الزام ثبت اطلاعات در سامانه املاک و اسکان برای دریافت کلیه خدمات بانکی

الزام ثبت اطلاعات در سامانه املاک و اسکان برای دریافت خدمات بانکی

از ۱۹ فروردین سال ۱۴۰۰، سامانه املاک و اسکان با هدف ساماندهی اطلاعات ملکی و شفاف‌سازی در حوزه مالیات، ذیل قانون مالیات‌های مستقیم مصوب آذرماه ۱۳۹۹ راه‌اندازی شد. این سامانه به عنوان مبنایی برای دریافت طیف وسیعی از خدمات دولتی از جمله یارانه، افتتاح حساب بانکی، پلاک خودرو، انشعابات خانگی و گذرنامه معرفی گردید. عدم ثبت اطلاعات ملکی در این سامانه و دریافت کد یکتا، به معنای قطع این خدمات خواهد بود.

بر اساس این قانون، تمامی دستگاه‌های اجرایی و شبکه بانکی موظفند ارائه خدمات خود به مردم را منوط به ثبت موفق اطلاعات در سامانه املاک و اسکان کنند. این الزام به منظور افزایش شفافیت و جلوگیری از سوءاستفاده‌های احتمالی در نظر گرفته شده است.

تأکید قانون بر احراز نشانی و خوداظهاری املاک

تبصره ۸ الحاقی ماده ۱۶۹ مکرر قانون مالیات‌های مستقیم به صراحت تأکید دارد که ارائه خدمات بانکی به احراز نشانی محل اقامت اشخاص و الزام خوداظهاری املاک تحت تملک و تحت اقامت اشخاص حقیقی در سامانه ملی املاک و اسکان کشور منوط است. در همین راستا، از اول بهمن ماه سال ۱۴۰۳، ثبت اطلاعات در سامانه املاک و اسکان برای دریافت دسته چک از سوی شبکه بانکی به صورت رسمی الزامی شد.

در اواخر بهار امسال، بانک مرکزی اعلام کرد که ارائه خدمات بانکی نظیر افتتاح حساب، صدور دسته چک، اعطای انواع تسهیلات و قبول تعهدات، اعطای ابزار پرداخت و ابزار پذیرش، مستلزم تطابق شناسه (کد) پستی اظهار شده توسط مشتری با شناسه (کد) پستی ثبت شده در سامانه املاک و اسکان است. بانک مرکزی به شبکه بانکی مهلت داد تا حداکثر تا پایان مردادماه سال ۱۴۰۴ نسبت به عملیاتی شدن استعلام اقامتگاه اصلی اشخاص از سامانه املاک و اسکان برای ارائه خدمات، اقدام کنند.

بانک‌ها موظفند پیش از ارائه خدماتی نظیر افتتاح حساب، صدور دسته چک، اعطای انواع تسهیلات و قبول تعهدات، اعطای ابزار پرداخت و ابزار پذیرش، نسبت به بررسی تطابق شناسه (کد) پستی اظهار شده توسط مشتری با شناسه (کد) پستی ثبت شده در سامانه املاک و اسکان اقدام کنند.

وضعیت اتصال بانک‌ها به سامانه املاک و اسکان

مدیر اداره نظارت بر مبارزه با پولشویی بانکی بانک مرکزی، در تاریخ ۲۲ شهریورماه، در خصوص منوط کردن ارائه سایر خدمات بانکی به وجود کدپستی معتبر متعلق به متقاضی در سامانه املاک و اسکان اظهار داشت: «بانک مرکزی پیگیری‌های لازم را از شبکه بانکی انجام داده و در حال حاضر برای حدود ۲۵ بانک کشور امکان استعلام از سامانه املاک و اسکان فراهم شده است.»

وی افزود که اقدامات نظارتی مربوط به بانک‌هایی که تاکنون به سامانه املاک و اسکان متصل نشده‌اند، در دست اجرا است و برخی ایرادات فنی موجود نیز با پیگیری بانک مرکزی در حال حل شدن هستند.

آذرگون تصریح کرد: «پس از ایجاد امکان استعلام از سامانه مذکور برای همه بانک‌ها، شبکه بانکی به زودی و به صورت همزمان، در ارائه خدمات پایه خود نظیر افتتاح حساب، صدور یا تعویض کارت بانکی، اعطای تسهیلات، کنترل‌های لازم را مبنی بر ثبت و اعتبار کدپستی متقاضی خدمت در سامانه املاک و اسکان اعمال خواهد کرد.»

نقش سامانه «نهاب» در اجرای مقررات

مدیر اداره نظارت بر مبارزه با پولشویی بانکی تأکید کرد که بانک مرکزی از طریق سازوکاری که در «سامانه نهاب» خود در نظر گرفته است، پس از تاریخ اجرا، امکان ارائه خدمات پایه به اشخاص، بدون استعلام از سامانه املاک و اسکان را از بانک‌ها سلب می‌کند.

وی در پایان خاطرنشان کرد: «بانک مرکزی نه تنها یکی از مهم‌ترین خدمات شبکه بانکی به آحاد مردم که همان صدور دسته چک است را از مدت‌ها پیش منوط به استعلام از سامانه املاک و اسکان نموده، بلکه آمادگی لازم را برای منوط نمودن سایر خدمات بانکی به استعلام از سامانه مذکور ایجاد کرده و کنترل‌های سامانه‌ای برای اجرای دقیق مقررات ناظر بر استعلام از سامانه املاک و اسکان را نیز در بانک مرکزی ایجاد کرده است. بر این اساس، فاصله زمانی چندانی با منوط نمودن کل خدمات پایه بانکی به استعلام از سامانه املاک و اسکان وجود ندارد.»

سامانه نهاب چیست؟

«سامانه نهاب» (شناسه هویت الکترونیک بانکی) سامانه‌ای یکپارچه حاوی اطلاعات هویتی مشتریان است که تخصیص شماره شناسایی منحصر به فرد برای هر یک از افراد جامعه را در شبکه بانکی میسر می‌سازد. این شناسه منحصر به فرد جهت شناسایی مشتریان بانکی به هر یک از اشخاص حقیقی و حقوقی اختصاص می‌یابد.