چالش‌های تحریم و ضرورت توسعه همکاری‌های معدنی منطقه‌ای ایران

در شرایطی که تحریم‌های بین‌المللی، همکاری با کشورهای پیشرو در حوزه معدنی را با چالش‌های جدی مواجه کرده است، سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات‌معدنی کشور بر توسعه همکاری‌های منطقه‌ای و تشکیل کنسرسیوم‌های معدنی با کشورهای همسایه در زمینه اکتشاف و فرآوری مواد معدنی تاکید دارد. این رویکرد نه تنها راهکاری برای غلبه بر محدودیت‌هاست، بلکه می‌تواند به تقویت روابط اقتصادی و سیاسی در منطقه نیز منجر شود.

تحریم‌ها و محدودیت‌های بین‌المللی

ابراهیم مولابیگی، معاون اکتشاف سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات‌معدنی کشور، با اشاره به تحریم‌های شدید حاکم بر ایران، توضیح داد که مدل‌های همکاری بین‌المللی با کشورهای پیشرفته معدنی نظیر آمریکا، کانادا، استرالیا و کشورهای اروپایی با مشکلات عدیده‌ای روبرو است. این محدودیت‌ها حتی در خرید تجهیزات با کاربرد دوگانه نیز تاثیرگذار بوده و منجر به افزایش قیمت و طولانی شدن فرآیند تامین کالا برای شرکت‌های ایرانی شده است.

ضرورت همکاری‌های منطقه‌ای و کنسرسیوم‌های معدنی

مولابیگی تاکید کرد که پروژه‌های معدنی، به ویژه در مراحل اکتشاف و احداث واحدهای فرآوری، سرمایه‌بر هستند. از این رو، حضور چند کشور در این پروژه‌ها می‌تواند به تقسیم هزینه‌ها و ریسک سرمایه‌گذاری کمک شایانی کند. این مدل همکاری، امکان استخراج مواد معدنی در یک کشور، فرآوری در کشوری دیگر و تبدیل به محصول نهایی در کشور سوم را فراهم می‌آورد که نتیجه آن کاهش هزینه‌ها، افزایش ارزش افزوده و استحکام روابط اقتصادی و سیاسی در منطقه خواهد بود.

اشتراک‌گذاری تجربیات و فناوری‌ها

معاون اکتشاف سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات‌معدنی کشور افزود که کشورهای منطقه می‌توانند تجربیات و فناوری‌های اکتشاف، فرآوری، کنترل کیفی، ظرفیت‌های زیرساختی، منابع معدنی و آزمایشگاه‌های خود را به اشتراک بگذارند. این اشتراک‌گذاری منجر به صرفه‌جویی در هزینه‌ها و تسریع در اجرای پروژه‌ها می‌شود و از سوی دیگر، ایجاد منافع مشترک می‌تواند به کاهش تنش‌ها در منطقه کمک کند.

تجربیات موفق ایران در همکاری‌های بین‌المللی

سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات‌معدنی کشور در دو تا سه دهه گذشته تجارب ارزشمندی در همکاری با کشورهای مختلف از جمله کشورهای آفریقایی، آمریکای جنوبی و همسایگان خود کسب کرده است. این همکاری‌ها شامل:

• آموزش کارشناسان
• ایجاد پایگاه داده‌های علوم زمین
• اجرای پروژه‌های اکتشاف مواد معدنی

از جمله این تجربیات می‌توان به ایجاد پایگاه داده‌ها در ونزوئلا و کشورهای عضو اکو، آموزش کارشناسان این کشورها، اکتشاف در ونزوئلا، سودان و نیجر، و انعقاد تفاهم‌نامه همکاری در اکتشاف و فرآوری شورابه‌های بولیوی اشاره کرد. مولابیگی خاطرنشان کرد که با وجود تحریم‌های ظالمانه، کشورهای مختلف تمایل خود را برای سرمایه‌گذاری مشترک در زنجیره معدن ایران نشان داده‌اند.