ثمینه باغچه‌بان، نویسنده برجسته و پیشگام آموزش ناشنوایان، درگذشت

جامعه فرهنگی و آموزشی ایران در سوگ یکی از چهره‌های ماندگار خود نشست. ثمینه باغچه‌بان، نویسنده نام‌آشنای کودکان و نوجوانان و از پیشگامان آموزش و پرورش ناشنوایان، در تاریخ چهارشنبه، ۲۶ شهریور، چشم از جهان فروبست. این خبر توسط نوش‌آفرین انصاری، دبیر شورای کتاب کودک، اعلام شد و انتظار می‌رود مراسم تشییع پیکر این بانوی فرهیخته فردا، پنجشنبه، ۲۷ شهریور، از مقابل مدرسه باغچه‌بان برگزار گردد.

زندگی و فعالیت‌های ثمینه باغچه‌بان

ثمینه باغچه‌بان، متولد ۴ فروردین ۱۳۰۶ در کودکستان «باغچه اطفال» تبریز، زندگی پربار خود را وقف کودکان، به‌ویژه کودکان کم‌شنوا و ناشنوا کرد. او نه تنها نویسنده‌ای خلاق بود، بلکه بنیان‌گذار مؤسسه‌های آموزشی و فرهنگی متعددی برای این قشر از جامعه به شمار می‌رفت.

• تولد: ۴ فروردین ۱۳۰۶، تبریز
• حرفه: نویسنده کودکان و نوجوانان، بنیان‌گذار مؤسسات آموزشی و فرهنگی
• تخصص: آموزش و پرورش کودکان کم‌شنوا و ناشنوا

آثار برجسته و میراث ادبی

ثمینه باغچه‌بان با قلم توانای خود، آثار ارزشمندی را به ادبیات کودک و نوجوان ایران افزود. دو کتاب از او با عنوان‌های «پل چوبی» و «نوروزها و بادبادک‌ها» به عنوان کتاب‌های برگزیده شورای کتاب کودک شناخته شده‌اند که نشان از اهمیت و کیفیت بالای کارهای او دارد.

«ثمینه باغچه‌بان با آثار خود، دریچه‌ای نو به دنیای کودکان گشود و نقش بی‌بدیلی در غنای ادبیات کودک ایفا کرد.»

از دیگر تألیفات او می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

• «جم جمک برگ خزون»
• «آفتاب مهتاب چه رنگه»
• «روشنگر تاریکی‌ها» (اثری درباره پدرش، جبار باغچه‌بان)

علاوه بر این، او در ارائه ترانه فولکلوریک «دویدم و دویدم» در قالب کتاب و تهیه ویدئوی آن به زبان اشاره، و همچنین برگردان فارسی کتاب «پیمان جهانی» و تهیه ویدئویی به زبان اشاره، نقش مؤثری داشت.

تحصیلات و فعالیت‌های آموزشی

باغچه‌بان پس از فارغ‌التحصیلی در رشته زبان انگلیسی از دانشسرای عالی، با استفاده از بورس تحصیلی به آمریکا رفت و در زمینه آموزش و پرورش ناشنوایان تحصیل کرد. او در سال ۱۳۳۲ مدرک کارشناسی ارشد خود را در این رشته از دانشگاه کلمبیا دریافت کرد و سپس تحصیلات خود را در رشته گفتاردرمانی در همان دانشگاه ادامه داد.

پس از بازگشت به ایران، ثمینه باغچه‌بان در کنار پدرش، جبار باغچه‌بان، به تدریس در مدرسه کر و لال‌ها پرداخت. او در سال ۱۳۴۰ مسئول تشکیل کلاس‌های کارآموزی و کارورزی آموزگاران کلاس اول در سطح کشور شد و کتاب «روش تدریس» مخصوص سپاه دانش را بر اساس روش پدرش تهیه کرد که در کشورهای افغانستان و تاجیکستان نیز مورد استفاده قرار گرفت و به این ترتیب، روش باغچه‌بان فراگیر شد.

مسئولیت‌ها و نقش‌های کلیدی

ثمینه باغچه‌بان پس از درگذشت پدرش، مسئولیت آموزشگاه باغچه‌بان و سپس ریاست آموزشگاه مدیریت فنی جمعیت کر و لال‌ها را بر عهده گرفت. او همچنین در سال ۱۳۵۰ مدیرعامل و مسئول برپایی سازمان ملی رفاه ناشنوایان و در سال ۱۳۴۵ مدیر امور بالینی و دوره تربیت متخصص شنوایی‌سنجی و رابط ناشنوایان در دانشگاه ملی شد. فعالیت او در شورای کتاب کودک نیز از سال ۱۳۴۱ و همزمان با تأسیس این شورا آغاز شد.