دستاوردهای محیط‌زیست ایلام: از جذب ۲۹ میلیارد تومان اعتبار تا پایش گوزن زرد

مناطق حفاظت‌شده و تنوع زیستی ایلام

استان ایلام با چهار منطقه حفاظت‌شده شامل قلارنگ، کبیرکوه، دینارکوه و کولک، و همچنین آثار ملی همچون غار خفاش، چشمه قیر، چشمه آبگرم دهلران و تنگه رازیانه، از پتانسیل‌های طبیعی غنی برخوردار است. مجموع وسعت مناطق تحت حفاظت محیط‌زیست ایلام بیش از ۱۴۳ هزار هکتار است.

• گونه‌های شناسایی‌شده: در این مناطق، بیش از هزار گونه گیاهی، ۲۰۰ گونه پرنده، ۴۷ گونه پستاندار، ۵۱ گونه خزنده، ۴۱ گونه ماهی و چهار گونه دوزیست شناسایی شده‌اند.
• نماد حیات‌وحش: سنجاب ایرانی، نماد حیات‌وحش ایران، در ایلام حضور چشمگیری دارد.

سایت تکثیر گوزن زرد ایرانی و پایش تصویری

سایت تکثیر و پرورش گوزن زرد ایرانی در ایلام به عنوان یکی از موفق‌ترین سایت‌های کشور شناخته می‌شود. تاکنون ۷۵ رأس گوزن به استان‌های خوزستان، یزد، اردبیل و لرستان منتقل شده و در حال حاضر ۲۵ رأس گوزن در این سایت نگهداری می‌شوند.

برای نخستین‌بار قراردادی به مبلغ یک میلیارد تومان برای رصد سایت گوزن زرد ایرانی از طریق سامانه پایش تصویری منعقد شده که تا پایان شهریورماه به بهره‌برداری می‌رسد.

موزه تاریخ طبیعت و نقش محیط‌بانان

موزه تاریخ طبیعت و تنوع زیستی محیط‌زیست ایلام به عنوان یک مرکز علمی و آموزشی فعال است و بازدید از آن برای عموم مردم، به‌ویژه دانش‌آموزان و دانشجویان، رایگان است. این موزه گونه‌های مختلف جانوری تاکسیدرمی شده از مناطق استان را به نمایش می‌گذارد.

در حال حاضر، ۶۰ نفر محیط‌بان در استان ایلام مشغول حفاظت از مناطق تحت مدیریت هستند. با وجود ایثارگری محیط‌بانان، حفاظت کامل نیازمند مشارکت و همراهی مردم است.

اعتبارات و توسعه زیرساخت‌ها

در سال ۱۴۰۳، اداره کل حفاظت محیط‌زیست ایلام موفق به جذب ۲۹ میلیارد تومان اعتبار تملک دارایی‌های سرمایه‌ای از استان و سازمان محیط‌زیست کشور شد. پیگیری‌ها برای افزایش این اعتبارات در سال ۱۴۰۴ ادامه دارد.

• افزایش ناوگان خودرویی: یک دستگاه تویوتا هایلوکس به ارزش ۱۰ میلیارد تومان جذب شد و در مجموع طی دو سال گذشته، ۶ دستگاه خودرو به ناوگان محیط‌زیست استان اضافه شده است.
• تجهیز آزمایشگاه: از محل اعتبارات ملی و استانی، ۳ میلیارد و ۳۷۰ میلیون تومان برای خرید تجهیزات و به‌روزرسانی آزمایشگاه محیط‌زیست اختصاص یافت.
• پاسگاه محیط‌بانی جدید: ساخت پاسگاه محیط‌بانی تنگ تاریکه با زیربنای ۱۷۰ مترمربع در بهمن ۱۴۰۳ آغاز شده و تا پایان مهرماه امسال به بهره‌برداری می‌رسد.

چالش ریزگردها و راهکارهای نوین

منشأ اصلی ریزگردها کشورهای همسایه، به‌ویژه عراق، است؛ اما خشکسالی و تغییرات اقلیمی نیز می‌تواند منجر به شکل‌گیری منابع گردوغبار در داخل استان شود.

در راستای اقدامات نوین، برای نخستین‌بار با اعتباری بیش از ۶۰۰ میلیون تومان، پنل‌های خورشیدی در اداره کل حفاظت محیط‌زیست استان تا آخر شهریورماه سال جاری نصب می‌شود تا بخشی از انرژی مصرفی از این طریق تأمین گردد. سایر اقدامات شامل مطالعات ارزش‌گذاری اقتصادی خدمات اکوسیستمی، نصب تابلوهای بتنی، مبارزه با لورانتوس، پایش تصویری، آبرسانی به حیات‌وحش، خرید تجهیزات و مرمت پاسگاه‌های محیط‌بانی است.

مشارکت مردمی و توسعه پایدار

حفاظت از محیط‌زیست بدون همراهی مردم و نهادهای مختلف ممکن نیست. اداره کل حفاظت محیط‌زیست ایلام تفاهم‌نامه‌هایی با دانشگاه‌ها، آموزش‌وپرورش، نهاد کتابخانه‌ها، کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان و سایر نهادها منعقد کرده است تا با مشارکت آحاد مردم، اصل پنجاهم قانون اساسی و توسعه پایدار در استان محقق شود.