رقابت حیاتی در حزب حاکم ژاپن: دو راهی محافظه‌کاری یا نوسازی

حزب حاکم ژاپن، که نزدیک به هفت دهه بی‌وقفه بر این کشور حکمرانی کرده است، اکنون در آستانه یک انتخاب سرنوشت‌ساز قرار دارد. این رقابت داخلی نه تنها برای بقا و احیای حزب حیاتی است، بلکه مسیر سیاسی ژاپن را در سال‌های آینده تعیین خواهد کرد. حزب لیبرال دموکرات با تفرقه عمیق میان جناح‌های محافظه‌کار و لیبرال و کاهش بی‌سابقه حمایت عمومی دست و پنجه نرم می‌کند.

نامزدهای پیشتاز: تاکایچی محافظه‌کار در برابر کویزومی لیبرال

در میان پنج نامزد حاضر در این رقابت، دو چهره اصلی پیشتاز هستند:

• سانائه تاکایچی: سیاستمدار ۶۰ ساله و محافظه‌کار، که خود را از پیروان شینزو آبه فقید و الهام‌گرفته از مارگارت تاچر می‌داند. او با ۳۲ سال سابقه فعالیت سیاسی و تصدی سمت‌های ارشد دولتی، چهره‌ای شناخته‌شده است.
• شینجیرو کویزومی: وزیر کشاورزی فعلی و ۴۴ ساله، پسر نخست‌وزیر اصلاح‌طلب پیشین، جون‌ایچیرو کویزومی. او به عنوان نماینده نسل جدید و چهره‌ای لیبرال‌تر شناخته می‌شود و در صورت انتخاب، جوان‌ترین فردی خواهد بود که از قرن نوزدهم این سمت را بر عهده می‌گیرد.

این رقابت، دوراهی استراتژیک حزب را به وضوح نشان می‌دهد: آیا حزب باید با انتخاب تاکایچی، پایگاه رأی محافظه‌کار خود را که به احزاب تندروتر گرایش پیدا کرده‌اند، بازگرداند؟ یا با انتخاب کویزومی، چهره‌ای جوان‌تر از میانگین سنی جامعه ژاپن، به دنبال نوسازی و جذب نسل جدید باشد؟

یک نماینده حزب تأکید کرده است: «این رقابت، بیش از هر زمان دیگری، به بقای حزب گره خورده است.»

بحران سیاسی و از دست دادن اکثریت

بحران کنونی حزب پس از دوران نخست‌وزیری ۱۱ ماهه شیگرو ایشیبا شدت گرفت. در این دوره، حزب لیبرال دموکرات کنترل هر دو مجلس پارلمان را از دست داد و به یک دولت اقلیت تبدیل شد. استعفای ناگهانی ایشیبا، این رقابت زودهنگام را رقم زد. اکنون برنده این رقابت، برخلاف گذشته، برای رسیدن به مقام نخست‌وزیری نیازمند کسب رأی یا حداقل عدم مخالفت احزاب اپوزیسیون خواهد بود.

چالش مهاجرت و تمرکز بر اقتصاد

در این میان، احزاب پوپولیست با تمرکز بر مسائل حساسی مانند مهاجرت، پایگاه رأی خود را به‌ویژه در میان جوانان و خانواده‌ها گسترش داده‌اند. از سال ۲۰۱۲، جمعیت اتباع خارجی مقیم ژاپن بیش از ۸۵ درصد افزایش یافته که نگرانی‌هایی را در مورد هویت فرهنگی ژاپن برانگیخته است. با این حال، هر دو نامزد پیشتاز در آغاز کارزارهای خود از پرداختن به این مسائل جنجالی پرهیز کرده و بر وعده‌های اقتصادی تمرکز کرده‌اند.

وعده‌های اقتصادی نامزدها

سانائه تاکایچی: «ژاپن بازگشته است»

• وعده «هزینه‌کرد مسئولانه و جسورانه».
• پرداخت‌های نقدی به مردم و معافیت‌های مالیاتی برای مقابله با تورم.
• مواضع محافظه‌کارانه در مسائل اجتماعی مانند مخالفت با تغییر قانون نام خانوادگی زنان.

شینجیرو کویزومی: «بازیابی امنیت و ثبات»

• تمرکز بر افزایش دستمزدها برای گذار از تورم منفی به رشد پایدار قیمت‌ها.
• طرح‌هایی شامل اصلاح نظام مالیاتی و افزایش میانگین دستمزدها.
• وعده کنترل بیشتر بر خرید زمین توسط خارجی‌ها، در پاسخ به دغدغه‌های احزاب پوپولیست.

به نظر می‌رسد هر دو نامزد در تلاش برای جذب آرای میانه، از مواضع افراطی خود فاصله گرفته‌اند. کویزومی با شعار «من حزب لیبرال دموکرات را متحد خواهم کرد و سیاست را به پیش خواهم راند»، به دنبال بازسازی حزب است؛ درحالی‌که تاکایچی نماد بازگشت به اصول محافظه‌کارانه‌تر است. نتیجه این رقابت نه تنها مسیر آینده حزب لیبرال دموکرات، بلکه جهت‌گیری سیاسی ژاپن در سال‌های پیش رو را تعیین خواهد کرد.