توصیه جنجالی ترامپ: عدم تجویز تایلنول برای زنان باردار به دلیل ارتباط با اوتیسم

دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، در اظهاراتی جنجالی اعلام کرد که به زودی به پزشکان ایالات متحده توصیه خواهد شد که داروی مسکن «تایلنول» را برای زنان باردار تجویز نکنند. این تصمیم بحث‌برانگیز به ارتباط مورد مناقشه میان این دارو و بروز اوتیسم نسبت داده شده است، ادعایی که واکنش‌های گسترده‌ای را در پی داشته است.

آقای ترامپ این اظهارات را در تاریخ ۲۲ سپتامبر (۳۱ شهریور) در دفتر بیضی کاخ سفید و در کنار رابرت اف. کندی جونیور، وزیر بهداشت، مطرح کرد. او تاکید کرد که مصرف پاراستامول، ماده اصلی تایلنول (که در آمریکا با نام استامینوفن نیز شناخته می‌شود)، «مناسب نیست» و زنان باردار تنها در موارد تب شدید باید از آن استفاده کنند.

تناقض در پژوهش‌ها: آیا تایلنول واقعاً باعث اوتیسم می‌شود؟

برخی پژوهش‌ها ارتباطی میان مصرف تایلنول در دوران بارداری و بروز اوتیسم نشان داده‌اند، اما این یافته‌ها متناقض و غیرقطعی هستند. شرکت کن‌ویو، سازنده تایلنول، به شدت از مصرف این دارو در دوران بارداری دفاع کرده و آن را بی‌خطرترین گزینه مسکن برای این گروه از جمعیت می‌داند.

رئیس‌جمهور آمریکا پیشتر در روز جمعه از «بیانیه‌ای شگفت‌انگیز» درباره اوتیسم خبر داده و به خبرنگاران گفته بود: «اوتیسم کاملاً از کنترل خارج شده... فکر می‌کنم شاید دلیلی برای آن پیدا کرده‌ایم.»

با این حال، مطالعاتی که پیوندی جزئی بین مصرف استامینوفن در دوران بارداری و اوتیسم نشان داده‌اند، یکسان نیستند و اثبات نمی‌کنند که این دارو مستقیماً باعث اوتیسم می‌شود.

تایلنول چیست و چرا اینقدر رایج است؟

تایلنول یک داروی مسکن بدون نسخه است که ماده فعال آن در ایالات متحده با نام استامینوفن و در سایر کشورها با نام پاراستامول شناخته می‌شود. این دارو با نام‌های تجاری مختلف و شکل‌های دارویی مخصوص نوزادان و کودکان خردسال عرضه می‌شود و به دلیل اثربخشی در درمان درد و تب، به یکی از رایج‌ترین داروها در سراسر جهان تبدیل شده است.

ایمنی تایلنول در دوران بارداری: نظر نهادهای پزشکی

نهادهای بزرگ پزشکی و دولت‌ها در سراسر جهان، مصرف پاراستامول را برای زنان باردار بی‌خطر می‌دانند. کالج متخصصان زنان و زایمان آمریکا اعلام کرده است که پزشکان در سراسر کشور، تایلنول را به عنوان یکی از معدود مسکن‌های بی‌خطر برای زنان باردار شناسایی کرده‌اند.

«مطالعاتی که در گذشته انجام شده‌اند، هیچ شواهد روشنی را نشان نمی‌دهند که رابطه مستقیمی بین مصرف محتاطانه استامینوفن در تمام طول بارداری و مشکلات رشدی جنین را اثبات کند.»

راهنمای خدمات ملی سلامت بریتانیا نیز پاراستامول را «اولین انتخاب» برای داروی مسکن در زنان باردار می‌داند و تاکید می‌کند: «این دارو به طور رایج در دوران بارداری مصرف می‌شود و به نوزاد آسیب نمی‌رساند.»

هم شرکت سازنده و هم پزشکان آمریکایی به زنان باردار توصیه می‌کنند که پیش از مصرف هر نوع داروی بدون نسخه، با متخصصان سلامت مشورت کنند. رسانه‌های آمریکا گزارش داده‌اند که دولت ترامپ به زنان باردار توصیه خواهد کرد فقط در صورت تب بالا، مسکن مصرف کنند، زیرا تب بالای درمان‌نشده می‌تواند به مادران و جنین‌ها آسیب برساند.

بررسی عمیق‌تر: آیا تایلنول واقعاً می‌تواند باعث اوتیسم شود؟

در ماه آوریل، رابرت اف کندی جونیور، رئیس وزارت سلامت و خدمات انسانی ایالات متحده، وعده داد که برای یافتن علت اوتیسم در مدت پنج ماه، «تلاشی گسترده برای آزمایش و تحقیق» انجام خواهد داد. با این حال، کارشناسان هشدار داده‌اند که یافتن علل اوتیسم، که سندرمی پیچیده است و دهه‌ها مورد تحقیق قرار گرفته، ساده نخواهد بود.

نظر غالب در میان پژوهشگران این است که علت واحدی برای اوتیسم وجود ندارد و این اختلال احتمالاً نتیجه ترکیبی پیچیده از عوامل ژنتیکی و محیطی است.

• مطالعه هاروارد: در ماه اوت، مرور مطالعاتی که به رهبری رئیس مدرسه بهداشت عمومی چان در دانشگاه هاروارد انجام شد، نشان داد کودکانی که در دوران بارداری در معرض تایلنول قرار گرفته‌اند، ممکن است بیشتر در معرض ابتلا به اوتیسم و سایر اختلالات رشد عصبی باشند. پژوهشگران پیشنهاد کردند که باید اقداماتی برای محدود کردن مصرف این دارو انجام شود، اما تاکید کردند که این مسکن همچنان برای درمان تب و درد مادران مهم است.
• مطالعه ۲۰۲۴: مطالعه‌ای دیگر که در سال ۲۰۲۴ منتشر شد، هیچ رابطه‌ای بین مواجهه با تایلنول و اوتیسم پیدا نکرد.

مونیک بوتا، استاد روان‌شناسی اجتماعی و رشد در دانشگاه دورهام، در این باره می‌گوید: «هیچ شواهد قوی یا مطالعه قانع‌کننده‌ای وجود ندارد که نشان دهد رابطه علت و معلولی وجود دارد.»

مکانیسم عمل تایلنول: چگونه درد را تسکین می‌دهد؟

داروهای تسکین‌دهنده درد به دو دسته اپیوئیدی و غیر اپیوئیدی تقسیم می‌شوند. داروهای اپیوئیدی، که از گیاه خشخاش به‌دست می‌آیند یا در آزمایشگاه‌ها ساخته می‌شوند، به گیرنده‌های اپیوئیدی در مغز متصل شده و باعث آزاد شدن دوپامین می‌شوند. اما این داروها می‌توانند بسیار اعتیادآور باشند، به همین دلیل کارشناسان توصیه می‌کنند درمان درد با داروهای غیر اپیوئیدی مانند پاراستامول آغاز شود.

جالب آنکه هنوز اجماعی درباره مکانیسم دقیق عملکرد پاراستامول وجود ندارد. فیلیپ کوناهن، استاد پزشکی عضلانی‌اسکلتی در دانشگاه لیدز بریتانیا، می‌گوید: «مکانیسم اثر پاراستامول هنوز به طور کامل روشن نشده است.» او می‌افزاید: «این دارو احتمالاً درک درد را در سیستم عصبی مرکزی و مغز تحت تأثیر قرار می‌دهد و ممکن است در نواحی محیطی دارای التهاب نیز اثرگذار باشد.»

بر اساس گفته خدمات ملی سلامت بریتانیا، پاراستامول با مسدود کردن پیام‌رسان‌های شیمیایی در مغز که درد و تنظیم دمای بدن را کنترل می‌کنند، عمل می‌کند. نظریه‌ای دیرینه وجود دارد که پاراستامول با مهار آنزیمی به نام سیکلواکسیژناز (COX) که در تولید پروستاگلاندین‌ها (موادی شبه‌هورمون مرتبط با درد) نقش دارد، کار می‌کند. اکنون تصور می‌شود که پاراستامول به روش‌های دیگری نیز عمل می‌کند، از جمله تبدیل شدن به ترکیبی به نام AM404 که در مسیرهای مختلف درد نقش دارد.

دوز مصرفی و خطرات احتمالی تایلنول

کارشناسان سلامت بر اهمیت پایبندی به دستورالعمل‌های دوز پاراستامول برای مصرف ایمن تأکید می‌کنند. آن‌ها می‌گویند اگر این دارو در دوز مناسب و برای مدت کوتاه مصرف شود، به‌ندرت عوارض جانبی ایجاد می‌کند.

• دوز توصیه‌شده: بر اساس توصیه خدمات ملی سلامت بریتانیا، دوز توصیه‌شده یک یا دو قرص ۵۰۰ میلی‌گرمی، تا چهار بار در روز است، با حداکثر هشت قرص در ۲۴ ساعت.
• خطرات مصرف بیش از حد: فراتر رفتن از این حد می‌تواند منجر به آسیب شدید یا نارسایی کبد شود، چرا که حدود ۵ درصد از پاراستامول به ماده‌ای سمی به نام بنزوکینون ایمین (NAPQI) متابولیزه می‌شود.

داده‌های سازمان غذا و داروی ایالات متحده نشان می‌دهد که مصرف بیش از حد پاراستامول، بین سال‌های ۱۹۹۸ تا ۲۰۰۳، عامل اصلی نارسایی حاد کبدی در آمریکا بوده است. تقریباً در نیمی از این موارد، مصرف بیش از حد به‌صورت تصادفی رخ داده است، زیرا فرد به‌طور ناخواسته از حد مجاز روزانه فراتر رفته بود. این اتفاق اغلب به این دلیل می‌افتد که پاراستامول در ۶۰۰ دارو وجود دارد و فرد ممکن است چندین دارو مصرف کند، بی‌آنکه بداند هرکدام حاوی پاراستامول هستند.

کارشناسان همچنین به والدین توصیه می‌کنند که درباره دوز مصرفی کودکان خود، به‌ویژه زمانی که کودک در طول روز میان مراقبان مختلف جابجا می‌شود، دقت لازم را داشته باشند.

اثربخشی پاراستامول در تسکین درد

سازمان جهانی بهداشت، پاراستامول را به عنوان درمان خط اول برای درد و تب خفیف تا متوسط توصیه می‌کند. اگر این دارو مؤثر نباشد، بیماران می‌توانند در «نردبان مدیریت درد» به داروهای اپیوئیدی ضعیف، سپس قوی‌تر، و در صورت نیاز به درمان‌های تخصصی‌تر برسند.

کارآمدی پاراستامول بسته به نوع درد، متفاوت است:

• سردردهای میگرنی حاد: مؤسسه کاکرین در بریتانیا می‌گوید این دارو در مدیریت سردردهای میگرنی حاد، و همچنین درد پس از زایمان و جراحی، مؤثر است.
• آرتروز زانو: فواید آن برای بیماری‌هایی مانند آرتروز زانو «متوسط» توصیف شده است.
• کمردرد یا ناراحتی‌های جسمی ناشی از سرطان: مؤسسه کاکرین می‌گوید تأثیر پاراستامول بیشتر از دارونما (درمانی بدون خاصیت فعال یا قرصی بی‌اثر) نیست.