احمد پژمان، آهنگساز برجسته ایرانی، در ۹۰ سالگی درگذشت

زندگی و تحصیلات: از لار تا وین و آمریکا

احمد پژمان در سال ۱۳۱۴ در شهر لار، استان فارس دیده به جهان گشود. علاقه او به موسیقی از همان دوران کودکی شکل گرفت و در دوران دبیرستان در تهران، نواختن ویولن را نزد حشمت سنجری و تئوری موسیقی را تحت نظر حسین ناصحی فراگرفت. پس از مدتی، به عنوان نوازنده ویولن به ارکستر سمفونیک تهران پیوست.

برای ادامه تحصیلات عالی در زمینه موسیقی، پژمان با دریافت بورس تحصیلی راهی آکادمی موسیقی وین و سپس دانشگاه کلمبیا در آمریکا شد. در این مراکز معتبر، او از محضر اساتید بزرگی چون توماس کریستیان داوید و آلفرد اوهل بهره برد و دانش خود را در زمینه آهنگسازی غنی‌تر ساخت.

سبک و آثار: تلفیق شرق و غرب

سبک موسیقی احمد پژمان، تلفیقی بی‌نظیر از موسیقی محلی ایرانی، ردیف موسیقی سنتی ایران و تکنیک‌های پیشرفته ارکستراسیون و هارمونی غربی بود. او در سبک‌های مختلف موسیقی کلاسیک غربی از جمله سمفونی، اپرا، رپسودی و موسیقی فیلم آهنگسازی کرده است. آثار او هم در ارکستر سمفونیک تهران و هم در ارکسترهای خارجی با استقبال گسترده‌ای مواجه شد.

• موسیقی فیلم: پژمان برای ۲۷ فیلم سینمایی موسیقی متن ساخت.
• ترانه‌های پاپ: او خالق موسیقی ۳۰ ترانه پاپ بود.
• آلبوم‌ها: ۱۵ آلبوم از آثار مختلف ارکسترال و موسیقی فیلم او منتشر شده است.

جوایز و افتخارات: سیمرغ و تندیس زرین

احمد پژمان در طول فعالیت هنری خود، همکاری‌های درخشانی با کارگردانان بزرگ ایرانی نظیر بهمن فرمان‌آرا و مجید مجیدی داشت و موسیقی فیلم‌های خاطره‌انگیزی را خلق کرد. کارنامه هنری او شامل افتخارات متعددی است:

• دو سیمرغ بلورین از جشنواره فیلم فجر.
• چهار تندیس زرین از جشن بزرگ سینمای ایران.

وداع با استاد: تدفین در آمریکا

بنابر تصمیم خانواده، پیکر این هنرمند فقید در آمریکا به خاک سپرده خواهد شد. درگذشت احمد پژمان، که سال‌ها در عرصه موسیقی ایران و جهان تأثیرگذار بود، خلأ بزرگی را در دنیای موسیقی معاصر به وجود خواهد آورد. با این حال، آثار او همچنان الهام‌بخش نسل‌های آینده خواهند بود و در تاریخ موسیقی ایران به یادگار خواهند ماند.

پیام‌های تسلیت: ادای احترام به یک نابغه

در پی درگذشت استاد پژمان، شخصیت‌های فرهنگی و هنری پیام‌های تسلیتی منتشر کردند:

نادره رضایی، معاون امور هنری وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی:

«موسیقی احمد پژمان گویی از لحظه لحظه زندگی الهام گرفته است. «نگاه» انسان، «وصیت‌»هایش، «وسوسه‌»های او و «شب‌ طولانی» زیستن یا «پژواک» ابدی آدمی در جهان. نت‌ها و نغمه‌های موسیقی پژمان با لحظه‌های گاه شاد و گاه رنج‌آور زندگی یکی است. او راوی موسیقایی زندگی مردم ایران است. احمد پژمان بی‌تردید یکی از نوادر و نوابغ موسیقی امروز ایران است که آموزه‌هایش از موسیقی کلاسیک را با موتیف‌های ایرانی تلفیق کرد و آثاری درخشان و بیاد ماندنی را در گنجینه موسیقی ما به یادگار گذاشت. پژمان آهنگسازی است که ایران به معنای وطن برای زیستن و هنر آفرینی در مجموعه آثارش پر رنگ و شنیدنی است از موسیقی متن سریال دلیران تنگستان تا مجموعه سرزمین مادری یا مستندهایی که همگی نمایشگر زیبایی‌های ایران بزرگ بوده‌اند. فقدان بعضی انسان ها فقط نبودن یک جسم نیست، خلائی به بزرگی یک عصر و زمانه است و کسی مثل احمد پژمان با موسیقی و تربیت موسیقی‌دانان جوان در چنین جایگاهی است. درگذشت استاد یگانه موسیقی احمد پژمان را به خانواده محترم وی و دوستدارانش و اهالی فرهنگ و هنر و همه مردم عزیز ایران تسلیت می‌گویم و از خداوند بزرگ و منان آرامش و علو جایگاه ابدی را برای این هنرمند بزرگ خواستارم.»

بابک رضایی، مدیرکل دفتر امور موسیقی:

«هرگز نمیرد آنکه دلش زنده شد به عشق / ثبت است بر جریده عالم دوام ما. خبر درگذشت اندوه‌بار هنرمند گرامی جناب استاد «احمد پژمان» موجب تألم فراوان هنرمندان و دوستداران هنر موسیقی شد. فقدان استاد پژمان که عمر گرانمایه خود را صرف موسیقی کرد نه ضایعه که فاجعه‌ای غیرقابل جبران است. فوت ایشان مصداق مصرع «مرگ چنین خواجه نه کاریست خرد» از مولانا است. استاد پژمان از مفاخر هنر ایران و طلایه‌دار عرصه موسیقی در ایران و جهان بود؛ اکنون با فقدان ایشان، آثارشان در قلب و ذهن ایرانیان و دوستدارانشان در جهان بیشتر از همیشه ماندگار خواهد بود. بی‌گمان بخشی از تاریخ موسیقی معاصر کشور ما وام‌دار آثار استاد پژمان است که به صورتی جامع‌الاطراف در حوزه‌های مختلف موسیقی فعالیت داشتند و به قول سعدی بزرگوار «صبر بسیار بباید پدر پیر فلک را/ تا دگر مادر گیتی چو تو فرزند بزاید»؛ امیدوارم راه استاد پر رهرو باشد.»