مطالبه پرداخت فوق‌العاده خاص پرستاران: راهکاری برای جلوگیری از مهاجرت و حفظ کادر درمان

یوسف رحیمی، نایب‌رئیس دوم شورای عالی سازمان نظام پرستاری، در گفت‌وگویی تفصیلی به بررسی ابعاد مختلف پرداخت فوق‌العاده خاص به پرستاران پرداخت. او با تأکید بر اهمیت این گروه شغلی و چالش‌های پیش روی آن‌ها، از جمله مهاجرت و کمبود نیروی انسانی، راهکارهایی را برای بهبود وضعیت معیشتی و حفظ پرستاران در کشور ارائه داد.

ضرورت پرداخت فوق‌العاده خاص و جلوگیری از مهاجرت

رحیمی با اشاره به قانون مدیریت خدمات کشوری، توضیح داد که درصدی از کارکنان هر دستگاه که اقدامات شاخص و خاص انجام می‌دهند، مشمول دریافت فوق‌العاده خاص می‌شوند. وی افزود که این قانون همچنین برای گروه‌های شغلی که کشور به خدمات آن‌ها نیاز دارد و احتمال مهاجرتشان مطرح است، به منظور جلوگیری از خروج از کشور، مبلغی را در قالب فوق‌العاده خاص در نظر گرفته است.

«موضوع مهاجرت برای پرستاران نه تنها نسبت به مشاغل دیگر، بلکه در مقایسه با سایر گروه‌های نظام سلامت نیز بیشتر مطرح است و به طور ویژه لازم است در کانون توجه قرار گیرند.»

او تأکید کرد که تربیت هر پرستار هزینه‌بر است و ارقام متفاوتی برای آن مطرح می‌شود، اما آنچه مشخص است، صرف چند میلیارد تومان برای دانش‌آموخته شدن یک دانشجوی پرستاری و ورود او به عرصه خدمات است.

ضریب ۳، حداکثر امتیاز مطلوب برای پرستاران

نایب‌رئیس دوم شورای عالی سازمان نظام پرستاری بیان کرد که ضریب ۳، حداکثر امتیاز فوق‌العاده خاص است و این عدد مطلوب سازمان نظام پرستاری محسوب می‌شود. وی با اشاره به حساسیت شغل پرستاری و کمبود نیروی پرستار در سطح جهانی و به ویژه در ایران، پرداخت فوق‌العاده خاص با ضریب ۳ را یکی از راهکارهای مؤثر در حفظ و نگهداشت پرستاران دانست.

• کمبود جهانی پرستار: تمام کشورهای جهان با این چالش مواجه‌اند.
• وضعیت ایران: ایران نسبت به کشورهای دیگر با کمبود پرستار بیشتری روبروست.
• راهکار مؤثر: پرداخت فوق‌العاده خاص با ضریب ۳ برای حفظ پرستاران.

چالش‌های اجرایی و منابع مالی

رحیمی با اذعان به آگاهی از شرایط کشور، بیان کرد که شاید اجرای فوق‌العاده خاص به شکل ایده‌آل سازمان نظام پرستاری در حال حاضر امکان‌پذیر نباشد. او پیشنهاد داد که در هر روش اجرایی، نگاه ویژه‌تری به گروه پرستاری نسبت به سایر گروه‌ها وجود داشته باشد.

بر اساس برنامه هفتم توسعه، دولت اجازه اجرای فوق‌العاده خاص را دارد و شنیده‌ها حاکی از آن است که دولت قصد دارد این موضوع را به طور همزمان برای تمام وزارتخانه‌ها و دستگاه‌های اجرایی اجرا کند که نیازمند ۳۰۰ هزار میلیارد تومان (همت) اعتبار است. وی پیشنهاد داد که دولت می‌تواند این طرح را به صورت مرحله‌ای و برای گروه‌های حساس‌تر در سال جاری اجرا کند.

منابع اختصاصی دانشگاه‌ها و بدهی بیمارستان‌ها

رحیمی تأکید کرد که فوق‌العاده خاص پرستاران نباید از منابع اختصاصی دانشگاه‌های علوم‌پزشکی تأمین شود. او به پایین بودن سهم نظام سلامت از تولید ناخالص داخلی اشاره کرد که با افزایش در سال جاری به حدود ۵ درصد رسیده، اما مشخص نیست چه مقدار از آن عملیاتی شود. همچنین، خدمات سلامت در کشور ارزان است؛ به عنوان مثال، تعرفه مراقبت ۲۴ ساعته از یک بیمار در بخش جراحی یا داخلی حدود ۳۵۰ هزار تا ۴۰۰ هزار تومان است که شایسته جامعه پرستاری نیست.

وی به بدهی‌های انباشته بیمارستان‌ها در سال‌های گذشته اشاره کرد و گفت: «بیمارستان‌های کوچک ۴۰ تا ۵۰ میلیارد تومان و بیمارستان‌های بزرگ نیز چند همت در زمینه‌های ملزومات، تجهیزات، پرسنلی و سایر موارد بدهکاری دارند.» او گره زدن فوق‌العاده خاص به منابع اختصاصی دانشگاه‌ها را به معنای اجرا نشدن این پرداخت دانست.

تفاوت در پرداخت فوق‌العاده خاص بر اساس سختی کار

رحیمی درباره چگونگی پرداخت فوق‌العاده خاص برای پرستاران در بخش‌های مختلف بیمارستان‌ها اظهار داشت که ابزار پرداخت بر اساس ماهیت شغل پرستاران در دسترس است. او پیشنهاد داد که ضریب سختی کار که در حال حاضر در احکام پرستاران لحاظ می‌شود، می‌تواند مبنای محاسبه برای پرداخت فوق‌العاده خاص پرستاران شاغل در بخش‌های مختلف باشد.

«به طور قطع سختی کار پرستاران شاغل در ICU سوختگی یا اورژانس با پرستارانی که در یک بخش عمومی خدمت‌رسانی می‌کنند، متفاوت است و دریافتی فوق‌العاده خاص آنها نیز باید متفاوت باشد.»

این تفاوت در دریافت فوق‌العاده خاص با سایر آیتم‌هایی که برای سختی کار پرستاران در احکام حقوقی قرار دارد، قابل مقایسه است.