پور بصیر در وردپرس سامیت ۲۰۲۵: از داده تا حقیقت در بازاریابی

محمدمهدی پور بصیر، کارآفرین برجسته و متخصص بازاریابی داده‌محور، در رویداد معتبر وردپرس سامیت ۲۰۲۵ که در دانشگاه الزهرا برگزار شد، با ارائه سخنرانی کلیدی خود با عنوان «از داده تا حقیقت در بازاریابی»، به تشریح چالش‌ها و راهکارهای نوین در تحلیل داده‌های بازاریابی پرداخت. او ضمن هشدار نسبت به دام‌های رایج مانند «آخرین کلیک» و برداشت‌های سطحی از آمار، مسیر دستیابی به تصمیم‌گیری‌های دقیق‌تر و مبتنی بر واقعیت را ترسیم کرد.

نقد رویکرد «آخرین کلیک» در بازاریابی

پور بصیر در ابتدای سخنرانی خود، مدل رایج «لست تاچ اتریبیوشن» (Last-Touch Attribution) را به چالش کشید. او توضیح داد که بسیاری از کسب‌وکارها تنها به آخرین نقطه تماس مشتری پیش از خرید توجه می‌کنند. این رویکرد، به گفته وی، تصویری ناقص از اثرگذاری واقعی اقدامات بازاریابی ارائه می‌دهد و آن را به قضاوت یک بازی فوتبال تنها بر اساس گل آخر تشبیه کرد.

تمایز حیاتی بین همبستگی و علیت

یکی از نکات محوری سخنرانی پور بصیر، تأکید بر اهمیت تمایز بین همبستگی (Correlation) و علیت (Causation) بود. او هشدار داد که الگوهای ظاهری در داده‌ها لزوماً به معنای علت مستقیم نیستند و تصمیم‌گیری بدون تحلیل دقیق می‌تواند منجر به خطاهای پرهزینه شود. وی با ارائه مثال‌هایی از بازار ایران، از جمله تغییرات فروش پس از نصب بنر شمارش معکوس، این مفهوم را روشن ساخت.

مسیرهای عملی برای عبور از دام‌های داده‌ای

برای غلبه بر چالش‌های تحلیل داده، پور بصیر چندین مسیر عملی و علمی را پیشنهاد داد که به مدیران بازاریابی کمک می‌کند تا به درک عمیق‌تری از عملکرد خود دست یابند:

• ترسیم و تحلیل نقشه سفر مشتری: برای شناسایی تمام نقاط تعامل مشتری با برند.
• استفاده از مدل‌های علمی بازاریابی: مانند Adstock برای سنجش دقیق اثر تبلیغات.
• پایش قیف دوره‌ای داده‌محور: برای اندازه‌گیری تغییرات در مراحل مختلف جذب تا خرید.
• بهره‌گیری از مدل‌های پیشرفته عطربیوشن: در پلتفرم‌هایی مانند Google Analytics 4.
• اجرای آزمایش‌های کنترل‌شده (A/B Testing): برای شناسایی تأثیر واقعی اقدامات بازاریابی.
• به‌کارگیری تکنیک‌های آماری پیشرفته: مانند Propensity Score Matching و مدل‌های BSTS برای تحلیل‌های عمیق‌تر.

شهود داده‌محور: ترکیب تجربه و تحلیل

بخش پایانی سخنرانی به موضوع شهود داده‌محور اختصاص داشت. پور بصیر با اشاره به تجربه مدیرعامل پیشین نتفلیکس، نقل قول کرد:

«ما کار را با داده شروع می‌کنیم، اما تصمیم نهایی را با دلی که سال‌ها با داده تربیت شده می‌گیریم.»