدود یک ساعت گفت‌وگو، پادشاه بلژیک برخاست و مظفرالدین‌شاه وزرا و خدام خود از جمله صدراعظم، وزیر دربار، موثق‌الدوله، امیربهادر جنگ، وزیرهمایون، ناصرالملک، ناصرالسلطنه و امین‌حضرت را به ایشان معرفی کرد. سپس پادشاه بلژیک تا دم پله‌ها بدرقه شد.

بازدید متقابل و اهدای قالی ایرانی

پس از ساعتی، مظفرالدین‌شاه برای بازدید متقابل به همان عمارت که پیش‌تر با دختر پادشاه دیدار کرده بود، رفت. در این ملاقات، بخش عمده‌ای از گفت‌وگوها به فرش و قالی ایرانی اختصاص یافت. مظفرالدین‌شاه چند تخته قالیچه همراه خود را به پادشاه بلژیک اهدا کرد و حتی دستور داد تا ابعاد اتاق مخصوص را اندازه‌گیری کنند تا قالی‌هایی بافته شده از ایران برای آن سفارش داده شود. پس از این دیدار، مظفرالدین‌شاه با مشایعت گرم پادشاه بلژیک به منزل خود بازگشت.

گردش در اوستند و مشاهدات شهری

پس از بازگشت، مظفرالدین‌شاه به گردش در کوچه‌های شهر اوستند پرداخت. اوستند شهری با حدود ۳۵ هزار نفر سکنه دائمی بود، اما به دلیل موقعیت ساحلی و ییلاقی، گاهی تا ۵۰-۶۰ هزار نفر جمعیت خارجی را نیز در خود جای می‌داد. شاه از معماری شهر و عمارات معتبر آن که تا هفت طبقه ساخته شده و چشم‌انداز دریا داشتند، شگفت‌زده شد. خیابان‌بندی‌های زیبا با سنگ‌فرش و آجرتراش در جلوی عمارات و پلی که با تخته‌بندی به وسط دریا راه داشت، از دیگر مشاهدات او بود.

پایان روز و شب آخر در اوستند

پس از گردش، مظفرالدین‌شاه به منزل بازگشت و شام خورد. همراهان و ملتزمین رکاب او نیز به دعوت سلطان محمدخان، نواده آقاخان، به شام رفته بودند. پس از شام، وزیرهمایون حاضر شد و مظفرالدین‌شاه روزنوشت خود را دیکته کرد. سپس قدری در بالکن به صحبت مشغول شدند. از آنجا که آن شب، آخرین شب توقف در اوستند بود، شاه و همراهانش دیرتر به خواب رفتند.

روایت مظفرالدین‌شاه از دیدار با پادشاه بلژیک و اهدای قالی ایرانی