«ماجرای عجیب سگی در شب»: روایت قهرمانی یک نابغه اوتیسمی در عمارت هما

نمایش «ماجرای عجیب سگی در شب» به کارگردانی و نویسندگی حمیدرضا خسروی‌لرگانی، روایتی عمیق و تأثیرگذار از زندگی کریستوفر، نوجوانی نابغه و اوتیسمی است. این اثر که اقتباسی از رمان مارک هادون است، پس از کشته شدن سگ همسایه، کریستوفر را وارد مسیری پر از چالش برای کشف حقایق می‌کند. این نمایش با حضور بازیگران جوان تئاتر، هم‌اکنون در عمارت هما روی صحنه است و تجربه‌ای متفاوت از درک دنیای درونی یک فرد اوتیسمی را به مخاطب ارائه می‌دهد.

نگاهی به فلسفه پشت صحنه

خسروی‌لرگانی با جملاتی تأمل‌برانگیز، فلسفه حاکم بر این اثر را بیان می‌کند: «گاهی موفقیت مسیر سخت و دشوار نیست، موفقیت، لذت در لحظه بودن است. اینجا برای لذت نبردن، نفس را سخت و کام را زهر می‌کنیم، ما خواستیم نشان دهیم، این، آنچه فکر می‌کنید، نیست. این آن چیزی است که می‌بینید.» او بر این باور است که لحظات هیجانی مانند اعداد اول، تنها یک بار تکرار می‌شوند و باید از عدد زندگی لذت برد، چرا که خداوند زندگی را بخشی از لذت نهایی قرار داده است.

«تفکر در شما، رسالت ما است و آگاهی دادن مشق ما خواهد بود. سخت است اما گروه ما دست از تلاش برنداشته است.»

چالش‌های یک نابغه اوتیسمی

حمیدرضا خسروی‌لرگانی درباره داستان نمایش می‌گوید: «این نمایش، داستان نابغه اوتیسمی است که وارد چالش‌هایی می‌شود؛ چالش‌های خیلی ساده برای آدم‌های معمولی ولی یک مسیر ایلیاد و اودیسه‌ای در پیش می‌گیرد و در نهایت خود را به قهرمانی می‌رساند. و «من قهرمانم» نقطه اوج نمایش است.» این اثر به جای تمرکز بر نگاه جامعه به کودک اوتیسم، زاویه دید را از اتفاقات کودک اوتیسم نسبت به جامعه نشان می‌دهد.

تجربه کارگردانی و بازیگری

خسروی‌لرگانی که از سال ۱۳۹۰ وارد عرصه بازیگری شده و تاکنون پنج اجرا را کارگردانی کرده است، به تجربه نخستین بازیگری خود در کنار کارگردانی در این نمایش اشاره می‌کند: «من بناچار وارد بازی شدم چون زانوی بازیگرم قبل از اجرا شکست و چون فرم کار خیلی زیاد بود کسی نمی‌توانست بیاید، خودم نقش را گرفتم و بازی کردم.»

تیم بازیگری جوان و با استعداد

تمامی بازیگران این نمایش دانشجو یا دانش‌آموخته بازیگری هستند. برخی از آنها حتی دانش‌آموزانی هستند که از مدرسه با گروه همکاری کرده و استعداد تئاتر خود را به نمایش گذاشته‌اند. این ترکیب از بازیگران جوان، انرژی تازه‌ای به صحنه بخشیده است.

• مهبد ‌جهان ‌نوش
• امیر ‌حسن ‌بیک
• امیرحسین ‌بختیاری
• سینا ‌ایزدی
• مهرناز ‌بختیاری
• مروارید ‌کفائی ‌جو
• آرزو ‌جلالی
• مصباح ‌طالب
• حمیدرضا ‌خسروی ‌لرگانی
• کیمیا ‌هوشمند

اقتباس نوین و نوآوری در اجرا

این نمایش که اقتباسی از رمان «مارک هادون» است، دو جایزه در جشنواره‌ها به خاطر اقتباسی بودن خود دریافت کرده است: یکی در جشنواره استان مازندران و دیگری در جشنواره باران در سال ۱۳۹۴ به خاطر اقتباس نوین. خسروی‌لرگانی تأکید می‌کند: «تمامی فرم‌های اجرا شده در نمایش ساخته و پرداخته ذهن خودم است و در رمان چنین چیزی وجود ندارد.» او با اشاره به سنگینی متن اصلی که نزدیک به ۵۰ پرسوناژ دارد، توضیح می‌دهد که برای قابل اجرا بودن و حفظ ریتم، زاویه دید را تغییر داده و از پروداکت سنگین رمان فاصله گرفته است.

طراحی صحنه مینیمال

این نمایش دکوری ندارد. کارگردان در این باره می‌گوید: «اگر می‌خواستم دکور داشته باشم، تغییر لوکیشن و ریتم درنمی‌آمد. اجرا بیش از یک ساعت و ۱۵ دقیقه، مخاطب را روی این صندلی‌ها خسته می‌کند.» این رویکرد مینیمالیستی به حفظ پویایی و تمرکز مخاطب کمک می‌کند.

شخصیت‌پردازی و مسیر قهرمانانه

از نگاه کارگردان، از هفت بازیگر نمایش، شش شخصیت دیگر پنداشت‌های شخصیت اصلی داستان، کریستوفر، بودند. داستان با کشته شدن سگ همسایه آغاز می‌شود. کریستوفر، آقای راجر را که مادرش با او رفته بود، «آدم سگی» و «آدم خوبی» نمی‌دانست. پدر کریستوفر فردی بسته و مادرش فضانورد بود؛ کریستوفر نیز فضا را دوست داشت و به همین دلیل مادرش می‌خواست فضانورد شود. خسروی‌لرگانی تأکید می‌کند که مسئله اصلی در داستان، مسیر قهرمانانه کریستوفر است که از میزانسن اول در یک جا شروع شده و دوباره در همان لوکیشن به عنوان قهرمان پرزنت می‌شود. او برای تطبیق فضای محتوایی و فرمی، به دنبال فرم بدنی خاصی برای بازیگران بوده است.

زمان‌بندی و اجرا

تمرینات این نمایش یک سال و شش ماه به طول انجامیده است. «ماجرای عجیب سگی در شب» از ۱۵ خرداد ماه روی صحنه رفته و اجراهای آن تا ۱۵ شهریور ادامه خواهد داشت.